Александра Пахмутова: композитор және астероидтің иесі

Кіріспе

Ресей композиторы (1929 жылы туған) – оның атымен аталған астероид. Александра Николаевна Пахмутова (Александра Николаевна Пахмутова; 1929 жылғы 9 қарашада туған) – совет және ресей композиторы. Ол 1960 жылдары туған жерінде танымал болғаннан бері совет және кейіннен ресей халық музыкасының ең белгілі тұлғаларының бірі болып табылады. 1984 жылы КСРО халық әртісі атағымен марапатталды.

Өмірбаян

Ол 1929 жылғы 9 қарашада Ресейдің КСРО-дағы Бекетовкада (қазіргі Волгоградтың бір бөлігі) дүниеге келді және ерте жасынан фортепианода ойнай бастап, музыка шығара бастады. 1936 жылы Сталинград қалалық музыка мектебіне қабылданды. Германия КСРО-ға басып кіргеннен кейін ол қысқа мерзімге Қарағандыға паналап, оқуға кетті. Ол Мәскеу консерваториясына түсіп, 1953 жылы бітірді. 1956 жылы композитор Виссарион Шебалин басқаратын аспирантураны аяқтады. Оның мансабының ерекшелігі – түрлі жанрлардағы жетістіктері. Ол симфониялық оркестр үшін шығармалар жазды («Орыс сюитасы», труба мен оркестрге арналған концерт, «Жастар увертюрасы», оркестрге арналған концерт); «Нұр» балетін; балаларға арналған музыка (кантаталар, хор шығармаларының сериясы және көптеген әндер); сондай-ақ 1958 жылғы «Осы дүниеден тыс» фильмінен бастап 2001 жылғы «Ана үшін» фильміне дейін оннан астам фильмге әндер мен музыка жазды. Ол өзінің 400-ге жуық әнімен танымал, соның ішінде «Мелодия», «Орыс вальсі», «Шайқас», «Үміт», «Ескі клендер», «Қайғылы жастық шақ туралы ән», «Гагарин шоқжұлдызы» сериясы, «Бақыт құсы» (1981 жылғы «О спорт, сен – бейбітшілік!» фильмінен, бұл ән 2003 жылдан бері ресейлік әнші Витас орындағанда Ресей мен Қытайда кеңінен танымал болды) және Мәскеуге қоштасу әні («Прощай, Москва»), ол Мәскеуде өткен XXII Олимпиадасының аяқталу рәсімінде қолданылды. «Шайқас» әні Татьяна Лёзнованың 1967 жылғы «Плющихадағы үш қайың» фильмінде тиімді пайдаланылды. Оның күйеуі, Кеңес дәуірінің көрнекті ақыны Николай Добронравов, кейде оның музыкасына, соның ішінде үш фильмде қолданылған әндерге сөз жазды. Оның ең танымал балладаларының бірі – 1975 жылы жазылған «Беловежская пуща», ол Беловеж орманын жұртқа таныстырды, ол бүгінде Польша мен Беларусь арасында бөлінген Еуропаның соңғы жабайы орманның қалдығы. Тағы бір көп ойналатын ән – «Малая Земля», ол соғыс жылдарындағы Кеңес Одағының басшысы Леонид Брежневтің Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде саяси комиссар болып қызмет еткен шағын бекет туралы әңгімелейді. Александра Пахмутова мемлекеттік билік пен халықтың құрметіне ие болды. Брежневтің сүйікті композиторы деп есептелетін ол бірнеше үкіметтік наградалар мен мемлекеттік сыйлықтар алды және КСРО мен Ресей композиторлар одағының хатшысы болды. 1990 жылы Социалистік Еңбек Ері атағын алды. Оның құрметіне АҚШ-тың Огайо штатындағы Цинциннатидегі планеталық орталықта тіркелген #1889 астероидқа оның есімі берілді.

She was born on November 9, 1929, in Beketovka (now a neighborhood in Volgograd), Russian SFSR, Soviet Union, and began playing the piano and composing music at an early age. In 1936, she entered the Stalingrad City Music School. After the German invasion of the Soviet Union, she briefly went to Karaganda for refuge and study. She was admitted to the prestigious Moscow Conservatory and graduated in 1953. In 1956, she completed a post graduate course led by composer Vissarion Shebalin. Her career is notable for her success in a range of different genres. She has composed pieces for the symphony orchestra (The Russian Suite, the concerto for the trumpet and the orchestra, the Youth Overture, the concerto for the orchestra); the ballet Illumination; music for children (cantatas, a series of choir pieces, and numerous songs); and songs and music for over a dozen different movies from Out of This World in 1958 to Because of Mama in 2001. She is best known for some of her 400 songs, including such enduringly popular songs as The Melody, Russian Waltz, Tenderness, Hope, The Old Maple Tree, The Song of the Perturbed Youth, a series of the Gagarin Constellation, The Bird of Happiness (from the 1981 film O Sport, You Are Peace!, this song is subsequently very known in both Russia and China when performed by Russian singer Vitas since 2003) and Good Bye Moscow which was used as the farewell tune of the 22nd Olympic Games in Moscow. Tenderness was used with great effect in Tatyana Lioznova's 1967 film Three Poplars in Plyushchikha. Her husband, the eminent Soviet era poet Nikolai Dobronravov, contributed lyrics to her music on occasion, including songs used in three films. One of her most famous ballads is Belovezhskaya Pushcha, composed in 1975, which celebrates Białowieża Forest, a last remnant of the European wildwood split now between Poland and Belarus. Another much aired song was Malaya Zemlya, about a minor outpost where the then Soviet leader Leonid Brezhnev served as a political commissar during World War II. Alexandra Pakhmutova found favor with the state establishment as well as the public. Reputedly Brezhnev's favorite composer, she received several Government Awards and State Prizes and served as the Secretary of the USSR and Russian Unions of Composers. She was named a Hero of Socialist Labour in 1990. Her name was given to Asteroid # 1889, registered by the planetary centre in Cincinnati, Ohio, United States.

Жеке өмір

1956 жылы Пахмутова актер және ақын Николай Добронравовқа үйленді. Оны радио басшылары "Кішкентай моторлы қайық" (Лодочка моторная) балалар әніне өлең жазушы ретінде жұмыс істеуге жіберді. Олар балаларға көптеген әндер жазғанмен, өзінің балалары болған жоқ.