Ақпараттық қызмет және терроризмге қарсы күрес

Құпия ақпаратты талдау процесі

Құпия ақпаратты талдау – деректерді бағалау, гипотезаларды тексеру және дұрыс шешімдер қабылдау процесі. Бизнес пен ұлттық қауіпсіздікте қолданылады.

13 мин оқу

100%

Дереккөз: Intelligence analysis — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Құпия барлауды талдау – талдау процесі.

Барлау талдауы – құпия әлеуметтік-мәдени контексте деректерді бағалау және гипотезаларды тексеру үшін жеке және ұжымдық танымдық әдістерді қолдану. Сипаттамалар қасақана бұрмаланған ақпарат түрінде ғана қолжетімді болуы мүмкін; талдаушы бұрмалаушылықтар арасындағы ортақ белгілерді салыстырып, нағыз шындықты анықтауы керек. Оның ең толыққанды практикасы ұлттық барлау органдарында кездеседі, бірақ оның әдістері бизнес-барлау немесе бәсекелестік барлау салаларында да қолданылады.

Шолу

Ақпараттық талдау – бұл жоғары беймәлім жағдайлардың түсініксіздігін азайтудың бір жолы. Көптеген сарапшылар жоғары немесе төмен ықтималды түсіндірмелерді қабылдамай, орташа түсіндірмені ұнатады. Талдаушылар қарсыластың тәуекелге қатысты стандартын өздері анықтап, қарсыластың сарапшының мардымсыз пайда деп санайтын нәрсеге қол жеткізу үшін едәуір тәуекелге баратынын жобамайды. Аналитик қарсыластың не ойлағанын қалау арқылы, қолда бар ақпаратты сол тұжырымды негіздеу үшін пайдаланудан сақтану керек – бұл ақыл-ой талдауының ерекше қателіктеріне жатады. Жаулардың шатастыруға тырысатынын білу маңызды фактор, әсіресе барлау циклының қауіпсіздігі және оның маңызды саласы – қарсы барлауда. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде неміс тілінде қарсы барлау өнерін білдіретін «Функшпиль» (радио ойыны) деген сөз қолданылды – бұл ойын алаңындағы ойын емес, ойын теориясынан алынған және қарсыластарды шатастыруға бағытталған құрал. Талдаушылар үшін проблемаларды шешу дағдылары маңызды. Екінші тарап өз ниеттерін жасырғандықтан, сарапшы екіұштылыққа, жалған іздерге және тәжірибелік ғалымдарға қарағанда әлдеқайда фрагментті ақпаратқа төзімді болуы керек. Дик Хойердің айтуынша, талдаушылардың мінез-құлқын зерттеген экспериментте, процесс кезең-кезеңімен жетілдіріледі: «Экспериментке қатысушылардың бастапқыда бұлыңғыр стимулдарға ұшырауы, одан кейін жақсырақ ақпарат келгеніне қарамастан, дұрыс қабылдауға кедерілтілді. Эксперимент нәтижесінде, ықтимал проблемалық жағдайды ерте және түсініксіз кезеңде байқаған талдаушы, саясаткерлер сияқты, кейінірек, көбірек және жақсы ақпарат келген кезде бірінші рет осы жағдаймен танысқандарға қарағанда, кем артықшылыққа ие». Ақпараттың уақыт өте келе шамалы мөлшерде түсуі, осы ақпаратты талдаушының қалыптасқан көзқарастарына сіңіруді жеңілдетеді. Бір ғана ақпарат талдаушыны бұрынғы көзқарасын өзгертуге итермелемейді. Көптеген ақпараттардың жиынтық хабары маңызды болуы мүмкін, бірақ бұл ақпаратты тұтастай қарастырмағанда әлсірейді. Ақпараттық қоғамдастықтың 1973 жылғы Йом Киппур соғысына дейінгі өзінің жұмысын бағалауы [бір ғана құпиясы ашылған абзаста] көрсетті. Талдаушылар шешім қабылдаудан қашып, қосымша ақпарат алуға тырыспау керек, сонымен қатар қарсыластары туралы әрқашан көбірек білуге болатынын естен шығармауы керек.

