Қасқырлардың адамға шабуылы жиі кездеседі. Жыл сайын 1000-ға жуық адам қаза табады. Ең қауіптілері – Найл және тұзды қолтыраулар. Қорғану үшін шабуылдайды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Адамға жасалған крокодил шабуылдары ірі крокодилдердің туған жерлерінде және адамдар тұратын аймақтарда кең таралған. Жыл сайын крокодилдерден шамамен 1000 адам қаза табады деген есеп бар.
Crocodile attacks on humans
Crocodile attacks on humans are common in places where large crocodilians are native and human populations live. It has been estimated that about 1,000 people are killed by crocodilians each year.
Шабуылға қатысатын түрлер
Адамдарды аулауға ең белгілі және құжатталған репутациясы бар екі түр – Нил крокодилы мен тұзды су крокодилы, және олар крокодилдердің шабуылдарының басым көпшілігіне, соның ішінде өлімге әкелген және әкелмеген шабуылдарға жауапты. Крокодилдер өздерін ғана емес, сонымен қатар ұяларын және балаларын кез келген қауіп деп санаған нәрседен қорғайды. Американдық крокодил (тек бірнеше құжатталған өлім-жітім жағдайы бар), Морелет крокодилы (әдетте қауіпті емес деп есептеледі, бірақ бірнеше өлімге әкелген шабуылдар тіркелген), Ориноко крокодилы (1930 жылдар мен одан бұрынғы кезеңде, түр көп болған кезде өлім-жітімдер тіркелген, бірақ қазір өте сирек), Куба крокодилы (көбінесе агрессивті деп саналады, бірақ бір ғана өлім-жітім расталған), қара кайман (Бразилияда өлімге әкелген шабуылдар расталған, бірақ оның шалқары орналасқан аймағына байланысты жарияланбаған болуы мүмкін) және гариал (бір ғана белгілі өлім-жітім, бірақ жемеген). Бұлардан басқа, тұщы су крокодилы, Филиппин крокодилы, Сиам крокодилы, кең мұрынды кайман, көзілдірік кайман және якаре кайман өлімге әкелмейтін шабуылдарға қатысқан. Олардың төртеуі – Сиам крокодилы, кең мұрынды кайман, көзілдірік кайман және якаре кайман, балаға (кішкентай болғандықтан ересектерге қарағанда шабуылға көбірек ұшырауы мүмкін) бір рет шабуыл жасаған болуы мүмкін, бірақ осы жағдайлардың әрқайсысы үшін түрді анық айту қиын.
The two species with the most well known and documented reputation for preying on humans are the Nile crocodile and saltwater crocodile, and these are the perpetrators of the vast majority of both fatal and non fatal crocodilian attacks. Crocodilians will defend not only themselves, but also their nest and young from anything they perceive as a threat. but has been involved in several attacks, also fatal), American crocodile (only a few documented fatalities), the Morelet's crocodile (typically considered a relatively non threatening species, but there have been several fatal attacks), Orinoco crocodile (fatalities recorded in the 1930s and earlier when the species was more common, but today it is very rare), Cuban crocodile (generally considered aggressive, but only one confirmed fatality), black caiman (fatal attacks confirmed in Brazil, but possibly underreported because of its remote range), and gharial (a single known fatality, without consumption). In addition to these, the freshwater crocodile, Philippine crocodile, Siamese crocodile, broad snouted caiman, spectacled caiman and yacare caiman have been involved in non fatal attacks. Four of them, the Siamese crocodile, broad snouted caiman, spectacled caiman and yacare caiman, each are suspected to have been the perpetrator of a single fatal attack on a child (smaller and therefore a more likely target than an adult), although for each of these cases the identity of the species is not completely certain.
