Кіріспе

Иранның Систан және Белучистан аймақтарындағы әрекет ететін сунниттік балучтық жауынгерлік ұйым, сондай-ақ Иранның Халықтық Қарсылық Қозғалысы (PRMI) деп танылатын Джундалла (جندالله) – Иранның оңтүстік-шығысындағы Систан және Белучистан провинциясында негізделген сунниттік салафиттік жауынгерлік ұйым. Бұл ұйым өз атын Пакистанның Белуджистанындағы белсенді бір балучтық топпен бөліседі, ол "Ирандағы сүнни мұсылмандарының тең құқықтары үшін күресуде" деп мәлімдейді. Джундалла Иран, Жапония, Жаңа Зеландия және АҚШ тарапынан ресми түрде террористік ұйым деп танылды. АҚШ Мемлекеттік департаментінің мәлімдемесіне сәйкес, "2010 жылы FTO және SDGT ретінде белгіленген Джундалла 2012 жылдан бастап "Джайш әл-Адл" және оған байланысты басқа да аттарды қолдана бастады". Көптеген деректер бұл ұйымның "Әл-Қаида" ұйымымен байланыста болғанын көрсетеді және олардың көптеген террористік актілерге, адамдарды ұрлауға және есірткі заттарды контрабандаға қатысқандығын растайды.

Өмірбаян

Жұндалла 2003 жылы құрылған деп есептеледі және жоғары деңгейдегі ирандық әскери және азаматтық нысандарға шабуыл жасауымен белгілі. Оның пайда болуы мен құрылымы әлі анық емес. Бұл Саддам Хусейннің және басқа да экстремистік топтардың, мысалы, Муджахиддин-е-Халқ, Иран-Ирак соғысы кезінде Иранға қарсы прокси-соғыс жүргізу үшін құрған және қолдаған Балучи автономиялық қозғалысының бір бөлігі болуы мүмкін деген пікір бар. Пакистанда да "Жұндалла" деген атпен тәуелсіз әрекет ететін тағы бір экстремистік ұйым бар көрінеді. Сондай-ақ, Пакистан аумағынан, мүмкін Исламабадтың қолдауымен, Жұндаллаға басқа да шетелдік тараптардан көмек келген болуы мүмкін, Пакистанның Иранмен бірлесіп шекарадан тыс әрекет ететін экстремистерді басу тарихы бар деген мәлімдемеге қарамастан. Жұндалла Аль-Каида немесе Талибанмен, сондай-ақ АҚШ және Ұлыбритания сияқты шетелдік үкіметтермен байланыста емес екенін мәлімдейді. АҚШ та бұл топқа қолдау көрсеткенін немесе қатысқандығын жоққа шығарады. 2008 жылдың 17 қазанында "Аль-Арабия" телеарнасындағы сұхбатында оның жетекшісі Абдолмалек Риги, топтың "2000-нан астам адамды" әскери, саяси және идеологиялық тұрғыдан даярлағанын, бірақ таулардағы олардың саны "200-ден аспайтынын" айтты. Сондай-ақ, Жұндалланың Ауғанстан мен Пәкістанға ирандық дизель отынын контрабандалық жолмен тасымалдауымен айналысқаны туралы хабарлар тарады, оның бағасы Ауғанстан мен Пәкістандағы дизель отынынан бес есе арзан. Бұл дизель отын Ауғанстан мен Пәкістаннан Иранға контрабандалық жолмен әкелінетін опиумға айырбасталады, содан кейін Иранда сатылады.

Террористік деп атау

Хиллари Клинтон басшылығымен АҚШ Мемлекеттік департаменті 2009 жылы «Жұндалланы» террористік ұйым деп тануды қарастырғанмен, 2010 жылдың 3 қарашасында ғана оны «Шетелдік террористік ұйым» деп жариялады. Бұл ретте, «Жұндалла» ирандық азаматтар мен үкімет шенеуніктерінің көптеген қаза болуына және мүгедек болуына себеп болған көптеген шабуылдарға қатысқандығы айтылды. «Жұндалла» түрлі террористік тактиканы қолданады, оның ішінде қанаушылық шабуылдар, шабуылдар жасау, адамдарды ұрлау және мақсатты өлтірулер бар. Иран бұл шешімді құптады.