Intelligence analysis is a way of reducing the ambiguity of highly ambiguous situations. Many analysts prefer the middle of the road explanation, rejecting high or low probability explanations. Analysts may use their own standard of proportionality as to the risk acceptance of the opponent, rejecting that the opponent may take an extreme risk to achieve what the analyst regards as a minor gain. The analyst must avoid the special cognitive traps for intelligence analysis projecting what she or he wants the opponent to think, and using available information to justify that conclusion. Being aware that one's enemies may try to confuse is a relevant factor, especially in the areas of intelligence cycle security and its subdiscipline counterintelligence. During World War II, the German word for counterintelligence art was Funkspiel, or radio game—not a game in the sense of playing fields, but something that draws from game theory and seeks to confuse one's opponents. A set of problem solving talents are essential for analysts. Since the other side may be hiding their intention, the analyst must be tolerant of ambiguity, of false leads, and of partial information far more fragmentary than faces the experimental scientist. According to Dick Heuer, in an experiment in which analyst behavior was studied, the process is one of incremental refinement: "with test subjects in the experiment demonstrating that initial exposure to blurred stimuli interferes with accurate perception even after more and better information becomes available the experiment suggests that an analyst who starts observing a potential problem situation at an early and unclear stage is at a disadvantage as compared with others, such as policymakers, whose first exposure may come at a later stage when more and better information is available." The receipt of information in small increments over time also facilitates assimilation of this information into the analyst's existing views. One item of information may not be sufficient to prompt the analyst to change a previous view. The cumulative message inherent in many pieces of information may be significant but is attenuated when this information is not examined as a whole. The Intelligence Community's review of its performance before the 1973 Yom Kippur War noted [in the only declassified paragraph]. Without falling into the trap of avoiding decisions by wanting more information, analysts also need to recognize that they always can learn more about the opponent.

Батыл және адал бол

Ақпараттық талдауда дұрыс емес сөздер қолдану мәселелі; алайда, кейбір нәрселер шынымен белгісіз болып қалады. Мүмкін, егер белгісіздіктерге ықтималдықтар берілсе немесе кем дегенде олардың болу мүмкіндігі сандық түрде бағаланса, бұл дұрыс емес сөздерді пайдалану емес, шындықты мүмкіндігінше дұрыс бейнелеу болады. Жақсы талдаушы басқа көзқарастарды мұқият қарастыра білуі керек, бірақ өз позициясында тұруға дайын болуы шарт. Бұл, әсіресе, мамандандырылған салаларда маңызды, себебі сарапшы әрбір есепті, тақырыпқа қатысты барлық техникалық мәліметтерді оқитын жалғыз адам болуы мүмкін. "Өз кәсіби пікірлеріңізге сеніңіз. Басқа қорытындыларды немесе көзқарастарды тыңдауға әрқашан дайын болыңыз, бірақ егер сіз ақпарат нақты бір қорытындыны қолдайды деп сенсеңіз, өз позицияңызды сақтаңыз. Біреу сіздің басшыңыз болғанымен, жоғары дәрежеде болғанымен немесе сізден ұзақ жұмыс істегенімен, ол сіздің мәселеңіз туралы сізден жақсы біледі деп ойлауға негіз жоқ. Көлік ағынын күнделікті бақылап, мәселені зерттейтін адам – сіз". Ватанабе былай дейді: "Қате жасағаннан гөрі жаңылысқан дұрыс". Жаңылғысы келмеу – саясатты қалыптастырушылардың жоғары деңгейіндегі ауру, сондықтан саясатты жасаушы мен оның ең жақын кеңесшілері арасындағы қарым-қатынас сенімге негіделген, тепе-тең болуы керек. "Ақпараттық талдаушы болу – танымалдылыққа ұмтылу емес, сіздің міндетіңіз – шындықты табу. Мен бір әріптесімнің АҚШ-тың бірнеше жаңа қару-жарақ жүйелерінің тиімділігіне күмән келтіретін талдау жасағанын еске аламын. Бұл талдау ЦРУ-ға, оның кеңсесіне және өзіне сын туғызды. Алайда ол өз позициясында тұрды, Агенттік оны қолдады, және ақырында оның дұрыс екені дәлелденді. Ол көп дос таппады, бірақ өзінің жұмысын жақсы атқарды. Егер қауіп нақты болса, үлкен шабуылға дейін шабуылды кейінге жылдыруға болады".

