Лессинг Джулиус Розенвальд: Американ бизнесмені, меценат және кітап коллекционері
Lessing J. Rosenwald
Лессинг Розенвальд (1891-1979) – американ бизнесмен, Sears Roebuck компаниясының өкілі, кітап және өнер коллекционері, меценат. Биографиясы туралы оқыңыз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық бизнесмен (1891–1979)
American businessman (1891–1979)
Лессинг Джулиус Розенвальд (10 ақпан 1891 – 24 маусым 1979) – американдық бизнесмен, сирек кітаптар мен өнер жинаушы, шахматқа демеушілік көрсетуші және қайырымдылық жасаушы.
Lessing Julius Rosenwald (February 10, 1891 – June 24, 1979) was an American businessman, a collector of rare books and art, a chess patron, and a philanthropist.
Өмірбаян
Чикагода туған Лессинг Дж. Розенвальд – киім өндіруші, кейіннен оның серігі болған және 1908 жылдан 1923 жылға дейін Sears, Roebuck and Company компаниясының президенті, ал 1923 жылдан 1932 жылға дейін төрағасы болған Джулиус Розенвальдтың үлкен ұлы. Лессинг Корнелл университетінен шығып, 1911 жылы Sears компаниясында жүкті тасымалдау кеңсесінің қызметкері болып жұмыс істеді. 1920 жылы оған Филадельфияда дамып келе жатқан пошта арқылы тапсырыс беруші компания үшін каталогты қамтамасыз ету орталығын ашу міндеті жүктелді. Ол Пенсильвания штатының Дженкинтаун қаласында көп жылдар бойы тұрды. 1913 жылы Эдит Гудкиндке үйленді және олардың бес баласы болды: Джулиус "Дули" Розенвальд II, Роберт Л. Розенвальд, Хелен Розенвальд Снелленбург, Джоан Розенвальд Скотт және Джанет Розенвальд Бекер. Әкесінің орнын басып, ол 1932 жылдан 1939 жылға дейін Sears компаниясының төрағасы болды, содан кейін өзін сирек кездесетін кітаптар мен өнерді жинауға, сондай-ақ отбасылық қайырымдылық қорларын басқаруға арнады, ең бастысы – Джулиус Розенвальд қоры, ол жүздеген афроамерикандық суретшілерге, жазушыларға, зерттеушілерге және зиялыларға шәкіртақы берді. 1943 жылы ол сирек кітаптар мен өнер туындыларын сыйға беруге уәде берді. Оның қайтысынан кейін, соңғы алты ғасырдағы иллюстрацияланған кітаптардың тарихын баяндайтын 2600 сирек кітап және 5000 анықтамалық кітап Конгресс кітапханасына тапсырылды, ол Сирек кітаптар мен арнайы жинақтар бөліміндегі ең көрнекті жинақтардың бірі болып табылады. Бұған қоса, 27000 гравюра мен сурет Ұлттық өнер галереясына сыйға тартылды, екеуі де Вашингтон қаласында орналасқан. Ол 1941 жылы ашылған Ұлттық өнер галереясының негіздеушілерінің бірі болды. "Майнцтің алып Библиясы" 1952 жылы Розенвальд оны сыйға тартқаннан бері Конгресс кітапханасының негізгі кіреберіс залында тұрақты түрде қойылған, сол кезде ол 500 жылға толып тұрды. Розенвальд өзінің жеке галереясында, Альверторп галереясында, Абингтон өнер орталығында жинағын сақтады. 1947 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. Розенвальд шахматқа әуес болды және американдық шахматты қолдауға қаржы бөлді. Ол 1957 жылдан 1969 жылға дейін АҚШ шахмат чемпионатына демеушілік етті.
