Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Евгений Алекса́ндрович Мрави́нский (Евге́ний Алекса́ндрович Мрави́нский, 4 маусым 1903 [е.с. 22 мамыр 1903] – 19 қаңтар 1988) – советтік және ресейлік дирижер, пианист және музыка педагогы; Ленинград мемлекеттік консерваториясының профессоры.
Soviet conductor (1903–1988)
Yevgeny Aleksandrovich Mravinsky (Евге́ний Алекса́ндрович Мрави́нский) (4 June 1903 [O. S. 22 May 1903]19 January 1988) was a Soviet and Russian conductor, pianist, and music pedagogue; he was a professor at Leningrad State Conservatory.
Өмірбаян
Мравинский Санкт-Петербургте дүниеге келген. Сопрано әншісі Евгения Мравина оның әпкесі болған. 1918 жылы әкесі Александр Константинович Мравинский қайтыс болды, сол жылы жас Мравинский Мариинский театрында сахна артында жұмыс істей бастады, 1923 жылдан 1931 жылға дейін балет репетиторы болып қызмет етті. Алғашында Ленинград университетінде биологияны оқығаннан кейін, 1924 жылы ол Ленинград консерваториясына ақысыз оқуға түсті. Бұл үшін ол өзінің жарты әпкесі Александра Коллонтайға, ректор Александр Глазуновқа және ағарту комиссары Анатолий Луначарскийге ұсынды. Мравинскийтің алғашқы дирижерлік өнері 1929 жылы болды. 1930 жылдары ол Киров балеті мен Большой опера театрында дирижер болды. 1938 жылы қыркүйекте Мәскеуде өткен Бүкілодақтық дирижерлар байқауында жеңімпаз атанды. 1931 жылы Мравинский Ленинград филармониясымен дебют жасады. 1938 жылы қазанда ол оның бас дирижері болып тағайындалды, ол осы лауазымда өлімге дейін болды. Мравинскийдің басшылығымен Ленинград филармониясы халықаралық атаққа ие болды, әсіресе орыс музыкасын орындауында. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Мравинский пен оркестр Сибирьге эвакуацияланды. Дмитрий Шостаковичтің музыкасы Мравинскийпен тығыз байланысты болды, ол композитордың Бесінші симфониясының әлемдік премьерасын жүргізді. Кейіннен дирижер алтыншы, сегізінші (Шостакович Мравинскийге арнаған), тоғызыншы, оныншы және он екінші симфониялардың, сондай-ақ «Орман әні», скрипкалық концерт №1 және виолончельдік концерт №1-нің әлемдік премьераларын жүргізді. 1962 жылы Мравинский Шостаковичтің №13 симфониясының премьерасын жүргізуден бас тартты, себебі оның үшінші әйелі Иннаның қатерлі ісігі анықталған еді. Бұл әрекет Шостакович пен Мравинскийтің арасындағы жұмыс қарым-қатынасын бұзды, соның салдарынан Мравинский Шостаковичтің виолончельдік концерті №2-нің премьерасын жүргізуден де бас тартты, өйткені шығарманы дайындауға жеткілікті уақыты жоқ екенін айтты. 1970 жылдардың басында Мравинский пен Шостакович жұмыс қарым-қатынасын қалпына келтірді. Шостаковичтің премьерасы болмаған қалған симфонияларының тек жетінші, он бірінші және он бесіншісін орындады (және жазды). Ол сондай-ақ Сергей Прокофьевтің Алтыншы симфониясын тұсаукесер етті. Мравинский 1938 жылдан 1961 жылға дейін студиялық жазбалар жасады, соның ішінде Чайковскийдің симфонияларын Deutsche Grammophon үшін жазды, алдымен Венада моноуральді дыбыста, содан кейін Лондонда стерео нұсқаларын қайта жасады. 1961 жылдан кейін шыққан жазбалары концерттерден алынған. Оның соңғы жазбасы 1984 жылғы сәуірде Шостаковичтің №12 симфониясын тікелей орындаған нұсқасы болды. 1946 жылы Мравинскийтің халықаралық мансабы Финляндия мен Чехословакияда Прага көктем фестиваліне қатысып, гастрольдік сапармен басталды. Оркестрмен бірге жасаған кейінгі гастрольдерінің ішінде 1956 жылғы маусымда Батыс Еуропаға сапар шегуі болды. Олардың Ұлыбританиядағы жалғыз өнері 1960 жылғы қыркүйекте Эдинбург фестивалі мен Лондонның Корольдік фестиваль залында болды. Олардың алғашқы сапары 1973 жылғы мамырда Жапонияға болды. Олардың соңғы шетелдік сапары 1984 жылы Батыс Германияға болды. 1987 жылғы 6 наурызда Мравинский өзінің соңғы концертін өткізді, бағдарламаға Шуберттің №8 симфониясы және Брамстың №4 симфониясы кірді. Ұзаққа созылған аурудан кейін Мравинский 1988 жылы Ленинградта 84 жасында қайтыс болды. Мравинский төрт рет үйленген. Оның алғашқы некесі 1922 жылы Марианна Швалькпен (1888–1979) болды. Екінші рет 1938 жылы Ольга Алексеевна Карповамен (1903–1990) тұрмысқа шықты. Екеуі де ажырасып кетті. Үшінші әйелі Инна Михайловна Сериковамен (1923–1964) 1960 жылдан бастап қайтыс болғанға дейін тұрмыста болды. Төртінші некесі Александра Михайловна Вавилинамен (1928 жылы туған) 1967 жылдан қайтыс болғанға дейін болды.