Мазмұны туралы келісім

Аналитикалық процесс табысқа жету үшін клиентпен өзара әрекетте болуы керек. Мысалы, Куба зымырандық дағдарысы кезінде совет зымырандарының алғашқы IMINT суреті расталды және дереу Президентке және Қорғаныс министріне жеткізілді. Жоғары билік дереу толыққанды мәліметтерді сұрады, сонымен қатар фотосуреттерден алуға болмаған кеңес стратегиясы туралы пікір білдіруді қалады. Ақ үй фотосуреттерге қолдау көрсету үшін ЦРУ мен Әскери-теңіз күштерінен көбірек көмек сұрағанда, бір мезгілде Кубадан HUMINT және SIGINT, сондай-ақ дипломатиялық HUMINT іздеді. Джон Ф. Кеннеди Дино Бругиони сияқты сарапшылардың толыққанды баяндамаларын тыңдағанға дейін IMINT мүмкіндіктерін толық түсінбеген болуы мүмкін. Көбінесе барлау қызметі өндіріс процесі мен оның нәтижелерін клиенттік ұйымның құрылымына бейімдеп ұйымдастырады. Бір дереккөзді барлау агенттіктерінің мемлекеттік өндірісі көбінесе географиялық немесе тақырыптық принцип бойынша ұйымдастырылады, бұл дайын барлау агенттіктеріндегі елдер, аймақтар немесе тақырыптар бойынша барлық талдаушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыруға мүмкіндік береді. Клиенттің қолдану мақсатына қарай, бизнес және мемлекеттік өндірушілер ақылдылықты қолданылатын ағымдағы, бағалау, операциялық, ғылыми-зерттеу, ғылым және технология, немесе ескерту контексінде жасауы мүмкін. Бұл жерде сәйкес келу мүмкіндігі маңызды рөл атқарады, өйткені жиналған және талданған ақпарат осы критерийлердің кез келгеніне немесе барлығына сай келуі мүмкін. Мысал ретінде ескерту ақылдылығын келтіруге болады. Әскери және саяси сарапшылар соғыс басталуы немесе саяси төңкеріс сияқты төтенше жағдайдың жақындап келе жатқанын көрсететін алдын ала белгіленген индикаторларды үнемі бақылайды. Индикатор бекітілген кезде, саясаткерлер ескертіледі және дағдарыс тобы жиі шақырылады, оның міндеті – барлық қатысты клиенттерге жағдай туралы уақтылы ақпарат беру.

