Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Одиша, Үндістан саясаткері (1931–2006)
Politician from Odisha, India (1931–2006)
Нандини Сатпати (9 маусым 1931 – 4 тамыз 2006) – үнді саясаткері және жазушы. Ол 1972 жылдың маусымынан 1976 жылдың желтоқсанына дейін Одишаның бас министрі қызметін атқарды.
Nandini Satpathy (9 June 1931 – 4 August 2006) was an Indian politician and author. She was the Chief Minister of Odisha from June 1972 to December 1976.
Ерте өмір
Нандини Сатпати 1931 жылдың 9 маусымында Калинди Чаран Паниграхи мен Ратнамани Паниграхи отбасында, Пуридің жағалауындағы брахман отбасында Нандини Паниграхи есімімен дүниеге келді, бірақ Үндістанның Каттак қаласындағы Питапурде өсті. Сатпатидың қарындасы Бхагавати Чаран Паниграхи Үндістан Коммунистік партиясының Одиша тармағын құрды. Ол Нетаджи С.К. Боспен жақын байланыста болды.
Nandini Satpathy was born on 9 June 1931 as Nandini Panigrahi to Kalindi Charan Panigrahi and Ratnamani Panigrahi in a Brahmin Family of Coastal Puri but grew up in Pithapur, Cuttack, India. Satpathy's uncle Bhagavati Charan Panigrahi founded the Odisha branch of the Communist Party of India. He was a close associate of Netaji SC Bose.
Саяси мансап
1939 жылы, сегіз жасында, ол британдық полиция тарапынан Юнион Джек туын түсіргені және Каттак қаласының қабырғаларына қолмен жазылған британдық үстемдікке қарсы плакаттар жапқандығы үшін аяусыз ұрып-сапырылды. Бұл оқиға сол кезде кеңінен талқыланып, Үндістанның британдық үстемдіктен азат болу күресіне май құйғандай болды. Равеншоу колледжінде Одия тіліндегі магистрлік білімін алғанда, ол Коммунистік партияның студенттік қанаты – Студенттер федерациясына қосылды. 1951 жылы Одишада колледж оқуының құнының өсуіне қарсы студенттер наразылық қозғалысы басталды, ол кейіннен жалпыұлттық жастар қозғалысына айналды. Нандини осы қозғалыстың жетекшісі болды. Полиция наразылық білдірушілерге шабуыл жасады, нәтижесінде Нандини Сатпати ауыр жарақат алды. Ол көптеген адамдармен бірге түрмеге қамалды. Түрмеде ол Студенттер федерациясының тағы бір мүшесі, кейіннен оған үйленген Девендра Сатпатимен танысты. 1962 жылы Ориссада Конгресс партиясы үстемдік құрды; 140 мүшеден тұратын Орисса мемлекеттік заң шығарушы ассамблеясында Конгресс партиясынан 80-нен астам депутат болды. Жалпыұлттық деңгейде Үндістан парламентіне көбірек әйелдердің өкілдігін қамтамасыз ету үшін қозғалыс болды. Ассамблея Нандини Сатпатиді (сол кезде Әйелдер форумының президенті) Үндістан парламентінің жоғарғы палатасына сайлады, онда ол екі мерзім бойы қызмет етті. 1966 жылы Индира Ганди Үндістанның премьер-министрі болғаннан кейін Сатпати премьер-министрге тікелей бағынатын министр болды, оның портфелі Ақпарат және хабар тарату министрлігі еді. Сатпати 1972 жылы Одишаға қайтып келді, себебі Бижу Патнаик және басқалар Конгресс партиясынан кеткеннен кейін бос орын туды, және Одишаның бас министрі болды. Сатпати 1976 жылдың желтоқсанында қызметтен кетті. 1977 жылғы жалпы сайлау кезінде ол Жағживан Рам басқарған наразылық білдірушілер тобының құрамында болды, ол Демократия үшін Конгресс (CFD) партиясына айналды. 1977 жылдың мамырында КФД «Джаната» партиясымен бірікті. Нандини Сатпати 1977 жылдың маусымында Ориссаның Дхенканал округінен заң шығарушы жиналысқа сайланды. 1980 жылы ол сол орынға Конгресс (Урс) партиясынан кандидат ретінде, ал 1985 жылы тәуелсіз кандидат ретінде жеңіске жетті. 1990 жылы оның ұлы Татхагата Сатпати Дхенканалдан «Джаната Дал» партиясынан сайланды. Нандини Сатпати 1989 жылы Раджив Гандидің өтініші бойынша Конгресс партиясына қайта оралды. Конгресс партиясы Одишада екі мерзімдік дұрыс емес басқаруының (негізінен Жанаки Баллаб Патнаик басшылығымен) салдарынан аса танымал болған жоқ. Ол Гондия, Дхенканал округтерінен мемлекеттік заң шығарушы жиналысқа сайланды және 2000 жылға дейін жиналыста қызмет етті, содан кейін саясаттан кетуге шешім қабылдады; ол 2000 жылғы сайлауға қатыспады. Ол Одишадағы Конгресс партиясының филиалында ықпалды болған жоқ және оны сынады.
