Кіріспе

1868 жылғы сирек кездесетін американдық пошта маркасы

Бенджамин Франклин Z Grill немесе жай ғана "Z Grill" – бұл Бенджамин Франклинді бейнелейтін, 1868 жылдың ақпан айында АҚШ пошта қызметі шығарған 1 центтік пошта маркасы. Осы үлгідегі маркалар 1860-шы жылдардағы 1 центтік маркалардың арасында кең таралған болса да, Z Grill маркасы қағазға ұсақ ойықтар түсіретін, «Z» деп аталатын грильдің ерекше түрімен ерекшеленеді. 1 центтік Франклин Z Grill әдетте АҚШ-тың барлық пошта маркаларының арасында ең сирек және ең құндысы деп есептелсе де, 15 центтік Линкольн Z Grill де соншалықты сирек, оның бар болғаны 2 данасы ғана белгілі. 10 центтік Вашингтон Z Grill де одан кем емес, тек 6 данасы ғана табылған. Z Grill процесінің алғашқы өндірісі 2 центтік Джексон, 3 центтік Вашингтон және 12 центтік Вашингтон маркалары сияқты, жалпы Z гриль номиналдарынан жасалды. Осы Z грильді маркалардың ең ерте белгілі пошта таңбалары 1868 жылдың қаңтарына жатады. Содан кейін 1868 жылдың ақпан айында Z грилімен тағы үш номинал басылды: жоғарыда аталған 1 центтік Франклин, 10 центтік Вашингтон және 15 центтік Линкольн маркалары. Бұл үш номинал өте қысқа мерзім ішінде өндірілді, олардың әрқайсысы 1000 данаға жуық басылды, содан кейін өндіріс F гриліне ауыстырылды, нәтижесінде осы 3 марканың сирек кездесетіні анықталды. Пошта басқармасы қолданған гриль үлгілерінің арасында бірегей «Z» үлгісі, тік емес, көлденең жолақтарды маркаға түсіргендіктен, өте қысқа уақыттан кейін ауыстырылды, өйткені D және E грильдері бар маркалар ақпан айының ортасында пошталық таңбалаудан өтті. Грилленудің мақсаты – жою сиясын марка қағазына жақсы сіңіру, осылайша маркаларды қайта пайдалануды болдырмау, жою белгілерін жуу арқылы. Грилдерді қолданудың тиімсіздігі анықталды және олар 1870 жылдан кейін біртіндеп тоқтатылды.

Белгілі мөртаңбалар

Қазіргі уақытта 1 центтік 1868 жылғы Z грильдерінің тек екеуі ғана белгілі, екеуінде де жойылған мөрлер бар. Олардың бірі Нью-Йорк қалалық кітапханасына Бенджамин Миллер коллекциясының бір бөлігі ретінде тиесілі. Бұл жеке қолында 1 центтік 1868 жылғы Z грильдің жалғыз ғана данасын қалдырады. Бұл 1868 жылғы 1 центтік Z гриль маркасы 1998 жылы марка сатушы Mystic Stamp Company компаниясына 935 000 долларға сатылды. Siegel Auctions марканы Роберт Зоэллнер коллекциясының бөлігі ретінде аукционға шығарды. Mystic Stamp Company президенті Дональд Сандманның он бір жасар ұлы Закари Сандман, аукционда қатысып, нақты ұсыныс жасаған адам болды. Кейін, 2005 жылдың қазан айының соңында Сандман бұл Z грильді қаржыгер Билл Гроссқа шамамен 3 миллион долларлық төрт «Инвертті Джени» маркасына айырбастады.

Таңбаның нөмірленуі

АҚШ маркаларының Скотт каталогында 1¢ Z грилі #85A ретінде тізімделген: ол өте сирек кездесетін маркалардың бірі, оған ерекше нөмір берілмеген, ал нөмірін (85) басқа, номиналы әртүрлі маркалармен бөлісуге тиіс. Бұл ерекшелік Скотт жүйесін Z үлгісі гриль жеке түр ретінде мойындалғанға дейін (бұл 1910 жылдарға дейін болған жоқ) құрғандықтан туындады. Сәйкесінше, Скотт Z Grill номиналына әріптер берді және оларды #85 (3¢ D Grill) кейін каталогқа қосты. 1¢ Z Grill #85A ретінде, ал 2¢-дан 15¢-ға дейінгі Z Grill маркалары 85B-ден 85F-қа дейін белгіленді. Бұл ыңғайлылық Скоттке E Grill шығарылымдарынан бастап (#86-91) барлық келесі маркалар үшін қолданыстағы нөмірлерді сақтауға мүмкіндік берді.