Талдаудың сипаты

Талдау тақырыбының негізгі ерекшеліктерінің қысқаша мазмұнын, содан кейін негізгі айнымалылар мен таңдауларды қамтуы керек. Күшті терең талдау зерттелетін мәселенің ішкі динамикасын түсіндіре алады, және соңында болжам жасауға, яғни бағалауға жетеді. Ақпараттық талдаудың мақсаты – белгілі бір шешім қабылдаушыға таңдалған нысаналық ақпараттың жасырын мағынасын ашу. Талдаушылар расталған фактілерден бастауы керек, сарапшылық білімді қолданып, ықтимал, бірақ толық сенімді емес қорытындылар жасауы керек, тіпті болжамдар да жасауы мүмкін, егер болжам тиісті дәрежеде негізделген болса. Дегенмен, сарапшылар ешқандай фактіге сүйенбеген, негізсіз болжамдарға бармауы керек. "Four Fs Minus One" еске түсіру құралы осы критерийді қалай қолдану керектігін еске салады. Ақпараттық талдау мүмкіндік бергенде және клиенттің расталған қажеттіліктері талап еткенде, ақпаратты талдаушы ойлау процесін азық тізбегі бойымен мүмкіндігінше кеңейтеді, үшінші "F" дейін, бірақ төртіншіге дейін емес.

Тренингтен өткен интуиция

Аналитиктер дамыған интуицияны пайдалануы керек: бірден түйсікке келгенін сезіну. Оған қадамдар көрінбеуі мүмкін, алайда интуицияны қолда бар деректер мен құралдармен тексеру қажет.

Мүмкіндіктерді талдау

Мүмкіндіктерді талдау саясатты ілгерілету үшін клиент ұйымы пайдалана алатын мүмкіндіктерді немесе осалдықтарды, сондай-ақ саясатқа нұқсан келтіруі мүмкін қауіптерді анықтайды. Заңгерлер "cui bono" (кімге пайда?) тестін осыған ұқсас жолмен қолданады. Мүмкіндіктерді талдауды ең тиімді пайдалану үшін, өз еліңіз үшін мақсаттар жиынтығы болуы керек, мүмкіндігінше икемділікпен. Келесі қадам – мақсатты елдегі тұлғалар мен топтарды зерттеп, олардың мүдделерінің ортақтығын анықтау. Екі тараптың да бірдей нәрсеге ұмтылуы мүмкін, бірақ олардың бірінің немесе екіншісінің келісімді бұзуға алып келетін талаптары болуы мүмкін. Егер осылай болса, осы қайшылықты азайтудың жолдарын табу қажет, әйтпесе бұл баламаға ешқандай күш жұмсаудың қажеті жоқ. Керісінше, егер елдің мақсаттарына толығымен қарсы келетін элементтер болса, оларды бейтараптандырудың жолдарын іздеу керек. Олардың әлсіз тұстары болуы мүмкін, олардың мүмкіндіктерін жояды, немесе оларды ынтымақтастыққа итермелейтін, ортақ пайда емес, сыйлық болуы мүмкін.

Негізгі талдау

Линчпин талдауы нақты немесе нақты болу ықтималдығы жоғары ақпараттан басталады. Математика мен физикада, шешімді белгілі немесе мүмкін емес шарттармен шектейтін ұқсас мәселе тұжырымдамасы шекаралық шарттар болып табылады. Белгілі (және мүмкін емес) нәрселерден бастау арқылы, сарапшы тұтынушыларға, әріптестерге және басшыларға мәселенің жан-жақты зерттелгенін және шындыққа бейімделгенін көрсету үшін қуатты құралға ие болады. Линчпин талдауын ЦРУ-ға барлау жөніндегі директордың орынбасары (1993–1996) Дуг МакЭчин көптеген сарапшылар үшін ұнамсыз болған академиялық тілге балама ретінде ұсынған «күшті» терминдердің бірі ретінде енгізді. Ол негізгі айнымалыларды басқаратын гипотезаларды линчпин талдауымен ауыстырды. МакЭчин гипотезалардың – немесе линчпиндердің – нақты болуын қажет етті, соның арқасында саясаткерлер қамту аумағы және болжамдардағы өзгерістер туралы хабардар болады. Бұл әдіс – «бекіту құралы», ол өзіне-өзі келтірілген барлау қателіктерінің және саясаткерлердің дұрыс түсінбеушілігінің қаупін азайтуға көмектеседі. Ол төменде тізілген бақылау пункттерін пайдалануды талап етеді, олар есеп дайындау кезінде қолданылады: мәселенің нәтижесін анықтауға ықтимал деп саналатын негізгі белгісіз факторларды немесе кілттік айнымалыларды анықтаңыз, соның арқасында ойнап отырған факторлардың ауқымы мен байланыстарына жүйелі назар аудару қажет болады. Көрсеткіштерге қатысты негізгі болжамдарды немесе жұмыс гипотезаларын анықтаңыз. Бұл бағалау қорытындысын ұстап тұратын кілттік қосымша бағалауларды тексеруге ынталандырады. Қорытындыны негіздейтін деректер мен ұйғарымдарды жинаңыз, өйткені қорытындыға негізделген болжамдар пікірталасқа және қателікке ұшырауы мүмкін. Күтпеген жағдайлардың туындауы мүмкін жағдайларды қарастырыңыз. Линчпиндердің сенімсіз екенін көрсететін қандай көрсеткіштер немесе даму үлгілері пайда болуы мүмкін? Ішкі және сыртқы қандай оқиғалар немесе факторлар күтілетін үрдісті өзгерте алады?