In 1939, at the age of eight, she was mercilessly beaten up by British Police for pulling down the Union Jack and for pasting hand written anti British Raj posters on the walls of Cuttack. The same was widely discussed at that time and it had worked as pouring fuel on fire for the struggle of Freedom of India from British Raj. While at Ravenshaw College pursuing her Master of Arts in Odia, she got involved with the Communist Party's student wing, the Student Federation. In 1951, a student protest movement began in Odisha against rising college education costs, it later turned into a national youth movement. Nandini was a leader of this movement. The police force attacked the protestors and Nandini Satpathy was severely injured in the same. She was jailed, along with many others. In the jail she met Devendra Satpathy, another Student Federation member and the man who she later married. In 1962, the Congress party was dominant in Orissa; the Orissa State Legislative Assembly of 140 members had over 80 from the Congress party. At a national level, there was a movement to have more women representatives in the Indian Parliament. The Assembly elected Nandini Satpathy (then president of the Women's Forum) to the upper house of India's Parliament, where she served two terms. After Indira Gandhi became Prime Minister of India in 1966, Satpathy became a Minister attached to the Prime Minister, with her specific portfolio being the Ministry of Information and Broadcasting. Satpathy returned to Odisha in 1972, due to vacancies caused by Biju Patnaik and others departing from the Congress party, and became the Chief Minister of Odisha. Satpathy left office in December 1976. During the general election in 1977, she was part of a group of protesters led by Jagjivan Ram, which became the Congress for Democracy (CFD) party. CFD merged with Janata Party in May 1977. Nandini Satpathy was elected to Orissa Vidhan Sabha from Dhenkanal in June 1977. In 1980, she won that seat as Congress (Urs) candidate, and in 1985 as an independent. In 1990, her son Tathagata Satpathy won Dhenkanal assembly seat as Janata Dal candidate. Nandini Satpathy returned to the Congress party in 1989, on the request of Rajiv Gandhi. The Congress party was unpopular in Odisha as a whole, due to its two term miss rule (primarily under Janaki Ballabh Patnaik as Chief Minister). She was elected as a member of the State Legislative Assembly from Gondia, Dhenkanal and remained in the Assembly until 2000, when she decided to retire from politics; she did not contest the 2000 elections. She was not influential in and was critical of the Odisha branch of the Congress party.
Сот ісі
1977 жылы Сатпати сыбайлас жемқорлыққа қатысты айыпталып, сол кезде қолданыста болған Сыбайлас жемқорлықты алдын алу туралы заңның бұзылу мүмкіндіктері бойынша полиция тергеуі басталды. Тергеу кезінде одан бірнеше сұрақ жазбаша түрде сұралып, жауап беруі талап етілді. Ол ешқандай сұраққа жауап бермеді; оның адвокаты Үндістан Конституциясының 20 (3) бабы оны өз өзіне қарсы куәлік беруден қорғайтынын мәлімдеді. Сот осымен келісіп, айыпталушының құқықтарын нығайтты, адвокатқа және өз өзіне қарсы куәлік беруден бас тарту құқығын мойындады. Бұдан әрі, сот әйелдердің өз үйлерінде ер адам туыстарының куәлігінде сұраққа тартылуға, ресми тұтқындалғаннан кейін ғана полиция бөліміне жеткізілуге және тек басқа әйелдермен ғана тексерілуге құқылы екенін белгіледі. Келесі 18 жыл ішінде Сатпати өзіне қарсы барлық сот ісін жеңіп шықты.