Көріністер мен мақсаттар

Түрлі БАҚ-тар "Жұндалла" деп атаған және Иран басшылары "Жұндалланың" Иранның жаулары Ислам Республикасын тұрақсыздандыру үшін пайдаланатын прокси-топ екенін мәлімдеген. 2008 жылдың 17 қазанында "Аль-Арабия" телеарнасында өткен сұхбатында Абдолмалек: "Біздің Иран үкіметінен сұрағанымыз – азаматтық құқықтар. Біз Иран шииттерімен бірдей құқықтарға ие болғымыз келеді. Сондай ғана" деді. Ол өз тобын ислами ояну қозғалысы деп сипаттап, "Әл-Қаида" немесе "Талибан" ұйымымен байланысы жоқ екенін жоққа шығарды. Ол сұхбаттасушыға "көптеген достарымыз шейіт болғанымен, біз Иран үкіметімен келісімге келуге дайынбыз, Инша Алла" деді, АҚШ және Пәкістанның тайпалық және барлау дереккөздеріне сүйеніп. Бірақ ABC компаниясы бұл жоққа шығарылған мәлімдемеге қарамастан өз позициясын сақтап қалды. Алексис Дебат, Росс пен Ишамның АҚШ-тың қолдау көрсетуі туралы баяндамасындағы дереккөздердің бірі, 2007 жылдың маусымында ABC News-тен кетті, себебі ABC өкілдері компанияда жұмыс істеген кезде ол бірнеше сұхбатты жалған етіп көрсеткенін мәлімдеді. Росс "Жұндалла" оқиғасының көптеген дереккөздері бар екенін айтып, "Бізді тек Дебат ұсынған ақпараттар ғана алаңдатады, оқиғаның мәні емес" деп қосты. Росс айтуынша, ABC телеарнасы Дебат мырзаның жұмысына қатысты ешқандай бұрмалаушылық таппаған. Алайда ол, жалған ақпараттар тарала бастаған сайын, телеарна "бір кезде оның айтқандарына сенуге бола ма деп күмән келтірді" деп мойындады. Осыған байланысты 2007 жылы телеарна алғашқы есептерді тексеру үшін екінші өндірушілер тобын Пәкістанға жіберді. Журналист Сеймур Херш 2008 жылдың шілдесінде АҚШ Конгресінің басшылары бұрынғы президент Джордж Буштың 400 миллион долларлық қаржы сұранысына құпия түрде келіскенін, бұл АҚШ-қа "Жұндалла" секілді террорлық топтарды қаруландыру мен қаржыландыруға еркін мүмкіндік беретінін мәлімдеді. 2009 жылы Захидан мешітіне жасалған террорлық шабуылдан үш күн өткен соң Иран парламенті спикері Али Лариджани Иранның кейбір террорлық топтармен АҚШ-тың байланысы туралы барлау мәліметтері бар екенін мәлімдеді және оларды басқаруда АҚШ-ты айыптады. Ол сондай-ақ АҚШ Иранның шииттер мен сунниттер арасындағы азаматтық соғысты бастауға тырысатынын айтты. Террористік актіні тергеу туралы ол Иранның Пәкістанның Иранға қарсы жоспардың бір бөлігі болмай, толық ынтымақтасатынын қалайтынын айтты. 2007 жылы The Daily Telegraph газетінде жарияланған мақалада айтылғандай, "Жұндалла" – ақындық азшылықтар (балухтар, арабтар, күрдтер, азербайжандықтар және т.б.) арасында наразылық білдірушілерді қолдау үшін психологиялық және басқа да жасырын операцияларды қамтитын қара операциялардың бір бөлігі ғана. Бұл Иранмен болашақтағы келіссөздер кезінде АҚШ-тың келіссөз позициясын жақсартуға бағытталған. Сонымен қатар, бұл қара операциялар дезинформация, жағымсыз газет мақалаларын орналастыру, пропагандалық хабарлар тарату, Иранның валюталық валютасын және халықаралық банктік операцияларды манипуляциялаудан тұратын үйлестірілген науқанға негізделген. Иранның ішкі істер министрі Мостафа Пур Мохаммади АҚШ-тың барлау қызметі Ауғанстандағы Иранға қарсы күресшілермен кездесіп, келіссөздер жүргізіп, Иранға есірткі әкелуді көтермелеп отырғанын айтты. Пәкістан армиясының бұрынғы бас штабының бастығы генерал Аслам Бег Ауғанстандағы коалициялық күштерді Иранға қарсы "Жұндаллаға" дайындық және қолдау көрсетуде деп айыптады. 