Камиль Эрнест Лабрусс: Француз тарихшысы және экономикалық тарихты зерттеушісі

Кіріспе

Француз тарихшысы Камиль Эрнест Лабрус (Camille Ernest Labrousse; 16 наурыз 1895, Барбезио, Шаренте – 24 мамыр 1988, Париж) – әлеуметтік және экономикалық тарих саласындағы француз тарихшысы.

Өмірбаян

Лабрусс экономикалық, әлеуметтік және мәдени – үш негізгі түйінге негізделген тарихи модель құрды, сонымен қатар кейде «клиометрия» деп аталатын сандық тарихты қалыптастырды. Дәстүрлі тарихнаманың тірегі болған жеке куәгерлердің өмірбаяндары мен әңгімелерінен бас тартып, ол статистикалық әдістерді қолданды және бір буынға үлкен әсер етті. Фернан Браудель Лабрусс болмағанда, «тарихшылар жалақы мен бағаны зерттеуге осылай ынталы болмас еді» деді. Лабрусс Сорбоннадағы қызметі арқасында да беделге ие болды, онда ол француз докторлық диссертацияларын жетекшілік етті және 1950 жылдардан бастап ұйымдастырушылық қабілеттерін көрсетіп, тарихшылардың шеберлігінің үлгісі болған командалық зерттеулерге жетекшілік етті. Оның алғашқы маңызды еңбегі – «18 ғасырдағы Францияда бағалар мен кірістердің қозғалысының эскизі» (Esquisse du mouvement des prix et des revenus en France au XVIIIe siècle, 1932) Альберт Афталионның жетекшілігімен жазылған заң диссертациясының нәтижесі. Онда азық-түлік пен өндіріс тауарларының бағасы, табыс, соның ішінде жер жалғасының инфляциялық өсуі және ғасыр бойындағы жалақының қалыптасуы туралы бірнеше деректер жинақталған. Бұл экономикалық үрдістер мен кластық қайшылықтардың өзара әрекеттесуінің бір бөлігі ретінде революцияға әкелді. Лабрусс өзінің зерттеулерін 18 және 19 ғасырлардағы Францияға шоғырландырды, бірақ оның қолдағы тақырыптардан асып, ерте заманғы әлемнің басқа бөліктерін және өнеркәсіптік революциямен өзгерген әлемді зерттеуге мүмкіндік беретін жұмыс әдістеріне деген тұрақты қызығушылығы Браудель және басқалар редакциялаған, оның шәкірттері мен олардың шәкірттеріне арналған зерттеулер жинағында – «Экономикалық конъюнктура, әлеуметтік құрылымдар» (Париж, 1974) көрініс тапты. Францияның өнеркәсіпке дейінгі дәуірдегі астық және тоқыма экономикасындағы күнкөріс дағдарысының «Лабрусс моделі» және оның француз революциясын жеделдетудегі рөлі, Фернан Браудель «Францияда соңғы жиырма бес жылда пайда болған тарихтың ең маңызды еңбегі» деп атаған «Француз экономикасының дағдарысы» (La Crise de l’économie française, 1943) атты еңбегінде егжей-тегжейлі сипатталған. Оның парадигмасы кейінгі зерттеулермен түзетілгенімен, оның қолданылу аясы өте кең.

Labrousse established a historical model centered on three nodes—economic, social and cultural—inventing the quantitative history sometimes now called "cliometrics". Eschewing biographies and the narrative accounts of individual witnesses, which have provided the backbone of traditional historiography, he applied statistical methods and influenced a whole generation. Fernand Braudel said that if it were not for Labrousse, "historians would never have set to work as willingly as they did on the study of wages and prices". Labrousse's prominence was also a result of his post at the Sorbonne, where he supervised a generation of French post doctoral thèses and his organizational skills from the 1950s onwards in leading team research efforts that were models of the historian's craft. His first great work was his Esquisse du mouvement des prix et des revenus en France au XVIIIe siècle ("Sketch of the movement of prices and revenues in France during the 18th century", 1932), the result of his law dissertation under the direction of Albert Aftalion. It synthesizes several data series on prices of food and manufactures, on incomes, including the inflationary rise in land rents, and on lagging wages over the course of the century, as part of the interplay between economic trends and class frictions that led ultimately to revolution. Labrousse's own work concentrated on eighteenth and nineteenth century France, but his constant concern for working methods that could be expanded beyond his subjects at hand to inspect other parts of the early modern world and the world that was transformed by the Industrial Revolution, is exemplified in the range of studies in the hommage of his pupils and their pupils that was edited by Braudel and others, Conjoncture économique, structures sociales (Paris 1974). The "Labrousse model" of the subsistence crisis in the preindustrial grain and textiles economy of France and its effect in precipitating the French Revolution, detailed in the second of his two magisterial works, La Crise de l’économie française (1943), which Fernand Braudel called "the greatest work of history to have appeared in France in the course of the last twenty five years." has especially wide application, though his paradigm has been adjusted by subsequent studies that have reintroduced complexities.

Негізгі жұмыстар

XVIII ғасырдағы Франциядағы бағалар мен табыстар динамикасының эскизі, 2 томдық. (Париж: Даллоз) 1932 жыл. Ескі режимнің соңында және революцияның басында француз экономикасының дағдарысы (Париж: PUF) 1943 жыл, осы еңбегі үшін оған Сорбоннада кафедра берілді. Бұл жұмысты ағылшын тілді оқырмандарға Шепард Б. Клау "Революцияның басында француз экономикасындағы дағдарыс" атты мақаласы арқылы таныстырды, "Экономикалық тарих журналы" (1946) 191–96 беттер. Францияның экономикалық және әлеуметтік тарихы, 3 томдық. (Париж: PUF) 1970–79 жылдар.