Кіріспе

Srbac – Босния және Герцеговинадағы Серб Республикасындағы қала және муниципалитет. 2013 жылғы мәліметтер бойынша, оның халқы 17 587 адамды құрайды, ал Srbac қаласының халқы 2 707 адамды құрайды.

Физикалық география

Сербск муниципалитеті Сава өзенінің оң жағалауында, Давор қаласының қарсы жағында, Врбас өзені Саваға құятын жерде және Градишкадан шамамен төмен қарай орналасқан. Сербск төңірегіндегі аумақтың 40 пайызы оңтүстік-шығыста таулы орманды алқаптармен, ал 60 пайызы оңтүстік-батыста егістік жерлермен жабылған. Қаланың өзі Панон жазығында салынған, ол төменгі таулы аймақтар мен жазық егістік жерлердің арасындағы көшу белдесінде орналасқан. Оңтүстік-шығыстағы таулар Мотахица деп аталады, ал ең биік шыңы – теңіз деңгейінен 652 метр биіктіктегі Градина. Ең төменгі нүктесі Сава өзені бойындағы Влакница шағын ауылында 89 метрді құрайды.

Саяси география

Сербск муниципалитеті Босния және Герцеговинаның Серб Республикасы құрамындағы солтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Ол Дервента, Прнявор, Лакташи және Градишка муниципалитеттерімен шектеседі және Хорватиямен 42 шақырымдық шекараға ие. Сербск муниципалитетінің ауданы 453 км² (174,9 миль²) және 39 ауылдан тұрады.

Климат

Сербтің климаты қоңыржай, қысы суық, жазы жылы болады. Жылдың ең жылы айы – шілде, орташа температурасы 22,1 °C (72 °F). Жылдың ең суық айы – қаңтар, орташа температурасы 1,2 °C (34 °F). Серб қаласы үшін жылдық жауын-шашын мөлшері шамамен 770 мм. Қаланың географиялық орнына байланысты, Сербте жыл сайын қар жауады. Солтүстік және солтүстік-шығыстан соққан күшті жел көп қар әкеледі.

Тарих

Археологиялық деректер бұл аймақта Темір дәуіріндегі елді мекен (Каган град) болғанын көрсетеді. Батыс Рим империясы құлау алдында осы аймақта бұл қала туралы айтылған. Османдық шапқыншылығы кезінде Балқандағы басқа қалалар сияқты, бұл қала да үнемі өртеліп, қиратылған. Қазіргі Сербақтың кадастрлық аумағында Свинжар тарихи қаласы орналасқан ("шошқа сарайы" деген мағынаны білдіреді).

Осман дәуірі

Ұзақ соғыс кезінде (1591–1606) Ахмет Хафиз паша өзінің зор әскерін Осман империясының бақылауындағы Славониядан Сава өзені арқылы Свинжардан Боснияға (1596) жеткізді. Османдық оккупация кезінде аймақ Босния санджағының құрамына кірді. Свинжар Осман империясына қарсы Герцеговина көтерілісі (1875–78) кезінде Босниядағы маңызды қарсылық орталықтарының бірі болды; 1875 жылғы 21 қарашада Мотахиканың хайдуктары Осман әскери лагерін өртеп, қиратқан Сербак деген жерде шайқас болды.

Австрия-Мажарстан

19 ғасырдың аяғында Свинжар Аустрия-Мажарстанның билігінде болды. 1888 жылы Свинжарда бастауыш мектеп ашылды. 1899 жылдан 1921 жылға дейін шамамен 7000 поляк және 5000 украин осы аймаққа көшіп келіп, қоныстанды. 1929 жылдың соңына қарай Свинжарда медициналық орталық та ашылды. 1933 жылғы 2 қарашада Югославия Корольдігінің ішкі істер министрі қаланың атын Србац деп өзгертті.

Югославия

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бұл аймақтар соғысқан барлық тараптармен жиі басылып алынды. 1970 жылдары Србац жаңа тоқыма және қаптама материалдары зауыттары ашылғаннан кейін қарқынды дамыды. Дегенмен, Босния соғысы кезінде экономикалық өсім тоқтады. Србац 1992 жылдың жазында хорват әскерлері тарапынан 3 рет бомбалауға ұшырады. Осы үш оқиғада ешкім қаза болған жоқ және Србац тек аз ғана құрылымдық зақымдарға ұшырады.

Халық саны

2013 жылғы санақ нәтижесі бойынша муниципалитетте 17 587 адам, ал Сербак қаласында 2 707 тұрғын болды. Елді мекендердің халқы – Srbac муниципалитеті Елді мекен1948.1953.1961.1971.1981.1991.2013. Барлығы21 22622 33621 84017 5871 Бажинцы9006212 Бардача2691953 Брезовляны2922674 Брусник176865 Влакница2471336 Гай537 Гламочаны6155598 Горня Лепеница3512409 Горни Клаdari39231610 Горни Срджевићи60845511 Донья Лепеница53732612 Доньи Клаdari22217213 Доньи Срджевићи39330214 Дуго Полье33224715 Иличани20712416 Инадол78577917 Каоци79752818 Кобаш1 01450919 Корови53431720 Кукулье95084221 Лилич31519922 Нова Вес37724323 Нови Мартинац151324 Ножичко1 11791625 Повелич1 21998226 Приблези56243227 Разбой Жупски48131228 Разбой Левчански90384529 Раковац36630 Ресевац24219631 Селиште1348132 Сеферовци30723833 Ситнеши1 20787134 Ситнеши Мали49031435 Сербак5734927891,4372,4423,0432,70736 Сербак село82482237 Стари Мартинац45232338 Чукали38030839 Черная110104

Этникалық құрамы

Этникалық құрамы – Србац қаласы
2013. 1991. 1981. 1971.
Жалпы 2,707 (100,0%) 3,043 (100,0%) 2,442 (100,0%) 1,437 (100,0%)
Сербтер 2,605 (85,61%) 1,840 (75,35%) 1,285 (89,42%)
Югославиялықтар 209 (6,868%) 394 (16,13%) 10 (0,696%)
Басқалар 124 (4,075%) 71 (2,907%) 28 (1,949%)
Хорваттар 54 (1,775%) 65 (2,662%) 46 (3,201%)
Босниялықтар 51 (1,676%) 33 (1,351%) 39 (2,714%)
Моңғолдар 29 (1,188%) 22 (1,531%)
Македониялықтар 7 (0,287%) 2 (0,139%)
Албандар 3 (0,123%)
Ромалар 4 (0,278%)
Словендер 1 (0,070%)

Этникалық құрамы – Србац муниципалитеті
2013. 1991. 1981. 1971.
Жалпы 17,587 (100,0%) 21,840 (100,0%) 22,336 (100,0%) 21,226 (100,0%)
Сербтер 16,630 (94,56%) 19,382 (88,75%) 19,175 (85,85%) 19,469 (91,72%)
Босниялықтар 417 (2,371%) 940 (4,304%) 800 (3,582%) 1,018 (4,796%)
Басқалар 409 (2,326%) 567 (2,596%) 557 (2,494%) 454 (2,139%)
Хорваттар 131 (0,745%) 140 (0,641%) 172 (0,770%) 203 (0,956%)
Югославиялықтар 811 (3,713%) 1,543 (6,908%) 34 (0,160%)
Моңғолдар 57 (0,255%) 27 (0,127%)
Албандар 12 (0,054%) 5 (0,024%)
Македониялықтар 11 (0,049%) 4 (0,019%)
Словендер 6 (0,027%) 8 (0,038%)
Ромалар 3 (0,013%) 4 (0,019%)