In 1977, Satpathy was accused of corruption and a police investigation started into possible violations of the Prevention of Corruption Act in force at that time. During the investigation, she was interrogated on a number of questions in written form. She refused to answer any questions; her attorney argued that Article 20 (3) of the Indian Constitution protected her against forced self incrimination. The court agreed, strengthening the rights of the accused with a recognition of the right to a lawyer and the right against self incrimination; it moreover held that women have the right to be questioned at their homes in the presence of male relatives, have the right to be brought to the police station only after a formal arrest, and have the right to be searched only by other women. Over the next 18 years, Satpathy won all of the cases against her.
Әдеби мансап
Сатпати Одия тілінде жазған; оның шығармалары көптеген басқа тілдерге аударылып, жарияланған. Ол 1998 жылы Одия әдебиетіне қосқан үлесі үшін Сахитья Бхарати Сэмман сыйлығына ие болды. Оның соңғы маңызды әдеби еңбегі – Тәслима Насриннің «Ладжа» туындысын Одия тіліне аудару болды.
Satpathy was a writer in the Odia language; her work has been translated and published into a number of other languages. She received the 1998 Sahitya Bharati Samman Award for her contributions to Odia literature. Her last major literary work was translating Taslima Nasreen's Lajja into Odia.
Өлім
2006 жылғы 4 тамызда Бхубанешвардағы үйінде дүние салды.
She died on 4 August 2006 at her home in Bhubaneswar.
Шримати Нандини Сатпати мемориалдық қоры (SNSMT)
2006 жылы оның құрметіне "Сримати Нандини Сатпати Мемориал Траст" (Srimati Nandini Satpathy Memorial Trust - SNSMT) атты қоғамдық ұйым құрылды. Бұл Одиша штатында, тіпті бүкіл Үндістандағы жетекші қоғамдық ұйымдардың бірі. Шри. Супарно Сатпати SNSMT төрағасы болып табылады.
In 2006 a social cause organisation, the Srimati Nandini Satpathy Memorial Trust (SNSMT), was established in her memory. It is one of the leading social cause organisations of Odisha albeit India. Shri. Suparno Satpathy heads SNSMT as Chairman.
Отбасы
Оның екі ұлының кішісі Татагата Сатпати Бижу Джаната Далдан 4 рет Парламент депутаты болып сайланды және "Дхарити" мен "ОриссаПОСТ" күнделікті газеттерінің редакторы болды. Оның үлкен немересі Супарно Сатпати белгілі қоғамдық-саяси қайраткер, SNSMT төрағасы және Үндістан Үкіметінің Odisha штатындағы PMSA Cidevant үйлестірушісі.
Her younger out of the two sons Tathagata Satpathy was a 4 time Member of Parliament from Biju Janata Dal and the editor of daily newspapers — Dharitri and OrissaPOST. Her eldest grandson Suparno Satpathy is a noted socio political leader, Chairman SNSMT and Cidevant Convenor PMSA Odisha, Govt. of India.
Мұра
9 маусым, қайтыс болған С. Нандини Сатпатының туған күні, Ұлттық қыздар күні – Нандини Дивасы деп жарияланды. "Нандини" және "Дивас" – санскрит тіліндегі "қызы" және "күн" деген мағына беретін екі сөз. Бірінші Ұлттық қыздар күні (Нандини Дивасы) 2007 жылы аталып өтті, ал шараға Одиша штатының губернаторы қатысты. 2013 жылы 7-ші Ұлттық қыздар күні (Нандини Дивасы) тойланды, онда Раджастан штатының губернаторы бас қонақ болды.
9 June, the birthday of late Smt. Nandini Satpathy, has been declared as National Daughters' Day – Nandini Diwas. Nandini and Diwas are two Sanskrit words which means daughter and day, respectively. 1st National Daughters day (Nandini Diwas) was celebrated in 2007 and Governor of Odisha was the chief guest in the event. 7th National Daughters day (Nandini Diwas) was celebrated in 2013 and Governor of Rajasthan was the Chief guest in the event.