Сильвизавр: Қазақстанда табылған ежелгі кескелеспелі динозавр. Крес тас дәуірінен қалған бұл қазба 2023 ж. Канзас штатының ресми тас бейнесі болып жарияланды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құрылыстан жойылған бауырымен жорғалаушылар түрі
Extinct species of reptile
Silvisaurus, латын тіліндегі silva "орман" және грек тіліндегі sauros "кесіртке" сөздерінен алынған, ертеден кеш креда кезеңіне дейінгі нодозаврид анкилозавры. Бұл Канзас штатында табылған жалғыз белгілі динозавр түрі және 2023 жылы ресми штаттық жер қазбасы деп жарияланды.
Silvisaurus, from the Latin silva "woodland" and Greek sauros "lizard", is a nodosaurid ankylosaur from the Early to Late Cretaceous period. It is the only known dinosaur species found in Kansas and was designated the official state land fossil in 2023.
Ашық жерлер мен түрлер
Бұл түрдің қалдықтарын 1950 жылдары Уэллс қаласының фермері Уоррен В. Кондрей тауып алған. Ол сенатор Франк Карлсонға хабарласып, ол Канзас университетінің канцлері Франклин Дэвид Мерфиге жіберді. Мерфи университеттің табиғи тарих мұражайының омыртқалы жануарлар палеонтологиясы бөлімінің дайындаушысы Рассел Р. Кемпті мәселені зерттеуге жіберді. 1955 жылдың шілдесінде Кемп, Кондрейдің көмегімен, динозаврдың қаңқасын қалпына келтірді. Оны Кемп пен Гленн Х. Марихуг одан әрі дайындады. 1960 жылы Канзас университетінен Теодор Х. Итон кіші бұл табылдыны Сильвизаурус кондраи түрі деп сипаттап, атады. Туыс атауы латын тіліндегі silva, "орман" сөзінен алынған, бұл жануардың тығыз орманды мекендеу ортасына сілтеме жасайды. Түрлік атауы Кондрейді құрметтейді. Бүгінгі күнгі Silvisaurus тек типтік түрді ғана қамтиды. Холотипі KU 10296 Канзастағы Дакота формациясының (соңғы Альбиан, ерте Кеноман) Терра-Котта саз мүшесінің ашылуынан табылған, шала толық қаңқа және бас сүйегінен тұрады. Оған төменгі жақ, сегіз мойын омыртқасы, он арқа омыртқасы, алты сакральді омыртқадан құралған сакраум, үш құйрық омыртқасы, сол жамбас сүйегінің фрагменті, оң жамбас сүйегінің төменгі ұшы және аяқ басының фалангасы кіреді. Сонымен қатар, дене бронясынан ажыратылған пластиналар мен тікенектер де табылды. Қалдықтардың жағдайы нашар болды, өйткені сүйектер құрғақ өзеннің түбінде жатқан, ауа райының әсеріне ұшыраған және малдың таптап кеткеніне ұшыраған. Кейбір элементтер тек іздер немесе табиғи қалыптар түрінде сақталған.
A fossil of the species was discovered in the 1950s by rancher Warren W. Condray of Wells, KS. He notified senator Frank Carlson who directed him to the chancellor of the University of Kansas, Franklin David Murphy. Murphy sent the preparator of the paleontology of vertebrates department of the natural history museum of the university, Russell R. Camp, to investigate the matter. In July 1955 Camp, with help from Condray, recovered the skeleton of a dinosaur. It was further prepared by Camp and Glenn H. Marihugh. In 1960 the find was described and named by Theodore H. Eaton jr., also from the University of Kansas, as the type species Silvisaurus condrayi. The generic name is derived from Latin silva, "wood", in reference to the probably densely forested habitat of the animal. The specific name honours Condray. To date, Silvisaurus includes only the type species. The holotype, KU 10296, was found in exposures of the Terra Cotta Clay Member of the Dakota Formation (late Albian early Cenomanian) in Kansas, and consists of an incomplete skeleton with skull. It includes the mandible, eight neck vertebrae, ten dorsal vertebrae, a sacrum of six sacral vertebrae, three tail vertebrae, a left pubis fragment, the lower end of the right femur, and a toe phalanx. Additionally disarticulated plates and spikes from the body armour were discovered. The condition of the fossil was poor as the bones had been exposed at the bottom of a dry riverbed and had been weathered and trampled by cattle. Some elements were only present as impressions or natural casts.
Жіктеу
Бұл таксон салыстырмалы түрде примитивті нодозавридті көрсетеді, ал Vickaryous және авторлар (2004) "Sauropelta edwardsorum, Silvisaurus condrayi және Pawpawsaurus campbelli Cedarpelta-дан терең жатқан базалық политомия құрайды" деп атап өткен.
This taxon represents a relatively primitive nodosaurid, and Vickaryous et al. (2004) have stated that "Sauropelta edwardsorum, Silvisaurus condrayi, and Pawpawsaurus campbelli form a basal polytomy nested deep to Cedarpelta."