Born in Chicago, Lessing J. Rosenwald was the eldest son of Julius Rosenwald, a clothier who became part owner and was president of Sears, Roebuck and Company from 1908 to 1923, and chairman from 1923 to 1932. Lessing left Cornell University and went to work for Sears in 1911 as a shipping clerk, and in 1920, was given the responsibility of opening a catalog supply center for the growing mail order company in Philadelphia. He resided for many years in Jenkintown, Pennsylvania. In 1913 he married Edith Goodkind and together they had five children: Julius "Dooley" Rosenwald II, Robert L. Rosenwald, Helen Rosenwald Snellenburg, Joan Rosenwald Scott, and Janet Rosenwald Becker. Succeeding his father, he was chairman of Sears from 1932 until 1939, when he dedicated himself full time to collecting rare books and art, as well as managing the family charities, chiefly the Julius Rosenwald Fund, which made fellowship grants directly to hundreds of African American artists, writers, researchers and intellectuals. In 1943, he pledged to donate his collections of rare books and art. After his death, 2,600 rare books, which trace the illustrated book through the last six centuries, and 5,000 reference books were given to the Library of Congress, which remains one of the most distinguished collections in the Rare Books and Special Collections division. Additionally, 27,000 prints and drawings were donated to the National Gallery of Art, both located in Washington, D. C. He was one of the founding donors of the National Gallery of Art when it opened in 1941. The "Giant Bible of Mainz" has been on permanent display in the great entrance hall of the Library of Congress since Rosenwald donated it in 1952, when it was 500 years old. Rosenwald held his collection at his private gallery, the Alverthorpe Gallery, within the Abington Art Center. He was elected to the American Philosophical Society in 1947. Rosenwald was also a chess enthusiast, and donated money to support American chess. He sponsored the U. S. Chess Championship from 1957 to 1969.
Саяси қызмет
Розенвальд Екінші дүниежүзілік соғыста АҚШ-тың бейтараптығын жақтаған «Америка бірінші» комитетінің ең белгілі еврей қолдаушысы болды, бұл комитетке Пёрл-Харборға шабуылдан бұрын басшылық еткен, Sears Roebuck компаниясындағы оның ізбасары және өмір бойы досы Роберт Э. Вуд жетекшілік етті. Комитет құрылғаннан кейін үш ай өткен соң, 1940 жылдың желтоқсанында антисемитизмге қатысты алаңдаушылықтар туындағандықтан ол комитет кеңесінен кетіп қалды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Соғыс өндірісі жөніндегі кеңестің Өнеркәсіптік сақтау бюросының директоры болды. 1943 жылы Розенвальд сионистік реформаға қарсы еврейлердің қауымдастығы – Американдық еврейлер кеңесінің президенті қызметін қабылдады және 1955 жылға дейін осы лауазымда қалды, содан кейін кеңес төрағасы болып тағайындалды. Осы кезеңде Розенвальд еуропалық еврейлерді құтқаруға белсенді қатысып, АҚШ-ты көптеген еврей және бейеврей босқындарды қабылдауға шақырды.
Rosenwald was the best known Jewish supporter of the America First Committee, which advocated American neutrality in World War II before the attack on Pearl Harbor, and was led by his successor at Sears Roebuck and lifelong friend Robert E. Wood. Just three months after its founding, he resigned from the committee's board in December 1940 over concerns about anti Semitism. He became director of the Bureau of Industrial Conservation in the War Production Board during World War II. In 1943, Rosenwald accepted the invitation to become President of the American Council for Judaism, an association of anti Zionist Reform Jews, a position he held until 1955; after that he remained chairman of the board. During this time, Rosenwald was also active in rescue efforts of European Jews, and urged the United States to admit large numbers of refugees, both Jew and Gentile.
Халықаралық танымал
Лессинг Дж. Розенвальдтың сирек кітаптарды жинаушы және Конгресс кітапханасына қайырымдылық жасаушы ретіндегі маңыздылығы Дэвид Балдаччидің "The Camel Club" романында көрсетілген, Лондон (Pan Books), 2006, 164-беттен бастап.
Lessing J. Rosenwald's importance as a rare book collector and donor to the Library of Congress is featured in David Baldacci's novel, The Camel Club, London (Pan Books) 2006, p. 164 ff.