Кіріспе

Америкалық кәсіпкер (1927–2008)

Джорджия Фронтиер (туған Вайолет Фрэнсис Ирвин; 21 қараша 1927 – 18 қаңтар 2008) – американдық кәсіпкер және артист. Ол «Сент-Луис Рамс» NFL командасының басты иесі және төрағасы болды. Оның үш он жылға жуық басшылық ету кезеңінде (1979–2008) «Рамс» 14 маусым плей-оффқа қатысты, 25 постсезондық ойын өткізді, 13 постсезондық ойында жеңіске жетті, үш рет Супер Боулға шықты және 1999 жылғы маусымда бір рет чемпионатты жеңіп алды. Командаға берілгендігі үшін оған «Мадам Рам» деген лақап ат берілді. Сонымен қатар, қайырымдылықпен айналысқан Фронтиер «Сент-Луис Рамс» қорын құрды, жергілікті United Way бөлімінің, Сент-Луис симфониялық оркестрінің, Герберт Гувер атындағы ұлдар мен қыздар клубының, Американың Крон және колит қорының, сондай-ақ АҚШ-тың СПИД зерттеулер қорының кеңесіне кірді және өнерге де, басқа да ұйымдарға да көптеген қайырымдылық көмек көрсетті.

Ерте өмір және білім

Фронтьер Миссури штатының Сент-Луис қаласында Люсия Памеланың, 1926 жылғы Сент-Луис сұлуы, KMOX радиосының «қаланың қызы», Американың алғашқы толық құрамымен қыздар оркестрінің жетекшісі (Лусия Памела және оның музыкалық пираттар тобы) және Реджинальд Ирвиннің, сақтандыру агенті және кәсіпкердің отбасында дүниеге келді. Фронтьер ерте жасынан опера әншісі болу арманымен өмір сүрді және оқу үшін Миланға сапар шекті. Он бес жасында Фронтьердің ата-анасы ажырасып, ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Еуропаға аттанатын АҚШ теңіз күштерінің жауынгеріне тұрмысқа шықты. Бірақ бұл одақ көп ұзамай жойылды. 1950 жылдардың аяғында Фронтьер Майамиге көшіп, жеке телешоуын жүргізді. Осы кезеңде ол бесінші күйеуімен, Майамидегі телеарна продюсерімен танысты. Олар қысқа ғана уақыт бойы үйленген күйінде болды. Розенблум мен Джорджия 1960 жылы никелесті, бірақ Розенблумтың бірінші әйелімен ажырасуына он жыл кетті (бұл ажырасу процесі туралы көптеп жазылды). Розенблум мен Фронтьер 1966 жылы неке қиды, бірақ олар бұған дейін сегіз жыл бірге болған және екі балалары болған еді.