2010 жылы 23 ақпанда Риги тұтқындалғаннан кейін Иранның барлау қызметі министрі Хайдар Мослихи Тегеранда өткен баспасөз конференциясында Риги тұтқындалғанға дейін 24 сағат бұрын Ауғанстандағы АҚШ базасында болғанын мәлімдеді. Баспасөз конференциясында ол Ригидің басқа екі адаммен базаның сыртында екенін көрсеткен суретті көрсетті, бірақ ол базаның қайда екендігі туралы, суретті қалай және қашан алғандығы туралы нақты мәлімет бермеді. Сонымен қатар, америкалықтар Ригиге берген деп айтылған Ауғанстан паспорты мен жеке куәлігінің суреттері көрсетілді. Мослихи сонымен қатар Риги 2008 жылы Ауғанстанда НАТО-ның сол кездегі бас хатшысы Яап де Хоп Шеффермен кездесіп, Еуропа елдеріне барған деп мәлімдеді. Ол агенттер Ригидің қозғалысын бес ай бойы бақылап келгенін айтып, оның тұтқындалуы "АҚШ пен Ұлыбритания үшін үлкен жеңіліс" деп атады. 25 ақпанда Иранның мемлекеттік теледидары Ригидің мәлімдемесін жариялады, онда ол Американың қолдауына ие болғанын және "Америкалықтар Иран өз жолын тауып жатыр деп айтты және олар қазіргі уақытта біздің проблемамыз Иран, Аль-Каида емес және Талибан емес, біздің басты проблемамыз – Иран. Біздің Иранға қарсы әскери жоспарымыз жоқ. Иранға шабуыл жасау біз үшін (АҚШ) өте қиын. Олар [америкалықтар] бізге көмектесуге уәде берді және бізбен ынтымақтасатындарын, біздің тұтқындарымызды босататындарын және бізге [Жұндаллаға] әскери жабдықтар, бомбалар, пулеметтер беретінін және бізге база беретінін айтты." BBC News Ригидің мәлімдемелері туралы хабарлама жариялады, онда "Абдолмалек Риги еркімен немесе қысыммен мәлімдеме жасады ма, анықтау мүмкін емес" делінген. АҚШ Риги тобы "Жұндалламен" байланысы жоқ екенін жоққа шығарды. Reuters агенттігі де АҚШ Қорғаныс министрлігінің баспасөз хатшысы Джефф Морреллдің Иран үкіметінің Риги тұтқындалғанға дейін АҚШ әскери базасында болғаны туралы мәлімдемелерін жоққа шығарғанын хабарлады. Моррелл АҚШ-тың қатысы туралы айыптауларды "Иранның пропагандасынан артық емес" деп атады. Бұрынғы АҚШ барлау қызметінің офицерінің сөзінше, Риги пәкістандық шенеуніктер тарапынан ұсталған және АҚШ қолдауымен Иранға жеткізілген: "Олар не дейтіні маңызды емес. Олар шындықты біледі." 2012 жылдың қаңтарында Марк Перри жариялаған мақаласында бұрынғы айыптаулардың дұрыстығына күмән келтірілді, АҚШ Орталық барлау агенттігі (CIA) "Жұндалламен" тіпті кездейсоқ байланысты да қабылдамағанын мәлімдеді. 2007 жылғы Захедандағы шабуылдан кейін ЦРУ барлық байланысты үзіп, Бірақ Федералдық тергеу бюросы (FBI) және АҚШ Қорғаныс министрлігі "FBI контртерроризм таскфорсының офицері" ұйымдастырған активтер арқылы "Жұндалла" туралы ақпарат жинауды жалғастырды; ЦРУ 2008 жылы МакХейлдің Ауғанстандағы жеке адамдарымен кездесуіне бірлесіп рұқсат берді. The New York Times газетінің мәліметінше: "АҚШ үкіметі ешқашан "Жұндалланың" операцияларын бағыттап немесе мақұлдаған емес. Сондай-ақ, АҚШ террорлық шабуылдың уақыты мен нысанасы туралы хабардар болғанда, оны болдырмау үшін ешқандай шара қолданбаған жағдай болған емес." 2014 жылдың 9 қарашасында The New York Times газетінің кеш басылымында жарияланған мақалада, Томас МакХейл есімді FBI контртерроризм таскфорсының офицері "Ауғанстан мен Пәкістанға сапар шегіп, "Жұндалланың" жетекші құрамындағы жеке адамдарды ұйымдастырған, кейіннен олар FBI және ЦРУ-дың бірлескен бақылауына алынған" делінген. BBC өндірісінде "Panorama: Обама және Аятолла" Иранда азаматтар мен балалардың өліміне әкелген террористік актілер жасаған террористік ұйым туралы қысқаша айтылады, бірақ аталымы жарияланбады, видеодағы ресми қудалау файлдары мен Интерполтың ордерлері қараңғыландырылған. Халықаралық ордерлерде оларды халықаралық терроризмге қарсы заңдар бойынша қамауға алу талап етіледі, бірақ бұл орын алмады және Тегеран Батыс үкіметтерін, әсіресе Ұлыбритания үкіметін оларды халықаралық қамаудан қорғауда айыптайды.

