Кіріспе

Монсевелье (mɔ̃səv(ə)lje) – Швейцарияның Юра кантонындағы Делемонт округінің бұрынғы муниципалитеті. 2013 жылдың 1 қаңтарында Монсевелье, Вермес және Вике муниципалитеттері бірігіп, Валь-Терби муниципалитетін құрады.

Тарих

Монсевельер алғаш рет 1136 жылы Музивилир деп аталады. Бұл муниципалитет бұрын неміс тілінде Муцвиль деп белгілі болған, бірақ қазір бұл атау қолданылмайды. Салынған аумақтың 2,4%-ын тұрғын үйлер мен ғимараттар, ал 0,9%-ын көлік инфрақұрылымы құрайды. Орманды жерлердің 43,1%-ы тығыз орманмен жабылған, ал 2,7%-ы жеміс бақшаларымен немесе ұсақ ағаш тобымен жабылған. Егіс жерінің 17,5%-ы егін өсіруге, 20,5%-ы жайылымдарға, 1,5%-ы жеміс бақшаларына немесе жүзімдіктерге, ал 10,7%-ы альпілік жайылымдарға пайдаланылады. Муниципалитеттегі барлық су ағып жатыр.

Демография

Монсевелье қаласында 2011 жылы 508 адам тұрады. 2008 жылы тұрғындардың 1,8%-ы шетелдік азаматтарды құрады. Соңғы 10 жылда (2000–2010 жылдар) халық саны 4,9%-ға өзгерді. Көші-қон 6,4%-ды, ал туу мен өлім 0,2%-ды құрады. Халықтың көпшілігі (2000 жылғы мәлімет бойынша) француз тілін (484 немесе 96,2%) ана тілі ретінде қолданады, неміс тілі екінші ең көп таралған тіл (16 немесе 3,2%), ал ағылшын тілі үшінші (1 немесе 0,2%). Муниципалитеттегі тұрғындардың 329-ы немесе шамамен 65,4%-ы Монсевельеде туып, 2000 жылы сол жерде тұрған. Олардың 101-і немесе 20,1%-ы сондай-ақ кантонда, 59-ы немесе 11,7%-ы Швейцарияның басқа аймақтарында, ал 10-ы немесе 2,0%-ы Швейцариядан тыс жерде дүниеге келген. 2000 жылы муниципалитетте 183 жеке тұрғын үй болды, орташа есеппен бір үйде 2,7 адам тұрды. 2009 жылы 1000 тұрғынға 2 жаңа тұрғын үйден құрылыс жүргізілді.

Саясат

2007 жылғы федералды сайлауда ең көп дауыс жинаған партия CVP болды, ол дауыстардың 35,66%-ын алды. Одан кейінгі үш ең көп дауыс жинаған партиялар: SPS (30,42%), SVP (15,73%) және CSP (12,24%). Федералды сайлауда барлығы 147 дауыс берілді, сайлауға қатысқандардың үлесі 36,8% құрады.

Экономика

2010 жылы Монсевельедегі жұмыссыздық деңгейі 2,9% құрады. 2008 жылы бірінші экономикалық секторда 32 адам жұмыс істеді және осы секторда шамамен 15 кәсіпорын жұмыс істеді. Екінші секторда 36 адам жұмыс істеді және осы секторда 8 кәсіпорын болды. Үшінші секторда 25 адам жұмыс істеді, ал осы секторда 9 кәсіпорын жұмыс істеді. 2000 жылы муниципалитетке келген жұмыскерлердің саны 37-ге, ал муниципалитеттен кеткен жұмыскерлердің саны 160-қа жетті. Муниципалитет жұмыскерлерді таза экспорттайды, әрбір кіретін жұмыскерге қатысты 4,3 жұмыскер шығып кетеді. Жұмыс істейтін халықтың 20,2%-ы жұмысқа қоғамдық көлікпен, ал 53,4%-ы жеке көлікпен барады. 2009-10 оқу жылында Монсевельеде 3 сыныпта барлығы 45 оқушы оқыды. Муниципалитетте балабақша сыныптары болған жоқ. Муниципалитетте 3 бастауыш сынып және 45 оқушы бар. Кантонда барлығы тоғыз орта мектеп болғандықтан, Монсевельедегі барлық оқушылар орта білімді басқа муниципалитетте алады. 2000 жылы Монсевельеде басқа муниципалитеттен келген 2 оқушы болды, ал 36 тұрғын муниципалитеттен тыс мектептерге барды.