Mravinsky was born in Saint Petersburg. The soprano Yevgeniya Mravina was his aunt. His father, Alexandr Konstantinovich Mravinsky, died in 1918, and in that same year, the young Mravinsky began to work backstage at the Mariinsky Theatre, serving as a ballet répétiteur from 1923 to 1931. After initially studying biology at the university in Leningrad, in 1924 he succeeded in entering the Leningrad Conservatory as a non–fee–paying student thanks to his half aunt Alexandra Kollontai, who recommended him to the rector, Alexander Glazunov, and the commissar for enlightenment, Anatoly Lunacharsky. Mravinsky's first public conducting appearance was in 1929. Throughout the 1930s, he conducted at the Kirov Ballet and Bolshoi Opera. In September 1938, he won the All Union Conductors Competition in Moscow. In 1931, Mravinsky made his debut with the Leningrad Philharmonic Orchestra. In October 1938, he was appointed its principal conductor, a post which he held until his death. Under Mravinsky, the Leningrad Philharmonic gained international renown, particularly in performances of Russian music. During World War II, Mravinsky and the orchestra were evacuated to Siberia. The music of Dmitri Shostakovich was closely associated with Mravinsky, beginning with conducting the world premiere of the composer's Fifth Symphony. The conductor would subsequently lead the world premieres of the Sixth, Eighth (which Shostakovich dedicated to Mravinsky), Ninth, Tenth, and Twelfth Symphonies, as well as the Song of the Forests, Violin Concerto No. 1, and Cello Concerto No. 1. In 1962, Mravinsky had declined to conduct the premiere of Shostakovich's Symphony No. 13, in the wake of the diagnosis of his third wife Inna's terminal cancer. This action caused a disruption in the working relationship between Shostakovich and Mravinsky, which included Mravinsky also refusing to conduct the premiere of Shostakovich's Cello Concerto No. 2, pleading inadequate time to prepare the work. In the early 1970s, Mravinsky and Shostakovich repaired their working relationship. Of the remaining Shostakovich symphonies that he did not premiere, Mravinsky only performed (and recorded) the Seventh, Eleventh, and Fifteenth. He also premiered Sergei Prokofiev's Sixth Symphony. Mravinsky made studio recordings from 1938 to 1961, including recording the symphonies of Tchaikovsky for Deutsche Grammophon, first in monaural sound in Vienna, then stereo remakes in London. His issued recordings post 1961 were taken from live concerts. His final recording was of an April 1984 live performance of Shostakovich's Symphony No. 12. In 1946, Mravinsky's international career began with tours of Finland and Czechoslovakia at the Prague Spring Festival. Later tours with an orchestra included a June 1956 itinerary to western Europe. Their only appearance in the United Kingdom was in September 1960 at the Edinburgh Festival and the Royal Festival Hall, London. Their first tour to Japan was in May 1973. Their last foreign tour was in 1984, to West Germany. On 6 March 1987, Mravinsky led his final concert, a program consisting of Schubert's Symphony No. 8 and Brahms' Symphony No. 4. After a prolonged illness, Mravinsky died in Leningrad in 1988 at the age of 84. Mravinsky was married four times. His first marriage was to Marianna Schwalck (1888–1979), in 1922. His second marriage was to Olga Alexeyevna Karpova (1903 1990), in 1938. Both ended in divorce. His marriage to his third wife, Inna Mikhailovna Serikova (1923 1964), lasted from 1960 until her death. His fourth marriage was to Alexandra Mikhailovna Vavilina (born 1928), from 1967 until his death.
Дирижерлік стилі
Тірі қалған бейнежазбалар Мравинскийтің дирижерлік тұғырда ақылға қонымды, бірақ нақты қимылдар жасап, көбінесе дирижерлік таяқсыз сергек күйде болғанын көрсетеді. Сыншы Джеймс Маккарти Мравинскийтің Чайковскийдің туындыларын орындауы туралы былай деді:
Surviving videos show that Mravinsky had a sober appearance on the podium, making simple but clear gestures, often without a baton. The critic James McCarthy said of Mravinsky's Tchaikovsky performances:
Ленинград филармониясы жапайы ат сияқты ойнайды, оның тек қана шеберінің ерік күшімен ғана бағынып тұрғанын сезінуге болады. Кез келген ең кішкентай қимыл да зор мақтанышпен жасалады; кез келген сәтте ол соншалықты құлқынып шабысқа шығуы мүмкін, оның қызықтыратынына, әлде қорқытатынына шешім беру қиын.
The Leningrad Philharmonic play like a wild stallion only just held in check by the willpower of its master. Every smallest movement is placed with fierce pride; at any moment it may break into such a frenzied gallop that you hardly know whether to feel exhilarated or terrified.
Әдіс
1970 жылдарғы Ленинград теледидарындағы сұхбатында, ол дирижерлік еткен музыканың нақты түсіндіруін қалай таңдайтыны туралы сұраққа жауап бергенде, Мравинский композитордың мақсатын музыканың "атмосферасына" ену арқылы түсінуге тырысқанын айтты (ол "атмосфераландыру" деген терминді қолданды).
In a 1970s interview on Leningrad Television, when asked how he chose a particular interpretation of the music he conducted, Mravinsky explained that he tried to understand what the composer's intention was by immersing himself in the "atmosphere" of the music (he used the term "atmospherization").
Жазбалар
Мравинский мемлекеттік классикалық "Мелодия" және "Дойче Грамофон" лейблдері үшін жазбалар жасады. Сонымен қатар, 21-ші ғасырда оның жазбалары Erato Records және Profil – G Haenssler арқылы жарияланды.
Mravinsky recorded for the state classical label Melodiya and for Deutsche Grammophon. Additionally, in the 21st century, his recordings were made available by Erato Records and Profil – G Haenssler.