Пәкістан

Жұндалла 2011 жылдың басынан бері тыйым салынған басқа да діни топтармен байланыс орнатып, террористік шабуылдар жасауға белсенді түрде қатысып келеді. Пәкістан Иранмен, әсіресе шахтың тұсында, Белуджистандағы көптеген сепаратистік топтармен күресу үшін тығыз жұмыс істеді. Пәкістанның Жұндалла тобының басшысын ұстауға көмектесуі де болды. Ирандық кейбір депутаттар бұл фактіні жоққа шығарғанымен, Пәкістанның балучтардың көтерілісімен күресуге салған күш-жігерін жиі сынап келеді. Захедан қаласының парламенттегі өкілі Хосейн Әли Шахриари: «Біздің дипломатиялық аппаратымыз неге Пәкістан үкіметін қарақшылар мен үкіметке қарсыларға пана бергені үшін қатты сөкпеді? Қауіпсіздік, әскери және полиция қызметкерлері неге осы мәселе бойынша қатаң шаралар қолданбайды?» деп сұрақ қойды. Сараванға жасалған шабуылдан кейін Иранның барлау министрі сирек жағдайда сын айтып, Пәкістанның Жұндалла мәселесінде Иранмен тиімді ынтымақтастық жасамағанын мәлімдеді. Ирандық сарапшылардың кейбіреулері осы экономикалық, саяси және әскери өлшемдерді қамтитын, кең ауқымды трансұлттық желінің түпкілікті мақсаты – Иран үкіметін құлату немесе кем дегенде әлсірету екенін, оны ЦРУ-дың (Арнайы әрекеттер бөлімі) басқаратынын айтады. Пәкістан осы оқиғада бұрынғы Кеңес Одағына қарсы Мужахединдерді қолдаған АҚШ сияқты, тек құрал ретінде пайдаланылуда. Бұл сарапшылар Жұндалла және оған ұқсас топтарды қолдайтын идеологиялық негіздің Пәкістанның діни медреселерінен тарағанын, ал оларға АҚШ пен Сауд Арабиясы діни және қаржылық көмек көрсеткенін сендіреді.

Сауд Арабиясы

Иран "Джундалланы" Талибанмен және олардың опиум кірісімен байланысты топ деп санайды, сондай-ақ Сауд Арабиясынан тікелей қаржылық және идеологиялық қолдау алады, Пәкістан мен Ауғанстандағы басқа да экстремистік топтармен бірігіп. Көптегендер АҚШ Сауд Арабиясының ақшасымен ұзақ жылдар бойы төмен қарқынды қақтығыстарды және кісі өлтірулерді, әсіресе ұлтшылдарға, социалистерге және шииттерге қарсы қолдау көрсеткенін айтты. Америкалық журналист Дэн Ратхер "Жұндалла" мен оның қаржыландыру көздерін зерттеу үшін Пәкістанға, Біріккен Араб Әмірліктеріне, Швецияға және Францияға сапарлады. HDnet телеарнасының "Dan Rather Reports" бағдарламасында ол қолдау Швециядағы балучилерден келіп түсетінін, онда Стокгольмнен "Radio Baloch FM" хабар тарататынын мәлімдеді.

2005 жылы Иран президентіне шабуыл

Иран президенті Махмуд Ахмадинежадтың кортежі Белуджистан облысына сапары барысында шабуылға ұшырады, салдарынан кем дегенде бір қауіпсіздік қызметкері қаза тауып, басқалары жарақат алды.

