Кіріспе

Слим-Баттс шайқасы 1876 жылдың 9-10 қыркүйегінде Ұлы Сиу қорығында АҚШ армиясы мен Миниконжу Сиу тайпасы арасында 1876 жылғы Ұлы Сиу соғысы барысында болды. Бұл маусым айындағы Литтл-Бигхорн шайқасында генерал Джордж Кастердің күйреуінен кейін армияның алғашқы маңызды жеңісін білдірді.

Өмірбаян

Литтл Бигхорн жеңілісінен кейін Миссури департаментіне басшылық еткен генерал-лейтенант Филип Х. Шеридан АҚШ армиясына қастандық жасаған үндістерді өздерінің резервацияларына оралуға көндіруді бұйырды. Генералдар Альфред Терри мен Джордж Крук Лакота және Шайен тайпаларын жаздың соңында сәтсіз қуып жете алмады. 5 тамызда жорық қайта басталды, ал 10 тамызда біріккен күштер, қуғынды жеңілдету үшін арбаларын артта қалдырып, шығысқа қарай Блэк-Хиллз тауына бет бұрды. Қатты ауа райы, жолдағы тым батпақты жағдайлар, сондай-ақ адамдар мен жануарлардың шаршауы 18 тамызда біріккен күштердің ыдырауына әкелді, Терридің әскері өздерінің базаларына қайтып оралды. Генерал Круктың күштері қуғынды жалғастырды, бірақ көп ұзамай азық-түліктері таусыла бастады. Генерал өз әскерлеріне жартылай нормамен азықтандыруды бұйырды. Көп ұзамай көптеген әскерлер есек және жылқы етін жеуге мәжбүр болды. Капитан Ансон Миллс басқаратын колонна Блэк-Хиллз тау-кен қалашығы Дэдвудқа азық-түлік табу үшін жіберілді, жол жүрісінде Америка жылқысының Миниконджу Сиу ауылына кездейсоқ тап болды.

Шайқас

1876 жылғы 8 қыркүйек күні кешке, қазіргі Рева қаласының жанында, Оңтүстік Дакота штатында капитан Миллс 150 сарбазымен бірге АҚШ-тың 3-ші ат әскерінен отыз жеті киіз үйден тұратын ауылды қоршап алды және ертесі күні таңертең оған шабуыл жасап, қарсылық көрсеткендерді атып өлтірді. Көшпенділер таңғалып, қашып кетті, ал қаза тапқан Американдық Жылқы мен он бес әйел және бала жақын маңдағы шатқалға жасырынып қалды. Әскери дәрігерлердің көмегінен бас тартқан Американдық Жылқы, сондай-ақ екі әйел мен бір бала қайтыс болды. Ауылдан бір үнді бала тірі табылған, ол алғашқы шайқаста ұйықтап қалған екен. Қашып кеткен сиулар көршілес Сан-Арк, Бруле және Шайен ауылдарына хабар жеткізіп, Крейзи Ат пен басқа да басшыларға 100-150 сарбазбен кездескендерін айтты. Бірақ олар Круктың жаяу әскері, артиллериясы және басқа да атты әскерлері келгенін білмеді. Крейзи Ат және 600-800 жауынгерлер дереу 10 шақырым солтүстікке қарай, бірнеше төбелердің арасында орналасқан Американдық Жылқының ауылына бет алды. Олар бір биіктікке жетіп, ауылды қоршап алған көптеген қарулы сарбаздарды көрді. Жауынгерлер биіктен оқ атып, Крукты бірден аттары мен түйелерін қорғайтын қоршау құруға мәжбүр етті. Жылдамдап, генерал ауылды өртеп жіберуге бұйрық берді. Крук төрт роталық жаяу әскерді, соңынан үш ат әскер полкінің сарбаздарын жіберді. 45 минуттық үздіксіз атыстан кейін, сарбаздар жауынгерлердің көп бөлігін биік жерлерден ығыстырып шығарды. Аз ғана сиулар өз орнын ұстап тұрды, тіпті бір сәтте 3-ші ат әскерінің қоршауына шабуыл жасады, бірақ соңында қуып шығарылды. Сарбаздар ауылдан 110 жылқыны және Круктың ауру және жараланған сарбаздарына бөлінген құрғақ етті тәркіледі. Ат әскері үшін қызығушылық тудырған Кіші Бигхорн шайқасының бірқатар заттарын, соның ішінде 7-ші ат әскерінің 1-ші ротасының туын, қаза тапқан капитан Майлз Киогтың қанға малған қолғаптарын, үкіметтен берілген қару-жарақтар мен оқ-дәрілерді тауып алды. 10 қыркүйекте Крук аштықтан шаршаған әскерін өртеп жатқан ауылдан алып шығып, Блэк Хиллзға, азық-түлік пен жабдықтарға уәде берілген жерге қарай жол тартты. Сиулар келесі бірнеше күн бойы оның әскерімен шайқасты, содан кейін 15 қыркүйекте Крук ақыры жабдықтау колоннасына жетті. Слим-Баттс шайқасында екі ат әскері және Круктың азаматтық барлаушысы Чарльз "Бүкір Жіп" Уайт қаза тапты, сондай-ақ кем дегенде 10 сиудың өмірі қиылды.

Салдары

Әскер қалған үндістердің лагерьдерін іздеуді жалғастырды. 25 қарашада Powder River өзенінің Қызыл саласында Dull Knife және Wild Hog (Dull Knife шайқасы) атты екі маңызды шайқас болды, ал 8 қаңтарда Wolf Mountain-те Crazy Horse (Crazy Horse) шайқасы болды. Күзде және қыста болған басқа шабуылдар көптеген сиу және шайендерді солдаттармен күресудің бекер екендігіне көндірді. 1877 жылдың мамыр айында Crazy Horse Форт Робинсонда бағынды, ал Отырған бұқа өзінің қалған жақтастарын Канадаға бастап кетті. Слим-Баттс шайқасының орны жеке меншікте. Жақын жердегі ескерткіш сол шайқасты еске түсіреді.