Мәселені анықтау

Саясаткерлер өздерінің ақпараттық қажеттіліктеріне сәйкес сұрақтар қояды. Кейде сұрақтар нақты болып, талдаушы оларды оңай жауаптай алады. Бірақ кейде, дұрыс түсінбеушіліктерден, тапсырыс беруші мен талдаушы арасындағы көптеген бюрократиялық кедергілерден немесе уақыт жетіспеушілігінен қосымша түсіндіру қажет болады. Талдаушылар сияқты, қарсыластың ой-өрісін түсінуге тырысқандай, өз клиенттері мен әріптестерінің ойлауын да білуі керек.

Ақпаратқа деген қажеттілікті анықтау және ақпарат жинау

Ақпаратты жинау ресми ақпарат циклы процесіндегі қадамды білдіреді. Көп жағдайда талдаушыға қажетті ақпарат қазірдің өзінде қолда бар немесе жинау құралдары (мысалы, тыңшылар, суреттеу спутниктері) оны іздеп табуда болады. Егер олай болмаса, талдаушы осы мәселе бойынша ақпарат жинауды сұрауы мүмкін, не болмаса бұл мүмкін болмаса, соңғы есептегі осы ақпараттың жетіспеушілігін көрсетеді. Тәжірибелі маман әдетте басқа да ақпарат көздерін зерттейді, мысалы, ашық деректерді (жарияланған мәліметтер, баспасөз хабарлары), тарихи мүрағаттарды және түрлі дерекқорларды.

Ақпарат көздерін бағалау

Әскери, коммерциялық, мемлекеттік және басқа да барлау талдауы үшін қолданылатын ақпарат көбінесе оны құпия сақтауға тырысатын немесе қателесуге мүмкіндік беретін адамдар мен ұйымдардан алынады. Бәсекелестер өздерінің талдануын дұрыс болмасын деп қаламайды. Осы ақпаратты жасыру контрбарлау деп аталады, және ол ғылым мен тарих сияқты ұқсас зерттеу салаларынан өзгеше, онда ақпарат бұрмаланған, толық емес немесе қате болуы мүмкін, бірақ зерттелетін нысан зерттеушіге қол жеткізуге белсенді түрде кедергі келтірмейді. Сондықтан, сарапшы келіп түсетін ақпаратты сенімділігі (көзі бұрын дұрыс ақпарат берген бе?), инабаттылығы (көзі мәлімдеген ақпаратқа қол жеткізе ала ма? Бұрын жалған айтқан ба?) және мүмкін болатын жоққа шығару мен алдау (көзі сенімді болса да, оны алдауы мүмкін) тұрғысынан бағалауы керек.

