Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құстардың түрі – Құбыршақтар
Species of hummingbird
Қызғылт тәжді құбыршақ (Heliothryx barroti) – Polytminae құбыршақтар қосымша тұқымдасының, яғни манго тұқымдасының бір түрі. Ол Мексиканың оңтүстік-шығысынан Оңтүстік Перуға дейін таралған.
The purple crowned fairy (Heliothryx barroti) is a species of hummingbird in the subfamily Polytminae, the mangoes. It is found from southeastern Mexico south into northern Peru.
Таксономия және жүйелеу
Бастапқыда күлгін тәжді әулие Trochilus barroti деп сипатталған. Ол және қара құлақты әулие (Heliothryx auritus) кейбір авторлардың пікірінше бір түр болған, бірақ қазір олар супертүр ретінде қарастырылады; олар осы туыстың жалғыз өкілдері. Күлгін тәжді әулие – монотипті түр.
The purple crowned fairy was originally described as Trochilus Barroti. It and the black eared fairy (Heliothryx auritus) were treated as conspecific by some authors but are now considered to be a superspecies; they are the only members of the genus. The purple crowned fairy is monotypic.
Сипаттама
Көктемгі тәжді жұлдызшық ұзын және салмағы шамамен 10-12 см. Ол жұқа денелі, жарқын зәңгір-жасыл түсті жоғарғы бөлігі, таза ақ түсті астыңғы бөлігі және көк-қара орталық және ақ сыртқы қауырсындары бар ұзын, үшкір құйрығы бар. Оның көзі арқылы қара дақ өтеді, ал тұмсығы қысқа, түзу және қара. Еркегінің металл күлгін түсті маңдайшасы бар; көз дағының артында металл күлгін түсті нүктесі және төменінен жарқын зәңгір-жасыл түсі бар. Мекесінің басына жасыл түсті тәж киіп, бетінде қара түс аз, күлгін түсті дақтары жоқ, қара түстің астында жасыл түс те жоқ. Жасы жетпегендерінің жоғарғы жағындағы қауырсындарында қызылша тәрізді жиектері бар, ал мойны мен кеудесінде сирек қараңғы дақтар бар.
The purple crowned fairy is long and weighs about It is slender and has bright emerald green upperparts, pure white underparts, and a long pointed tail which has blue black central and white outer feathers. It has a black patch through the eye and the bill is short, straight, and black. The male has a metallic violet forecrown; the eye patch has a metallic violet spot behind it and bright emerald green below it. The female has a green crown and the face has less black, no violet spot, and no green below the black. Immatures have cinnamon fringes on their upperpart's plumage and the throat and breast have sparse dusky spots.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Көгілдір тәжді әулие Мексиканың шығыс Чиапас және оңтүстік Табаско аймақтарынан бастап Белиз, Гватемала және Никарагуаның Кариб тебінде, Коста-Риканың екі тебінде, Панаманың көп бөлігінде, Колумбия, Эквадор және Перудің солтүстік бөлігіндегі Тынық мұхиты тебінде таралған. Колумбияда Магдалена өзенінің төменгі аңғарында да кездеседі. Биіктігі теңіз деңгейінен Мексика мен Орталық Американың солтүстік бөлігінде, Коста-Рикада, Колумбияда және Эквадорда әртүрлі биіктікте кездеседі. Ол ылғалды жазық орманның қанаты мен шетінде, көлеңкелі егістіктерде және пісіп жеткен екінші орманды мекендейді.
The purple crowned fairy is found from eastern Chiapas and southern Tabasco in Mexico through the Caribbean slopes of Belize, Guatemala, and Nicaragua; both slopes of Costa Rica; much of Panama; and the Pacific slopes of Colombia, Ecuador, and far northern Peru. In Colombia it also occurs east into the lower valley of the Magdalena River. In elevation it ranges from sea level to in Mexico and northern Central America, to in Costa Rica, to in Colombia, and to in Ecuador. It inhabits the canopy and edges of humid lowland forest, shady plantations, and mature secondary forest.