2006 жылғы Тасуоки шабуыл

2006 жылдың 16 наурызында, Иран жаңа жылына төрт күн қалғанда, «Жундалла» Тасуки маңындағы жолды тосып, 21 азаматты өлтірді. Жаңа жылдық демалысқа бара жатқан он үш жастағы оқушы атқан оқтың басына ілігіп қалды.

2007 жылғы Захедандағы бомбалау

2007 жылдың 14 ақпанында автобусқа бағытталған автомобиль бомбасы мен оқ жаудыру салдарынан Ислам революциялық гвардиясының 18 мүшесі қаза болды. Гвардия қолбасшысы Касем Резаи: «Бұл соқыр террористік әрекет 18 Захедан тұрғынының шейіт болуына әкелді» деп мәлімдеді және шабуылды «көтерісшілер мен қауіпсіздікке қатер төндірушілерге» байланысты деп атады. Jundallah 15 ақпандағы шабуылға жауапкершілікті өз мойнына алды. Иран қауіпсіздік күштері бес күдіктіні ұстады, олардың екеуі ұсталған кезде бейнекамералар мен гранаталар алып жүрген, ал полиция шабуылдың басты «агентін» өлтірді. Ұсталғандардың арасында 2007 жылдың 27 мамырында Захедан түрмесінде дарға асылған балучи Саид Канбарзехи болды. Ол 2007 жылы 17 жасында Жавад Наруи, Масуд Носратзехи, Хушанг Шахнавази, Яхья Сохрабзехи, Али Реза Брахуи және Абдалбек Кахразехи (сонымен қатар Абдалмалек деп те аталады) сияқты тағы алты адаммен бірге өлім жазасына кесілген болатын, бұл балаларға өлім жазасын қолдануға қатысты халықаралық құқыққа толық қайшы келеді. Екі күннен кейін, 16 ақпанда, жұма күні Jundallah Захедан қаласындағы қыздар мектебін бомбалады, ал топ жетекшісі MEK телеарнасында осы шабуылға жауапкершілікті мойнына алды.

Жаппай ұрлау

2007 жылдың 19 тамызында "Жұндалла" ұйымы 21 ирандық жүк көлігінің жүргізушілерін Чабахар маңынан құсырып алып, Пәкістанға жеткізді. Кейін Пәкістан әскері оларды босатып алды.

Полициямен ұрлау

2008 жылдың маусым айында Сараваннан 16 полицей қызметкері ұрланып, Пәкістанға әкелінді. "Жундулла" ұйымы жауапкершілікті өз мойнына алып, кейіннен Иран үкіметінен 200 содырды босатуды талап етті. Кейбір дереккөздер 2008 жылдың қыркүйегінде бір кепілді босатқандарын, ал басқалары "Жундулланың" желтоқсан айында барлық 16 кепілді өлтіргенін мәлімдейді.

Сараванды бомбалау

2008 жылғы 29 желтоқсанда Иранда сирек кездесетін қамығушы шабуыл болды. Сараван қаласындағы қауіпсіздік ғимаратына көлік құралымен бомба жеткізілді. Салдарынан төрт ирандық қаза тапты.

Саравандық тосқауыл

2009 жылдың 25 қаңтарында Сараван маңында 12 революциялық гвардия мүшесі Жундалла тобының шабуылынан қаза болды.

Захедан мешітіндегі жарылыс

2009 жылғы 28 мамырда Иранның оңтүстік-шығысындағы Захедан қаласындағы мешітте жарылыс болды. Бұл жарылыс Ислам пайғамбарының қызының қайтысына арналған жоқтау рәсіміне қатысқан адамдардың арасында болды, нәтижесінде 25 адам қаза тауып, 125 адам жараланды. Бұл оқиға Иранның 2009 жылғы президент сайлауына үш аптадан аз уақыт қалғанда орын алды. Иран үкіметі АҚШ-ты елдегі тұрақсыздыққа соқтыру мақсатымен шабуылды қаржыландырып, ұйымдастырды деп айыптады. Шабуылдан екі күн өткен соң, Пәкістаннан Иранға жарылғыш заттарды контрабандалық жолмен әкелген үш адам аспанға тігілді. Бұл үш адам шабуыл кезінде түрмеде отырған және бұрынғы шабуылдары үшін, соның ішінде 2007 жылғы Захедан бомбалаулары үшін сотталған болатын. Ішкі істер министрі Садиқ Махсули интернетте жариялаған мәлімдемесінде: «Жексенбідегі жарылысты жасағандар шииттер де, сунниттер де емес. Олар – американдықтар мен израильдіктер» деді. «Жұндалла» ұйымының өкілі Әбдел Рауф Риги Сауд Арабиясының мемлекеттік телеарнасы «Әл Арабия» арнасында жауапкершілікті өз мойнына алды.

