Кіріспе

Лоялсок ағысы – АҚШ-тың Пенсильвания штатындағы Салливан және Лайкоминг округтерінде орналасқан Батыс Сускехана өзенінің 64 мильдік (103 км) саласы. Лайкоминг округі Филадельфиядан шамамен 130 миль (209 км) солтүстік-батысқа, ал Питтсбургтен 165 миль (266 км) шығыс-солтүстік-шығысқа қашықтықта жатыр.

Атауы

Атауы жергілікті халықтар тіліндегі "орталық арна" деген мағынаны білдіретін сөздің бұрмалануынан туындаған (алғашқысы шамамен Лави сахик болған). Бұл Лоялсок өзенінің Лайкоминг және Манси өзендері арасында орналасқандығын көрсетеді, олардың сағалары Лоялсок сағасынан жоғары және төмен қарай шамамен 6 миль (10 км) қашықтықта жатыр. Жергілікті халықтар қолданған бірнеше маңызды жолдар Лоялсок өзенінің бойымен өтіп, оны кесіп өтетін. Оның жағасында жергілікті халықтардың екі маңызды ауылы орналасқан, соның бірі – Отстонвак, Мадам Монтур мен оның ұлы Эндрю Монтурдың үйі болған, кейіннен Монтурсвиллге айналған.

Сипаттама

Лоялсок сайысының ұзындығы 103 километрді (64.3 шақырым) құрайды. Лоялсок сайысы форель балық аулауға және тау өзенінде каякпен серуендеуге қолайлы, ал оның бойымен созылған Лоялсок жолы жаяу серуендеуге мүмкіндік береді. Worlds End мемлекеттік паркі Форксвилл қаласына жақын, Салливан округінде, Лоялсок өзенінде орналасқан. Пенсильванияның 87-жолы аңғардың бойымен өтеді және Форксвилльден кейін солтүстік саласын бойлай жалғасады.

Құрпақ үйірлері

Саз үйінділері – Салливан округіне қарасты Душордың оңтүстігіндегі Лоялсок өзені бойындағы құмтас қалыптары. Геологиялық тұрғыдан алғанда, бұл – жоғары беті толқынды кварц құмтасынан тұратын қабат, және ол Миссисиппи девонының Жоғарғы Хантли тау формациясының бір бөлігі болып табылады.

Отстонвакин ауылы

Мадам Монтурдың Осттонвакин немесе Остуаги ауылы, қазіргі Лайкоминг округінің құрылу кезінде маңызды орын болды. Ол Пенсильвания Ассамблеясының қаржыландыруымен сауда орталығы мен жабдықтау қоймасын басқарды. Лоялсок өзенінің сағасында, Батыс Сускехана өзені бойында орналасқан, қазір Монтурсвиллге кіретін оның ауылы, 1740 жылдары Пенсильванияның шөлейттерінде дін таратушы моравиялық миссионерлер үшін маңызды тоқтау орны болды. 1742 жылы Конрад Вайзердің рұқсатымен басшылық етілген миссионер граф Зинзендорф Осттонвакинге келді. Мадам Монтур британдықтардың досы ретінде белгілі болды. Ол Батыс Сускехана аңғарына көшіп келе жатқан ақ адамдарды құшақ жайып қарсы алды. Ол сондай-ақ, отарлаушылық кеңеюдің қысымын сезінген түрлі үнді тайпаларына зор ықпалға ие болды. Мадам Монтур француздардың оны өз жақтарына көндіруге жасаған бірнеше әрекеттеріне қарамастан, британдықтарға адал болды. Бұл таңғажайып еді, себебі британдық отаршылдық үкіметі кейде оның қызметі үшін бір жылға дейін ақы төлемейтін.

Темір жол көлігі

Лоялсок өзенінің суайдынында ағаш өңдеу маңызды сала болғанмен, теміржолдар Форксвиллден төменгі өзен аңғарын тиімді пайдаланбады. Бір ерекшелігі – Сускехана және Иглз Мер теміржолы, ол 1902 жылы Хиллсгроувке дейін, ал өзен бойымен Огдонияға дейін салынды, содан кейін Кеттл Крикке бұрылды. Ол 1922 жылы жойылды. Форксвиллден жоғары, Уильямспорт және Солтүстік тармақ теміржолы Милл-Крик арқылы Лоялсокқа жетіп, Рингдейлдегі қиылысқа дейін созылды. Жол 1893 жылы салынды және 1938 жылы жойылды. Шамамен алты миль (10 км) шығысқа қарай орналасқан Лопес қаласы – жоғарғы өзендегі ең ірі елді мекен. Jennings Brothers Lumber Co. 1890 жылы аймақта тар өлшемді ағаш кесу желісін, ал 1891 жылы Вайоминг округіне, өзенге қарай, Лопестегі ағаш кесетін зауытын жабдықтау үшін тағы бір желі салды. 1892 жылы Лоялсок теміржолы өзенді кесіп өтіп, оңтүстікке қарай Бернис аймағынан Харви көліне көмір тасыды. Ол дереу Лихай аңғары теміржолына жалға беріліп, Боуманс-Крик тармағының бөлігіне айналды. Сонымен қатар, Лоялсок теміржолы Лопестен Эллис сағасына дейін Лоялсок бойында тармақ салды, онда ол оңтүстікке бұрылып, Торндалдағы былғары зауытына жетті. Бұл тармақ 1898 жылы жойылды. Алайда, Jennings Bros. өздерінің теміржол желісін шамамен 1900 жылы стандартты өлшемге келтіріп, Лоялсокты Шуман көліне дейін созды, олардың желісі Холд Раннан жоғарылап, Хай Кобл және Голланд таулары аймағына бағытталды. Ағаш кесу теміржолы 1905 жылы Jennings Bros. Мэрилендке көшкенде жойылды, бірақ 1911 жылы ішінара қайта жандандырылды. Stony Brook Lumber Co. ескі жолды Santee Run-ға дейін пайдаланды, содан кейін солтүстікке қарай Crane Swamp-қа бұрылды. Бұл жол 1916 жылы жойылды. Лихай аңғарындағы қозғалыс біртіндеп азайды; олардың Лопестен оңтүстікке қарайғы желісі 1939 жылы тоқтатылды, ал 1944 жылы Берниске дейін қысқартылды. Лопеске дейінгі жолдың тоқтатылуы Лоялсоктағы теміржол қозғалысының соңына белгі берді, бірақ Монтурсвиллдегі аузына жақын Рединг теміржолының өтуі сақталды. Қазіргі кездегі көпір Ликоминг аңғары теміржолына тиесілі. Бастапқы Рединг көпірі 2011 жылы «Ли» тропикалық даулынан болған су тасқынынан қирап, алынып тасталды. Оның жаңасы 2014 жылдың 13 тамызында пайдалануға берілді.