Ұлттық футбол лигасы

Күйеуі қайтыс болғаннан кейін, Фронтиер Лос-Анджелес Рамс командасының 70% үлесіне ие болды. Розенблумның бес баласы қалған 30%-ды мұра етті. NFL франшизасының бірінші әйел иесі деп жиі айтылатын лига, Frontiere-дің екінші әйел көпшілік иесі болғанын мәлімдеді. Вайолет Бидвилл Вольфнер 1947 жылы күйеуінің қайтысынан кейін Чикаго Кардиналс командасын мұра етіп, 1962 жылы қайтыс болғанға дейін франшизаның иесі болды. Иелігінде болған жылдары Фронтиер Рамсты екі рет көшірді: алғаш 1980 жылы Лос-Анджелес мемориалдық Колизейінен Анахаймға (Розенблум 1978 жылы жасаған келісім), содан кейін 1995 жылы Сент-Луиске. Бірақ Кэрроллсыз командада ұйымдастырушылық бағыт болмады, оны Frontiere орнатуға тырысты. Маусым алдында Фронтиер команданың басшысы ретіндегі рөлін көрсететін позициялық қағаз жазды. Рамстың чемпионатты жеңе алмауына бағыттың болмауы себеп деп есептеген ол Sports Illustrated журналына: «Қазіргі уақытта бізде жетекшілік жетіспейді. Олар жақсы ойнады, өз орнын табуға тырысады, мен жаттықтырушылар туралы айтпаймын. Бізде жақсы жаттықтырушылар бар. Мен команда басшылығы туралы айтып отырмын. Шешілуі керек мәселелер бар», – деді. Супер Боулдан кейін Фронтиер ұлттық деңгейде танымал болды, Sports Illustrated журналының мұқабасында және Rams ойыншыларымен бірге American Express жарнамасында пайда болды. Онжылдықтың басында 70-ші жылдардағы Рамс ойыншылары біртіндеп зейнеткерлікке шықты, бірақ команда 1980 мен 1989 жылдар аралығында жеті рет плей-оффқа ілікті. 1980 жылы команда Лос-Анджелес мемориалдық Колизейінен (көп ойындарға сату үшін тым үлкен және жиі тоқ кесілуіне себеп болған ескірген нысан) Калифорния Энджелс Анахайм стадионына көшті. 1990 жылдардың басында Рамс франшизасы көрермендердің аздығынан зардап шекті. Орташа көрермен саны ойын сайын 45 000 адамға дейін төмендеді, бұл 62 000-ның рекордтық көрсеткішінен әлдеқайда төмен. Осының салдарынан Рамстың қаржылық жағдайы да нашарлады. Сонымен қатар, Frontiere жағымсыз жағдайға түсті. 1986 жылы Фронтиердің жетінші және соңғы күйеуі, композитор Доминик Фронтиер, 1000 Супер Боул билетін қайта сатқан деген күдікпен федералдық тергеуге байланысты үкіметтік агентке жалған мәлімдеме жасағаны үшін он айға қамалды, бұл оған қатысты дау тудырды. (Фронтиер іске қатыспады және оқиға жағымсыз жариялылық әкелсе де, ол Доминик Фронтиердің соты мен түрмеде отырған кезінде оның қасында болды). Олар 1987 жылы ажырасты. NFL қала футбол нарығы ретінде жарамсыз деп шешіп, бастапқыда Рамстың Сент-Луиске көшуіне кедергі келтірді. Бірақ Frontiere лигаға монополияға қарсы заңдар бойынша сотқа шақырумен қауіптенгенде, лига мойынсұнып, көшуді мақұлдады, Frontiere 23-6 шешімінде шешуші дауыс берді (Giants, Jets, Steelers, Cardinals, Bills және Redskins қарсы дауыс берді, ал Raiders дауыс бермеді). Оңтүстік Калифорниядағы жанкүйерлер намыстанған сезімде болса да, Сент-Луис қаласы 1988 жылы Аризона штатының Финикс қаласына Кардиналдар франшизасын жоғалтқаннан кейін оны құшақ жайып қарсы алды. Көшу туралы хабарланғаннан кейін қала орталығында митинг өтті, мыңдаған жанкүйерлер «Грузия, Грузия!» деп ұран салды. Кейін Фронтиер: «Сент-Луис – менің үйім, мен командамды осында жаңа династия құру үшін әкелдім», – деді. Жеңіс Фронтиерге NFL иелері мен ашулы Лос-Анджелес жанкүйерлерінен түскен сынға қарсы қорғаныс болды. Жеңіс кешін Фронтиер табысқа жетуге деген ниетін білдірді: «Кейінгі күйеуім қайтыс болғаннан бері, ол менің қолынан келгенін күткен нәрсені істеуге үнемі тырысып келемін. Ол: «Егер біреу істей алса, сендер істей аласыңдар. Сендер әрқашан өз идеяларыңа адал болыңдар. Ешкім сендерді итермелемейді», – деді». Super Bowl XXXIV жеңісінен екі жыл өткен соң, Рамс тағы да чемпионат ойындарына шықты. 2001 жылғы маусымда Рамс Супер Боулда Нью-Ингланд Патриотспен күш сынасты, бірақ 20-17 есебімен тартысты ойында жеңілді. Рамс 2015 жылғы NFL маусымынан кейін Лос-Анджелеске оралды.