2009 жылғы Пишин бомбалауы

2009 жылдың 18 қазанында Систан-Балұшстанның Пишин ауданындағы қаптамалық шабуылда 42 адам қаза болды, оның ішінде кем дегенде 6 Иран Ислами революциялық гвардиясының офицері, соның ішінде Гвардияның құрлық әскерлерінің қолбасшысының орынбасары генерал Нур Али Шоштари және Гвардияның бас облыстық қолбасшысы Раджаб Али қаза тапты. "Жундалла" жауапкершілікті өз мойнына алды.

Абдолмалек Ригидің тұтқындалуы

2010 жылдың 23 ақпанында Иран Абдолмалек Ригиді ұстады. Иранның барлау министрі Хайдар Мослихи Риги ұсталғанға дейін Ауғанстандағы американдық әскери базада болғанын, ал Дубайдан Қырғызстанға баратын рейсте ұсталғанын мәлімдеді, бірақ бұл мәлімдеме даулы болды. Басқа ақпараттар бойынша Риги Пәкістанда ұсталғаннан кейін ирандық билікке тапсырылған. 26 ақпанда Риги ирандық телеарнада АҚШ оған Иран үкіметіне қарсы күресу үшін қаржылық және әскери көмек уәде еткенін айтты, бірақ АҚШ бұл жайтты жоққа шығарды. Ол 2010 жылдың 20 маусымында Тегерандағы Эвин түрмесінде өлім жазасына кесілді.

Ригидің өлім жазасына кесілгеннен кейінгі іс-әрекеттер

Риги тұтқындалып, жазаланғаннан кейін, "Аль-Араб" "Жұндалла" ұйымы Мұхаммед Дахир Балушты оның орнына тағайындады деп хабарлады.

2010 жылғы Захедандағы бомбалау

2010 жылдың 16 шілдесінде Захедан қаласындағы Джамия мешітінде екі қатарластырылған қамықорлық шабуыл нәтижесінде 27 адам қаза болды. Жарылыстар 20 минуттай уақыт аралығында жасалып, зардап шеккендердің санын арттыру мақсатымен ұйымдастырылған деп саналады, және олар Ислами революциялық гвардиясының бірнеше мүшелерін өлтірген болуы мүмкін.

2010 жылғы желтоқсанда Шах-Бахарда болған бомбалау

Иранның оңтүстік-шығысындағы мешіт маңында шииттердің аза тұту рәсімі кезінде шамамен 39 адам қаза болды. Fars ақпарат агенттігі төрт бомбалаушы болғанын хабарлады: екеуі өз белдеулеріне бекітілген жарылғыш заттарды жарылысқа ұшыратты, үшіншісі Иранның барлау қызметі тарапынан атылып құлатты, ал төртіншісі қамауға алынды.

2012 жылдың қазанында Шах-Бахарда болған бомбалау

Voice of Russia сайтының хабарлауынша, 2012 жылдың 19 қазанында Иранның оңтүстік-шығысындағы мешітке жанкешті шабуыл жасалып, бір адам қаза тауып, жұма намазына жиналған бірнеше адам жарақат алды. Сунниттік топ шабуылға жауапкершілікті қабылдап, былай деді: "Біз, Иранның "Харакат Ансар" моджахедтері, Ra'ad (дауыл операциясы) деп аталған жаңа операциялар сериясынан алғашқы сәтті операция туралы қуанышты жаңалықты жеткіземіз. Бұл операция барысында Иран революциялық гвардиясының (Пасадаран) шамамен 20 офицері Иранның Чабахар қаласында жарылғыш заттар толтырылған көлік арқылы қаза тауып, ал бір моджахед бауырлас Хамза Саравани шейіт болды."

Әдебиетте

Сценарий авторы – Пәкістан/Иран аймағынан шыққан жазушының Джундалла туралы жазған алғашқы ағылшын тіліндегі романы.