Иан Грант Джек: Өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Британдық журналист және жазушы (1945–2022)

Иан Грант Джек FRSL (7 ақпан 1945 – 28 қазан 2022) – британдық тілші, жазушы және редактор. Ол «Independent on Sunday» газетінің, «Granta» әдеби журналының редакторы болды және «The Guardian» газетіне үнемі мақалалар жазды.

Ерте өмір

Джек 7 ақпан 1945 жылы Ланкаширдің Фарнворт қаласында, 1930 жылы Файфтан көшіп келген ата-анасының отбасында дүниеге келді. Джектің анасы Изабелла (қызметтес аты Гиллеспи) Кирккалдиде туып, Хилл-оф-Бите өскен, ал әкесі Генри Данфермлинде дүниеге келген. 1952 жылы, ол жеті жаста болғанда, отбасы Шотландияға қайтып келді. Ол Солтүстік Куинсферриде өсіп, сонда және Данфермлин орта мектебінде білім алды. Джек 1965 жылы «Глазго Геральд» газетіне журналист-стажер ретінде қабылданып, кейін Глазгодағы «Scottish Daily Express» газетінде жұмыс істеді. 1970 жылы ол Лондондағы «The Sunday Times» газетіне қосылып, бөлім редакторы болды, сосын Оңтүстік Азия, әсіресе Үндістанға ерекше қызығушылық танытқан шетелдік тілші және жазушы ретінде жұмыс істеді. Ол 1970-ші жылдардың ортасынан бастап Үндістанға баруды бастады. 1986 жылдан 1989 жылға дейін «The Observer» және «Vanity Fair» журналдарында жазды, содан кейін «The Independent on Sunday» газетін құрған командаға қосылып, 1991 жылдан 1995 жылға дейін оны редакциялады. Бұрын жазушы ретінде қатысқан «Granta» журналының редакторы болып, 2007 жылға дейін он екі жыл ішінде 47 нөмірді шығарды. «Granta» журналында жұмыс істеген кезінде Джек Диана Атилл, Саймон Грей, Джанет Малколм және Трэвис Элборо сияқты авторлардың кітаптарын басып шығарып, редакциялады. 2001 жылдан бастап «The Guardian» газетіне тұрақты түрде мақала жазып, алты жылдан кейін газетке апталық баған жаза бастады. Кейде Лондон Корольдік колледжінің Индия институтында оқытумен айналысты. 2009 жылы Джек «Бұрын Ұлыбритания деп аталған ел» атты эсселер мен жарияланбаған жазбалар жинағын шығарды. Кітаптағы уақытты бейнелеуі туралы бір сыншы былай деп жазды: «Ол Элис Манро сияқты көркем әдебиет жазушысымен бірге оның құбылуын және ағысын, оның күшті, бірақ жылдам өзгеріп отыратын ағымдарының көбінесе бізді не есте сақтай алатынымызды ғана емес, нені есте сақтау керектігін де ойландырады». Александр Канцлер кітапты «тамаша» деп атап, былай деді: «Бағандар мен газет мақалаларының жинақтары көбінесе жақсы идея емес. Олар тез ескіріп, мәнсіз болып қалады, кейде олардың мақсаты журналистерді олардың уақытша жазбаларына мәңгіліктікке лайық деп ойлату ғана екенін ойлап шығарады. Джек – бұл ережеден басқа жағдай». «The Economist» журналы былай деп жазды: «Кітаптың ядросында 2000 жылы Хэтфилдте болған пойыз апаты, «Титаник» кемесінің суға батуы және «Титаник» (1997) фильмі, сондай-ақ Джек мырзаның туған қаласы Фарнворттың жоғалған кинотеатрлары туралы үш керемет эссе бар. Бұл кинотеатрлар – жоғалған бауырға арналған айналымды ескерткіш. Оның «сақтау және есте сақтау үшін теңсіз күреске» қосқан үлесі журналистикадан асып, әдебиет деңгейіне жетеді». Джек алған наградалар: «Жыл журналисі» («What the Papers Say» сыйлығы, Granada TV, 1985), «Жыл репортері» (British Press Awards, 1988) және «Жыл редакторы» (Newspaper Industry Awards, 1993). Ол Корольдік әдебиет қоғамының мүшесі болды. 2011 жылы Лондонның Ұлттық портрет галереясы фотограф Денис Воның Джек суретін тұрақты коллекциясына сатып алды.

Jack was born in Farnworth, Lancashire, on 7 February 1945, to parents who had migrated from Fife in 1930. Jack's mother, Isabella (née Gillespie), was born in Kirkcaldy and brought up in Hill of Beath, and his father Henry was born in Dunfermline. The family returned to Scotland when he was seven, in 1952. He grew up in North Queensferry and was educated there and at Dunfermline High School. Jack joined The Glasgow Herald as a trainee journalist in 1965. Later he worked for the Scottish Daily Express at its Glasgow offices. In 1970, he joined The Sunday Times in London, where he became a section editor and then a foreign correspondent cum feature writer with a special interest in South Asia and particularly India, which he began to visit in the mid 1970s. From 1986 to 1989, he wrote for The Observer and Vanity Fair, and then joined the team that created The Independent on Sunday, which he edited from 1991 to 1995. His editorship of the quarterly Granta magazine, to which he had previously contributed as a writer, spanned 47 issues over twelve years to 2007. While at Granta, Jack also commissioned and edited books by Diana Athill, Simon Gray, Janet Malcolm and Travis Elborough, among others. He contributed regularly to The Guardian from 2001, and began to write a weekly column for the paper six years later. He occasionally taught at the India Institute, King's College London. In 2009, Jack published a collection of essays and previously unpublished writings entitled The Country Formerly Known as Great Britain. One reviewer wrote of Jack's handling of time in this book: "He is up there with a fiction writer such as Alice Munro in his grasp of its ebb and flow, his awareness that its strong but rapidly changing currents often leave us wondering not only what we can remember, but what we should." Alexander Chancellor called the book "superb", and added: "Collections of columns and newspaper articles are not usually a very good idea. They quickly become stale and dated, and one sometimes wonders what the point of them is except to deceive journalists into thinking that their ephemeral scribblings deserve some permanence. Jack is an exception to the rule." The Economist wrote: "At the heart of the book are three magnificent essays, about the Hatfield train crash of 2000; the sinking of the Titanic and the film Titanic (1997); and the lost cinemas of Farnworth, Mr Jack's home town, which is also a circuitous epitaph for a lost brother. His contributions to 'this unequal struggle to preserve and remember' cumulatively transcend journalism and attain the status of literature." Jack's awards included Journalist of the Year (Granada TV's What the Papers Say award, 1985), Reporter of the Year (British Press Awards, 1988) and Editor of the Year (Newspaper Industry Awards, 1993). He was a Fellow of the Royal Society of Literature. In 2011, London's National Portrait Gallery purchased a portrait of Jack by photographer Denis Waugh for its permanent collection.

Жеке өмір және өлім

Джек 1979 жылы Апарна Багчиге үйленді; жұбайлар 1992 жылы ажырасты. Кейіннен ол Линди Шарпқа үйленді. Джектің әкесінің анасы Үндістанда дүниеге келген және оның әкесімен бірге Данфермлин мен Келтидің арасындағы, қазір бұзылған Лассоди кеншілер ауылында тұрған. Джек 2022 жылдың 28 қазанында, қысқа аурудан кейін 77 жасында Ренфруширдегі Пейсли қаласында қайтыс болды. Кіріспе авторы – Иан Джек. Кіріспе авторы – Иан Джек.