Кіріспе

Британ Колумбиясының провинциялық паркі, Канада

Хамбер провинциялық паркі – Британ Колумбиясының провинциялық паркі, Канада, Голден қаласының солтүстігіне 130 шақырым қашықтықта орналасқан. Парк Альберта провинциясымен шекарадағы Ұлы бөліністің бойында жатыр, үш жағынан Джаспер ұлттық паркімен қоршалған және Фортесс көліндегі Вуд өзенінің бастауын қорғайды. 1941 жылы парк құрылғанда, ол Канададағы ең ірі қорғалған жабайы табиғат аймақтарының бірі болды. 1960-шы жылдардың басында орман шаруашылығы саласының қысымы, Жоғарғы Колумбия өзеніндегі жоспарланған гидроэлектр станцияларының құрылысы және Трансканадалық тас жолын парктен ауыстыру салдарынан провинциялық үкімет оның ауданын 98%-ға қысқартты.

Тарих

1941 жылғы 16 қыркүйекте Британдық Колумбияның премьер-министрі Томас Дафферн Паттуллоның бұйрығымен құрылған парк, 1936 жылдан 1941 жылға дейін Британдық Колумбияның вице-губернаторы болған Эрик В. Хамбердің құрметіне аталған. Құрылған кезде шамамен 1,009,112 гектар аумақты қамтыған бұл парк Канададағы ең ірі саябақтардың бірі болды. Ол Маунт-Робсон провинциялық паркінің және Джаспер, Банф, Глейшер және Йохо ұлттық парктерінің кейбір бөліктерімен ортақ шекараға ие болды. "А класы" провинциялық парк мәртебесінде белгіленген ол, Селкирк таулары мен Роки тауларының батыс сілемдеріндегі кең далаға "пайдаланудан ең жоғары деңгейде қорғауды" қамтамасыз етті. Паттулло Хамберді бірнеше тау парктері арасындағы байланысты қамтамасыз ететін жаңа қорғалатын аймақ ретінде құрды, соның нәтижесінде Канада үкіметі Хамберді жаңа ұлттық парк деп жариялайды деген үмітте болды. Ол ұлттық парк жүйесінің Батыс Канаданың таулы аймақтарын қамтуын кеңейтудің туристік кірістерді арттыруға ықпал ететініне сенді. Бұл экономикалық пайданың бір бөлігі, ұлттық парктің инфрақұрылымын дамытуға федералдық қаржы жұмсау арқасында аймаққа қолжетімділіктің жақсаруынан туындауы тиіс еді. Алайда, Екінші дүниежүзілік соғысқа назар аударған Канаданың федералдық үкіметі Паттуллоның идеясына қызығушылық танытпады. Сонымен қатар, премьер-министр Маккензи Кинг ұлттық парктерінің тек Батыс Канаданың таулы аймақтарында ғана емес, елдің барлық аймақтарында орналасуын қалаған. Хамбердің ешбір бөлігі Канаданың ұлттық парк жүйесіне енген жоқ. Парктің қорғалатын шекараларында коммерциялық құндылығы бар ағаштар көптеп өсті. Ревелстоук және Голден қалаларындағы ағаш өңдеу және орман шаруашылығы компаниялары провинциялық үкіметтен Хамбердің ағаш ресурстарын пайдалануға рұқсат беруді талап етті. Олар Хамбердің қорғалатын аймақ ретінде сақталуы аймақтың орман шаруашылығына негізделген экономикасын тежеп отыр деген пікір білдірді. 1945 жылы провинциялық үкімет Хамберді "В класы" провинциялық паркі ретінде қайта жариялады. Бұл мәртебедегі паркте коммерциялық ағаш кесу және кен өндіруге рұқсат берілді.

Дүниежүзілік мұралық нысан

1990 жылы бұл саябақ ЮНЕСКО-ның «Канаданың Роки тауларының саябақтары» дүниежүзілік мұралық орнына қосылды. Канаданың Роки таулары саябақтарын құрайтын басқа ұлттық және провинциялық парктермен бірге, бұл саябақ табиғи ортасымен, сондай-ақ сирек және жоғалу қаупі төніп тұрған түрлердің мекендерін, тау шаңқалары мен мұздықтарын, көлдерді, сарқырамаларды, каньондарды және әктас үңгірлері мен қазбаларды қамтитын тау ландшафттарының геологиялық және экологиялық маңыздылығы үшін мойындалды.

Табиғатты қорғау және демалыс

Ерекше шалғайдағы жабайы аймақ болғандықтан, парктің ішінде жолдар жоқ. Жаз айларында Фортест көлінің жағалауындағы Чизл Крик Фенде коммерциялық балық аулау лагері жұмыс істейді. 2014 жылы Атабаска өзеніндегі көпір құлап, парктегі жалғыз күтілген жолға қол жеткізуді қиындатты. Көптеген демалыс мүмкіндіктерін ұсынса да, қолжетімділіктің жоқтығы басқа таулы парктеріндегідей жаяу серуендеу мен кемпингке мүмкіндік бермейді. Sunwapta Falls-тан парке кіруден басқа, өскен жол Фортест көлінің солтүстік жағалауындағы екі кемпингке (Fortress Creek және Washout Creek, 2020 жылдың тамызында жабылды) жетелейді. Чизл Крик Фенде коммерциялық балық аулау кәсіпорны бар, оған гидроұшақпен жетуге болады. Сонымен қатар, Alnus Creek суайдынының жоғарғы бөлігінде 15–87 метр тереңдіктегі екі кішкентай үңгір бар. Фортест көлінің маңындағы өсімдіктер шырша мен бальзамға толы, олардың астында жалған азалия мен рододендрон өседі. Паркке ең жақын елді мекендер – Британдық Колумбиядағы Валемонт және Альбертадағы Джаспер.