Өмірбаян
Жыл сайынғы крокодилдердің адамға шабуылдау санын дәл есептеу қиын. Адамдар мен ірі крокодилдер кездесетін көптеген аймақтар қашық, кедей немесе саяси тұрақсыздық аймақтарында орналасқан. Крокодилдердің шабуылдары туралы жергілікті билік органдарына әрдайым хабарланбайды, ал кейбір хабарларды тексеру қиын. Дегенмен, белгілі бір ақпарат бар: мысалы, Зимбабведегі CAMPFIRE 2005 жылдың алғашқы он айында крокодилдердің жануарларға байланысты адам өлімінің басты себебі болғанын хабарлады – олардың саны 13 деп көрсетілді. Басқа "адам жейтін" крокодилдерден, мысалы, тұз сулы крокодилдерден айырмашылығы, Нил крокодилі адамдармен жақын жерде тіршілік етеді, сондықтан кездесу жиілеу болады. Көптеген шабуылдар туралы хабарланбаса да, Нил крокодилінің жыл сайын жүздеген (мүмкін, мыңдаған) адамды өлтіретіні есептеледі, бұл барлық басқа крокодил түрлерінен көп. Бір зерттеуде Нил крокодилінің жылына 275-ден 745-ке дейін шабуыл жасайтыны болжалды, олардың 63%-ы өлімге әкеледі, ал тұз сулы крокодилдердің жылына шамамен 30 шабуылының 50%-ы өліммен аяқталады. Екі түрдің де өлімге әкелмейтін шабуылдарына қатысқан крокодилдердің орташа мөлшері, өлімге әкелген шабуылдарға жауапты крокодилдердің өлшемдерімен салыстырғанда шамамен бірдей болды. Көптеген өлімге әкелген шабуылдардың жыртқыштық сипатта болғандықтан, Нил крокодилін жабайы жануарлар арасында адамдарға ең көп зиян келтіретін жыртқыш деп санауға болады. Бір крокодил шабуылынан ең көп адам қазасы 1945 жылдың 19 ақпанында қазіргі Мьянмадағы Рамри аралы шайқасында болған болуы мүмкін. Жапон императорлық армиясының тоғыз жүз сарбазы, Корольдік теңіз күштерінен қашу үшін және жапон жаяу әскерінің үлкен бөліміне қосылу мақсатында, тұз сулы крокодилдер мекендейтін 16 шақырымдық мангр тоғайларын кесіп өтті. Ағылшындар 20 жапон сарбазын тірідей тұтқынға алды, ал шамамен 500-ге жуық сарбаз Рамриден қашып кеткені белгілі. Қалғандарының көп бөлігі крокодилдер жеген болуы мүмкін, бірақ бұл оқиға әскери қақтығыс кезінде болғандықтан, қанша адамның өліміне крокодилдердің әсері тигенін анықтау мүмкін емес.
An accurate count of annual crocodile attacks on humans is difficult to obtain. Many of the areas in which humans and large crocodiles come into contact are remote, impoverished, or in areas of political unrest. Crocodile attacks are not always reported to local authorities, and some reports are difficult to verify. Nevertheless, some information does exist: for example, it was reported by CAMPFIRE in Zimbabwe that in the first ten months of the year in 2005 crocodiles were the number one cause of death in humans where wildlife was involved – with the number of deaths cited as 13. Unlike other "man eating" crocodiles, such as the saltwater crocodile, the Nile crocodile lives in proximity to human populations, so contact is more frequent. Although most attacks are not reported, the Nile crocodile is estimated to kill hundreds (possibly thousands) of people each year, which is more than all other crocodilian species combined. One study posited the number of attacks by Nile crocodiles per year as 275 to 745, of which 63% are fatal, as opposed to an estimated 30 attacks per year by saltwater crocodiles, of which 50% are fatal. In both species, the mean size of crocodiles involved in nonfatal attacks was about as opposed to a reported range of or larger for crocodiles responsible for fatal attacks. Since a majority of fatal attacks are believed to be predatory in nature, the Nile crocodile can be considered the most prolific predator of humans among wild animals. The most deaths in a single crocodile attack incident may have occurred during the Battle of Ramree Island, on February 19, 1945, in what is now Myanmar. Nine hundred soldiers of an Imperial Japanese Army unit, in an attempt to retreat from the Royal Navy and rejoin a larger battalion of the Japanese infantry, crossed through 10 mile (16 km) of mangrove swamps that contained saltwater crocodiles. Twenty Japanese soldiers were captured alive by the British, and almost five hundred are known to have escaped Ramree. Many of the remainder may have been eaten by the crocodiles, although since this incident took place during an active military conflict, it is impossible to know how many deaths can be directly attributed to the crocodiles instead of combat related causes.