Гипотезаларды бағалау (сынау)

Барлық болжамдар қатаң түрде тексерілуі керек. Бәсекелес гипотезаларды талдау немесе байланыс схемалары сияқты әдістер маңызды. Қайсысы дұрыс болуы мүмкін, қайсысы оңай сәтсіздікке ұшырайды және қайсысына бағалау үшін қосымша ақпарат қажет екенін анықтау өте маңызды. Ұйымның ішінде де, сыртында да танымдық және мәдени көзқарастарға ерекше назар аудару қажет. Білімнің социологиясы саласындағы жаңа зерттеулер маңызды ескертулер жасайды. Джонс пен Сильберзан 2013 жылы жарық көрген «Кассандраны құру: ЦРУ-дағы барлау сәтсіздіктерін қайта қарау» атты жинағында, 1947–2001 жылдары, гипотезалар шикі барлау деректеріндегі «сигналдарды» «шудан» ажырату үшін маңызды болғанымен, барлау ұйымы қолданатын гипотезалардың түрлері мен шектері барлау ұйымының ұжымдық мәдениетімен және жекеленген барлаушының өзіндік ерекшеліктерімен анықталады. Көбінесе бұл гипотезалар жеке талдаушылардың танымдық көзқарастарымен ғана емес, сонымен қатар талдау бөлімінің ішінде де, сыртында да күрделі әлеуметтік механизмдердің нәтижесі болып табылады. Көптеген стратегиялық тосынсыйлардан кейін «Кассандралар» – ескертулер берген, бірақ олардың болжамдары назарға алынбаған немесе маңызсыз деп есептелген талдаушылар немесе сырттан келгендер анықталады. Сондықтан, сақтық танытқан талдаушылар өздерінің және өз ұйымдарының жекеленген ерекшеліктері мен мәдениетінің талдаудың әр кезеңінде болжамдарды қабылдау немесе қабылдамаудағы маңызды рөлін мойындауы керек.

Өндіріс және таңбалау

Гипотезалар бағаланғаннан кейін, ақпараттық өнім тұтынушы үшін жасалуы тиіс. Ақпараттық өнімнің үш негізгі қасиеті бар:
Уақтылылығы. Уақтылылық өнімді жеткізуге қажетті уақытты ғана емес, сонымен қатар белгілі бір сәтте тұтынушы үшін өнімнің пайдалылығын қамтиды. Көлемділік. Көлемділік өнімдегі материалдың егжей-тегжейлілігі мен толықтығын қамтиды. Періодичность. Періодичность өнімді бастау және жасау кестесін сипаттайды. Үкіметтік барлау өнімдері әдетте жоғары құрылымдалған жазбаша және ауызша баяндамалар түрінде ұсынылады, оның ішінде электрондық хабарламалар, қағаз түріндегі есептер және брифингтер. Көптеген ұйымдар бейне барлау өнімдерін де жасайды, әсіресе күнделікті тікелей эфирдегі «жаңалықтар» немесе дайын деректі фильмдер түрінде. Сарапшылар сарапшының және тұтынушының ұйымдары арасындағы қарым-қатынасты түсінуі керек. Кейде соңғы тұтынушы мен бастапқы сарапшы ақпаратты жай ғана жеткізгісі келсе, екі командалық тізбектегі менеджерлердің бірі жылтыратылған формат талап етуі мүмкін.

