Кіріспе

Құрып кеткен американдық білім беру компаниясы

Centron Corporation – 16 мм фильмдер мен VHS бейнекассеталарына маманданған, оқу және өндірістік фильмдерді шығаратын жетекші компания. «Энциклопедия Британника Фильмдері», «Коронет Фильмдері» және «Американың Оқу Корпорациясы» сияқты өріс серіктерінен сәл кіші болғанымен, 1940-шы жылдардың соңынан 1990-шы жылдардың басына дейін үлкен табысқа жетті. 1969 жылы Лео Бьюерман «Оскар» сыйлығына ұсынылып, одан әрі танымал болды.

Шолу

1947 жылы Канзас штатының Лоуренс қаласында Артур Х. Вольф, бұрынғы Канзас кинокомпаниясы «Calvin Films» ветераны, және Boeing Wichita компаниясының қызметкері Рассел А. Моссердің балалық шақтағы достары оны құрды. Атау компанияның АҚШ-тың орталығында орналасқандығын еске түсіретін «орталық» және «болашақтың электрондық дәуіріне» құрмет көрсету мағынасындағы «электрондық» сөздерін қамту үшін таңдалды. Centron екі жағалаудағы ірі компаниялармен сәтті бәсекелесіп, уақытында және бюджеттен арзан шығып, жоғары сапалы фильмдерімен кеңінен танылды. Компания ондаған жылдар бойы көптеген техникалық нұсқаулар, тамақ дайындау және тігіс демонстрациялары, мұғалімдерге көмекші құралдар мен қауіпсіздік алдын алу фильмдерін жасап, жұмыс істеді. 1950 жылдары мектеп оқушыларының қызығушылығын тудырған зоологиялық және географиялық тақырыптармен қатар, «Coronet Films» компаниясымен бәсекелесу үшін әлеуметтік бағдарламалар фильмдерін қосты. Гарольд «Herk» Харви Centron компаниясының бас режиссері болды. Оның 1962 жылғы «Carnival of Souls» фильмі Centron компаниясымен байланысты бірнеше адамның қатысуымен түсірілді. Centron сценариші Джон Клиффорд «Carnival of Souls» сценарийін жазды. Оның ең танымал білім беру серияларының бірі «шекараның оңтүстігіндегі» жер мен халықты қамтыды, яғни Орталық Америка аймақтық географиясы және «La América del Sur» сериясы. Сценарийін Питер Шницлер жазды, оператор Боб Роуз көптеген жерлерде түсірді, олар сол кездегі саяси қиындықтар кезінде жасалды. Бір кезде үкімет шенеуніктері фильмдердің елден шығуына кедергі келтіргендіктен, сериалға Чилиді қоспауға тура келді. Centron компаниясының ең көп сценарий жазған сценаристтерінің бірі Маргарет (Труди) Карлайл Трэвис, ал Линда К. (Сэм) Хаскинс та сценарий жазып, режиссерлік жасады – бұл спонсорлық фильмдер индустриясында жұмыс істеген салыстырмалы түрде аз әйелдердің қатарында болды. Осы кезеңде компания сыртқы өндірістерді, соның ішінде Канада Ұлттық кино кеңесінің бірқатар фильмдерін таратты. 1970 жылдар табиғат туралы деректі фильмдер үшін, әсіресе Карл мен Стивен Масловски тобының «Elementary Natural Science» сериясы үшін ерекше алтын ғасыр болды. 1981 жылы Вольф пен Моссер Centron компаниясын Esquire, Inc. компаниясының Coronet бөлімшесіне сатты. Өндіріс негізінен Иллинойста Coronet туы астында бірнеше жылға созылды, Боб Коль басшылық етті. 1984 жылы Gulf and Western Industries конгломераты ана компанияны сатып алды, ал Коль Centron компаниясын Gulf компаниясынан сатып алып, өндірісті Канзас штатының Лоуренс қаласына көшірді. 1980 жылдардың соңына дейін, оның ішінде «Encyclopædia Britannica» үшін нұсқаулық фильмдер сериясын жасағаннан кейін, Коль 1991 жылы компанияның ғимараттарын Канзас университетіне сатты, ал фильмдер кітапханасы компания жабылуына дейін 1994 жылы архивке қосылды. Бүгінде The Phoenix Learning Group Coronet кітапханасына, соның ішінде Centron фильмдеріне тарату құқығына ие.

Мұра

Centron өзінің фильмдері үшін көптеген марапаттар алды, ең танымал – «Оскар» сыйлығына ұсынылған «Лео Бьюерман» фильмі. Бюджеті 12 000 доллар болған бұл фильм, барлық уақыттағы ең танымал сынып фильмдерінің біріне айналып, 2300 данасы сатылды. Олардың «Cheating», «Why Study Industrial Arts?» және «What About Juvenile Delinquency?» фильмдері, Херк Харвидің режиссерлігімен, культтіқ «Mystery Science Theater 3000» телесериалында пародияланды.