Қозғалыс
Көгілдір тәжді әулие өзінің ареалында тұрақты түрде қоныстанады.
The purple crowned fairy is resident throughout its range.
Тамақтандыру
Қызғылт бас киген әулие көбінесе ортаңғы қабатта және шатырда азықтанады, бірақ орман шеттерінде төменге дейін азықтанады. Ол гүлдің түйіншасының ішіне шоқысымен кіріп немесе гүлдің түбін тесіп нектарды "ұрлап" алу арқылы әртүрлі гүлді өсімдіктерден нектар жинайды. Сонымен қатар, ол кішкентай бунақденелілермен (көбінесе мойынжеңдермен) қоректенеді, жапырақ үстінде қалықтап және жинап алады. Ол көптеген басқа әулиелер сияқты жәндіктерді ұшып тұрып ұстамайды. Бұл түр ерекше аумақтық емес болғанымен, өте агрессивті және аумақтық әулие түрлерінің шабуылдарына қарсы тұрады.
The purple crowned fairy mostly forages in the mid story and canopy, though at forest edges it will forage lower. It takes nectar from a variety of flowering plants, both by inserting its bill into the corolla and by piercing the base of the flower to "rob" nectar. It also feeds on small arthropods (favoring spiders) by hovering and gleaning from foliage. It does not take insects on the wing like many other hummingbirds. Although it is not particularly territorial, this species is quite aggressive, and will resist the attacks of territorial hummingbird species.
Өсіру
Коста-Рикада күлгін тәжді жарқынқос әдетте қазан және наурыз айлары аралығында көбейеді; оның басқа жерлерде көбейетін кезеңдері тіркелмеген. Аналығы ғана ұя салады, жұмыртқаларын жасытады және балапандарына күтім жасайды. Ол көптеген басқа жарқынқостардың ұяларында болатын лишайкаларсыз, өсімдіктердің жұмсақ түктерінен кішкентай конус пішіндес ұя жасайды. Ұясын жіңішке бұтақтың ұшына жақын орналастырады, әдетте жерден жоғары және көбінесе судың үстінде. Бір тоғысқа екі жұмыртқадан тұрады. Жұмыртқаны жасу кезеңі 16-17 күн, ал балапан ұядан 20-24 күннен кейін шығады.
The purple crowned fairy usually breeds between October and March in Costa Rica; its breeding seasons elsewhere have not been documented. The female alone builds the nest, incubates the eggs, and cares for the young. It makes a small conical cup nest of plant down without the attached lichens of many other hummingbird nests. It places the nest near the tip of a thin branch, usually between above the ground and often over water. The clutch size is two eggs. The incubation time is 16 to 17 days with fledging 20 to 24 days after hatch.
Дауыстау
Көгілдір бастияқ әтеш өте дауысты емес. Ол "жіңішке, сәл металл дыбысты, жоғары тонды "ссссит" деп сипатталатын, сондай-ақ ұзақ, жылдам тізбектерге созылатын" дыбыс шығарады.
The purple crowned fairly is not highly vocal. It does make a call that has been described as "a high, thin, slightly metallic sssit, which may be run into longer rapid series."
Мәртебе
IUCN қызғылт тәжді қаз өлеңнің жағдайына ең аз алаңдаушылық деңгейін берген. Оның популяциясы кем дегенде 50,000 жеке тұлғаға жетеді деп есептеледі, бірақ оның азайып бара жаққаны күдікті. "Адам қызметінің қызғылт тәжді қаз өлеңге қысқа мерзімді әсері аз болуы мүмкін".
The IUCN has assessed the purple crowned fairy as being of Least Concern. Its population is estimated to be at least 50,000 individuals but is believed to be decreasing. "Human activity probably has little short term effect on [the] Purple crowned Fairy".