Қауымдастық сараптамасы

Пікір алмасу бағалау мен нақтылықты растау үшін маңызды. "Әріптестермен келісу қажет. Егер сіз өзіңізді дұрыс санасаңыз, ал үйлестіруші келіспесе, бағалаудағы пікірдің ерекшелігін көрсетіп, қажет болған жағдайда АҚШ барлау қауымдастығында "жауап" деп аталатын түсіндірме қосыңыз. Бірақ, тек келісімге қол жеткізу үшін бағаңызды ең төменгі деңгейге түсірмеңіз. Егер барлығы бір мәселеге келіссе, онда бірдеңе дұрыс емес болуы мүмкін." Мысал ретінде, Кеңес Одағы құлағаннан кейін, көптеген ресейлік баллистикалық зымыран мамандары үшінші әлем елдеріне өтіп, басқа мемлекеттердің зымыран бағдарламаларын дамытуға көмектеседі деген кең пікір қалыптасты (ақыл-ойдың ағыны). Бірақ шындығында, ресейлік зымыран мамандарының көптеп кетуі болған жоқ, бірақ олардың білімі басқа мемлекеттерге ақыл-ойдың ағынына тікелей байланыссыз жолдармен жеткізілді. Ірі барлау мекемелерінде сарапшылардың басқа агенттіктердегі әріптестері болады. Нақты үйлестіру мөлшері, тіпті өз агенттігіңізде де, қолданыстағы қауіпсіз ынтымақтастық құралдарына (викилер, талдаушылардың веб-беттері, электрондық пошта), басқа талдаушылардың кестесі мен мүмкіндіктеріне, материалды таратуға қатысты шектеулерге және талдаушының басқалармен жақсы қарым-қатынас жасау қабілетіне байланысты болады. Өте мамандандырылған мәселелерді терең зерттейтін мамандардың саны өте аз болуы мүмкін. Барлау қауымдастығының құжаты, бір агенттік берген жедел хабарламадан өзгеше, үйлестіріліп, тексерілуі керек. Мысалы, Ирактың жаппай қырып-жою қарулары бағдарламасы туралы есептерде, алюминий құбырларының тапсырыс берілгені туралы хабарлама географиялық бөлімге де, таралуға қарсы күрес орталығына да түскен болуы мүмкін, сонда біреу олардың уранды бөлуге арналған центрифугаларда қолданылатынын ойлаған болуы мүмкін. Кейбір сарапшылар олардың ракеталық корпусқа қолданылатынын айтқан, бұл дұрыс болжам еді. "Түпкілікті талдаушы бөлгіш центрифугалар бойынша техникалық сарапшымен, мысалы Энергетика министрлігінің барлау қызметімен кеңескен бе?" деген сұрақ туындауы керек. Мұндай сарапшы алюминийдің қолданылғанын айтса да, Zippe типті центрифугалар үшін таңдалған материал - марганцельді болат екенін атап көрсетуі керек. Ал Helikon вихрьтік бөлу процесінде қозғалмалы бөліктер жоқ, сондықтан құбырларға талап аз, бірақ энергияны көп қажет етеді. Егер Helikon қарастырылып жатса, кеңес аймақтағы электр энергиясын өндірумен таныс IMINT сарапшыларына немесе электр энергиясын өндірудің жылулық белгісін немесе каскадтың өзін анықтай алатын инфрақызыл MASINT мамандарына берілуі мүмкін еді. Zippe және Helikon техникаларына көп энергия қажет, сондықтан олар көбінесе гидроэлектр станцияларына жақын орналастырылады, осылайша қуат көзі қол жетімді болады.

