Кіріспе

Гуанчжоудағы байланыс және бақылау мұнарасы (Кантон), Қытай

Гуанчжоу теледидар астрономиялық және туристік мұнарасы – Гуанчжоудың Хайчжоу ауданындағы (кейде Кантон деп те аталады) биік, көп мақсатты бақылау мұнарасы. Мұнара 2009 жылы құрылысы аяқталды және 2010 жылғы Азия ойындарына орай 29 қыркүйекте пайдалануға берілді. Бір кезде әлемдегі ең биік мұнара атағын иеленген, бұл атақтан кейін Токио Скайтри мұнарасы оны басып озды. 2013 жылғы 3 тамызда Шанхай мұнарасының құрылысы аяқталғанға дейін Қытайдағы ең биік құрылыс болды. Қазір әлемдегі екінші ең биік мұнара және бесінші ең биік тұрған құрылыс.

Атау және этимология

Кантон мұнарасының атауын 2005 жылы құрылысы басталғаннан бері, негір тас қалау рәсімінен кейін ұзақ талқылаулар болды. 2020 жылдың қыркүйегінде мұнара инвесторының өтінішімен Guangzhou Daily газеті атау ұсыныстары бойынша конкурс жариялады. Конкурсқа көптеген жарамды өтінімдер келіп түсті, олардың ішінде "Хайсин мұнарасы" бірінші орынды жеңіп алды. Бұл атау қаланың тарихи тұрғысынан Теңіз Жібек жолының басталуымен және мұнараның Хайсинша аралына географиялық жақындығымен байланысты. Дегенмен, бұл есім қала тарихын білмейтін адамдарға түсініксіз болып саналды. Жергілікті тұрғындар мұнараны әртүрлі лақаптармен атады, соның ішінде "Жұқа бел", "Бұрылып өскен отын" (кантон тілінде "қайырған" деген мағынадағы метафора) және "Яндианфэн" (қанағаттандырылмаған тілде қытай тілінде "эпилепсия" сөзімен ұқсас).

Тарих

Кантон мұнарасын Гуанчжоу жаңа теледидар мұнарасы тобы салды. Оны голланд архитекторлары Марк Хемель мен Барбара Куит Information Based Architecture компаниясымен бірге, Лондонда орналасқан халықаралық дизайн, инженерлік және бизнес-консалтингтік фирма Arup компаниясы жобалады. 2004 жылы Information Based Architecture және Arup халықаралық бәйгеде жеңіске жетті, онда көптеген ірі халықаралық сәулет бюролары қатысты. Сол жылы Амстердамдағы IBA – Arup тобы мұнараның концепциялық дизайнын жасады. Кейінгі кезеңдерде IBA көбінесе Arup компаниясының Қытайдағы жергілікті кеңсесімен және жергілікті дизайн институтымен ынтымақтастық етті. Содан кейін, 2005 жылы Кантон мұнарасының құрылысы басталды. Мұнараның төбесіндегі обсерватория 2011 жылдың желтоқсан айында ресми түрде ашылды. Бұл құрылыс Украинаның Днепр дельтасындағы Адзиогол маяғына (Владимир Шухов 1910 жылы жобалаған) ұқсас.

Құрылымдық тұжырымдама

Мұнараны Information Based Architecture және Arup компаниялары жобалаған. Құрылыс инженері, профессор доктор Жооп Пол басқарған Arup тобы, бірлескен жобалауға параметрлік жобалау әдістерін қолданып, жаппай тікелей өндіріске жақын тәсіл енгізді және осы күрделі геометрияға үш элементтен тұратын қарапайым құрылымдық тұжырымдаманы қолданды: бағаналар, сақиналар және тіректер. Мұнараның жоғарғы бөлігі баспалдақтан жоғары басталады, онда түрлі техникалық қызметтермен қатар екі қабатты айналмалы мейрамхана, үйлестірілген инерциялық демпфер және жоғарғы бақылау деңгейлері орналасқан. Жоғарғы бақылау деңгейлерінен тағы да жоғары, қосымша баспалдақтар арқылы, мұнараның жоғарғы сақинасынан көтеріліп тұратын террасалық бақылау алаңына шығуға болады. 2014 жылдың 14 қазанына дейін осылай болды, содан кейін Бурдж Халифа 555 метр биіктікте жаңа "At the Top – Sky" обсерваториясын ашып, ең биік ашық обсерваторияның рекордын қайтарып алды. Мұнара шатырының шетімен айналатын, диаметрі белгілі және 4-6 адамға арналған 16 мөлдір "кристалл" жолаушылар вагондары, шатырды толық айналуға 20-40 минут уақыт жұмсайды. Бұл қондырғыны бұқаралық ақпарат құралдары әдетте айналмалы дөңгелек деп сипаттайды; алайда, оның жолаушылар вагондары дөңгелектің шетіне ілінген жоқ және толық айналмастан көлденең күйде қалады, ал шатырдың еңісін ұстанатын жол тік емес, көлденеңге жақын.

Сәулет жарықтандыруын жобалау

Түнде мұнара жарқырап, жарық шығарады, емес, төменнен жарықтандырылмайды. Жарық дизайнері Рожиер ван дер Хайде осы концепциясымен танымал, және оны Токиодағы Марунучи ғимаратында да қолданды. Жарықтандыру дизайнындағы әрбір түйін мұнараның бүкіл биіктігі бойында анимациялар мен түс өзгерістерін жасау үшін жеке басқарылады. Барлық жарықтандыру LED технологиясын пайдаланатындықтан және барлық жабдықтар мұнараның өзінде орналасқандықтан, жарықтандыру схемасы фасадты жарықтандыруға рұқсат етілген ең жоғары мөлшердің 15% ғана тұтынады. Кантон мұнарасы жобаланған кезде жарық дизайнері Рожиер ван дер Хайде Arup Lighting компаниясының әлемдік жетекшісі болған.

География

Кантон мұнарасы Гуанчжоу қаласының Хайчжу ауданында, Июань жолының (Юэцзян жолының батысы) жанында орналасқан. Ол Чжуцзян Жаңа қаласының оңтүстігінде жатыр. Мұнараның төңірегінде пагодалар, оңтүстікке қарай саябақ, сондай-ақ көптеген биік тұрғын үйлер, ғимараттар мен кеңселер, коммерциялық және тұрғын үйлер сияқты танымал орындар бар.