Атақты шабуылдан аман қалғандар
1985 жылы Какаду ұлттық паркіне жалғыз каноэмен саяхатқа шыққан австралиялық философ Вал Пламвуд тұзды судағы крокодилдің ұзаққа созылған шабуылынан аман қалды. Пламвуд 1996 жылы жарияланған "Жанатқы болу" эссесінде шабуыл мен қашудың егжей-тегжейін баяндады. Шабуылдан кейін ол Дарвин ауруханасының жансақтау бөлімінде бір ай жатып, терісіне көптеген трансплантация жасалды. 2014 жылдың 24 тамызында 26 жасар Алехандро Хименес пен оның досы 23 жастағы Лисет Рендон Флорида штатының Корал Гейблс қаласындағы көлде кешкі кеште болу үшін жүзуге барды. 9 футтық (3 метрлік) американдық крокодил Хименестің денесі мен қолына шапты, ал Рендонды иығынан шақты; Хименес пен Рендон келесі күні ауруханаға түсті. 2019 жылдың 20 тамызында 79 жастағы Лассе Лидегрен Швециядағы Скансен аквариумындағы джентльмендер клубының кешінде крокодилдің шабуылына ұшырады. Ол крокодилдердің қоршауының алдында тұрды, сол қолымен әйнек тосқауылдан өте бергенде крокодил шабуыл жасады. Кейіннен шабуылдың салдарынан сол қолы ампутацияланды. 2021 жылдың 30 қарашасында 18 жасар Амели Осборн Смит Замбиядағы Замбези өзенінде Ніл крокодилінің шабуылына ұшырады. Осборн Смит пен оның достары крокодилдің оны суға сүйреп әкетуіне жол бермеді, бірақ ол көп қан жоғалтып, жамбасының, төменгі аяғының және оң аяғының ауыр жарақаттарын алды. Осборн Смит SkyNews телеарнасына берген сұхбатында болашақта Замбияға оралып, жергілікті балаларға арналған мектеп ашуды ниеттеніп отырғанын айтты.
Australian philosopher Val Plumwood survived a prolonged saltwater crocodile attack during a solo canoe excursion in Kakadu National Park in 1985. Plumwood recounted the details of the attack and her escape in her 1996 essay "Being Prey". Following the attack, she spent a month in intensive care in a Darwin hospital and required extensive skin grafts. On August 24, 2014, 26 year old Alejandro Jimenez and his friend, Lisset Rendon, 23 went for a late night swim at a lake in Coral Gables, Florida for a party, when a 9 feet (3 m) American Crocodile bit Jimenez on his torso and hand while Rendon was bitten on her shoulder; Jimenez and Rendon were hospitalized the next day. On August 20, 2019, 79 year old Lasse Liedegren was bitten by a crocodile at Skansen aquarium in Sweden during a gentlemen's club party. He stood in front of the crocodiles enclosure and when he reached back out with his left arm over the glass barrier the crocodile reacted and attacked. He later had his left arm amputated due to the attack. On November 30, 2021, 18 year old Amelie Osborn Smith was attacked by a Nile crocodile in the Zambezi River, Zambia. Osborn Smith and her friends were able to prevent the crocodile from dragging her underwater, sustaining blood loss as well as serious injuries to her hip, lower leg, and right foot. Osborn Smith told SkyNews that she intends to return to Zambia in the future to start a school for local children.