Peer review is essential to assess and confirm accuracy. "Coordination with peers is necessary If you think you are right, and the coordinator disagrees, let the assessment reflect that difference of opinion and use a footnote, called a reclama, inside the U. S. intelligence community if necessary. But never water down your assessment to a lowest common denominator just to obtain coordination. When everyone agrees on an issue, something probably is wrong. "As an example, following the collapse of the Soviet Union, there was an almost unanimous belief that large numbers of Russian ballistic missile specialists would flood into the Third World and aid missile programs in other states (the so called brain drain) As it turned out, there was no [expected] mass departure of Russian missile specialists, but Russian expertise was supplied to other states in ways that had been ignored due to the overemphasis on the brain drain. In large intelligence establishments, analysts have peers at other agencies. The practical amount of coordination, indeed inside one's own agency, will depend on the secure collaboration tools available (wikis, analyst webpages, email), the schedule and availability of the other analysts, any restrictions on dissemination of the material, and the analyst's ability to play nicely with others. Extremely specialized issues might have very few people who could meaningfully look at it. An intelligence community document, as opposed to a spot report from a single agency, is expected to be coordinated and reviewed. For example, in reports on the Iraqi WMD program, given a field report that aluminum tubes were on order, which might have been received both at the geographic desk and the Counterproliferation Center, someone might have thought they were for use in uranium separation centrifuges. It has been reported that some analysts thought they might be used for rocket casings, which apparently was the correct interpretation. The question needs to be asked "did the original analyst contact a technical specialist in separation centrifuges, perhaps at Department of Energy intelligence?" Such an analyst might have mentioned that while aluminum has been used, maraging steel is the material of choice for Zippe type centrifuges. The alternative, the Helikon vortex separation process, has no moving parts and thus less demand on the tubes, but takes much more energy. If the Helikon had been under consideration, the consultation could have gone farther, perhaps to IMINT analysts familiar with power generation in the area or infrared MASINT specialists who could look for the thermal signature of power generation or the cascade itself. Both Zippe and Helikon techniques take a great deal of energy, and often have been placed near hydroelectric dam power plants so power will be nearby.

Клиенттердің пікірлері мен өндірісті бағалау

Ақпараттық процестің өндірістік кезеңі өнімді тапсырушыға жеткізумен аяқталмайды. Керісінше, ол басталгандай жалғаса береді: өндіруші мен тапсырушының өзара іс-қимылы арқылы. Өнім пайдалы болуы үшін, саралаушы мен саясаткер бір-бірінен кері байланыс алуы керек, соның нәтижесінде талдау мен талаптар жақсарылады. Өндірушілер мен тапсырушылар арасындағы кері байланыс процедураларында маңызды сұрақтар қарастырылады: Өнім қолдануға ыңғайлы ма? Уақтылы болды ма? Шын мәнінде қолданылды ма? Өнім күтілген нәтижені берді ме? Егер бермесе, себебі не? Алдағы қадамдар қандай? Осы сұрақтарға берілген жауаптар өндірісті жетілдіруге, шешім қабылдаушылардың ақпаратты тиімді пайдалануына және одан әрі кері байланыс сессияларын өткізуге мүмкіндік береді. Осылайша, ақпарат өндірісі осы итеративтік процесте жаңа талаптарды тудырады.

Соңғы пайдаланушыны ешқашан ұмытпаңыз

Нақты ақпараттық талдау ақырында соңғы пайдаланушыға бағытталған. Екінші дүниежүзілік соғыстағы OSS басшысы Уильям Донован, FDR-дың назарын аудара бастады, себебі ол қазіргі кезде кең таралған, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыста бұрын-соңды болмаған, айқын иллюстрациялармен және жақсы ұйымдастырылған баяндамалар жасады. Бүгінде, мәселенің өзіне қарағанда, баяндаманың түріне тым көп ден қою қаупі бар. Бұл сондай-ақ жоғары лауазымды шенеуніктерге қызықтырақ көрінетін мәселелерге артық мән берудің және талдаушылардың маңызды деп санайтын нәрселерді естігені орнына, олардың естігісі келетін шындықтарды айтудың нәзік тепе-тәуелдігі. Көптеген тұтынушыларды есептің сыртқы түрі немесе форматы қызықтырмайды. Маған қанша рет айтқанын есімнен шығардым, олар бағалауда ЦРУ мөрінің болуына, дұрыс форматқа немесе тіпті «драфт» мөрінің басылуына қарамастан, оны мүмкіндігінше тезірек алуды қалайды, кем дегенде шешім қабылдауға уақытында көмектесу үшін. Өкінішке орай, көптеген орта буын менеджерлер формаға тым көп мән береді, ал білгіш жоғары буын шенеуніктер мұндайға жол бермейді.