Қайырымдылық

Карьерасы бойы Фронтьер түрлі қайырымдастық істерге берілді. Фронтиердің еңбектері туралы айтқан NFL комиссары Роджер Гуделл: «Оның қайырымдастық жұмысы аңызға айналды және кең ауқымды болды». Фронтьер сонымен қатар NFL Alumni Association-ның жақтаушысы болды. Ол 1959 жылға дейін зейнеткерлікке шыққан және лиганың зейнетақы жоспарына қатыса алмаған 1000-нан астам NFL ойыншысы, «59-жылға дейінгілер» үшін күш жинады. Ол сондай-ақ Лос-Анджелес филиалындағы NFL Alumni Association үшін «Шұғыл қажеттілік қоры» (Dire Need Fund) құрды, ол лига деңгейіндегі NFL Alumni Dire Need Fund ойыншыларына көмектесуге негіз болды. Өнерді әрдайым қолдаған Фронтьер 2000 жылы Аризона штатындағы Седона мәдени паркінде орналасқан 5500 орындық амфитеатр, «Фронтиер сахналық өнер павильоны» құрылысына 1 миллион доллар сыйлады. Сонымен қатар, ол Тони сыйлығына ие болған Огаст Уилсонның «Радио гольф» пьесасын қойды.

2008 жылы «Рамс» командасы Санкт-Джуд балалар зерттеу ауруханасымен бірлесіп, Фронтиерді құрметтеу және қайырымдылық ұйымына көмектесу мақсатында «Грузияның балаларға арналған драйвы» (Georgia's Drive Fore the Kids) гольф турнирін өткізді. Эдвард Джонс Кубогының сыртындағы Конвенция алаңы мен Вашингтон көшесі арасындағы Алтыншы көше енді Фронтиерді еске алу үшін «Грузия жолы» деп аталады. Фронтиер Пеппердин университетінен қайырымдастық бойынша құрметті доктор дәрежесін алды.

Жеке өмір және өлім

Фронтьер жеті рет үйленген. Ол 15 жасында алғашқы күйеуімен, жас әскери жігітпен үйленді, бірақ көп ұзамай некелері жойылды. Оның екінші күйеуі Фрэнсис Гейгер Сан-Францискода автокөлік апатында қаза тапты. 1940-1950 жылдары ол тағы үш рет үйленді: Брюс Б. Джонсонмен, Калифорния штатының Фресно қаласындағы Гаррик Литтл театрының әріптес актёрімен; Сакраменто музыкалық циркінің сахналық менеджері Уоллес Хейзбен; және Майами телеарнасының жүргізушісі Уильям Джей Уайлермен. 1957 жылы ол алтыншы күйеуі, сол кездегі Балтимор Колтс командасының иесі Кэрролл Розенблуммен танысты; 1966 жылы үйленуге дейін олардың екі баласы болды: Дейл "Чип" Розенблум және Люсия Розенблум Родригес. Розенблум 1979 жылы Рамс командасының үлесіне айырбас құны ретінде Колтс командасының иелігін Роберт Ирсейге берді. 1980 жылы ол жетінші күйеуі, композитор Доминик Фронтьерге тұрмысқа шықты; олар 1988 жылы ажырасып, ол оның тегін сақтап қалды. Өмірінің соңғы 19 жылын ол Ерл Уэзервакспен бірге өткізді, бірақ олар ешқашан үйленбеді. Ол Малибу (Калифорния), Сент-Луис және Корнвилл (Аризона) қалаларында тұрды.

2007 жылы оған кеуде безінің қатерлі ісігі диагнозы қойылды, Фронтьер жыл бойы емделді, бірақ денсаулығы күрт нашарлап, 2008 жылдың 18 қаңтарында UCLA медициналық орталығында қайтыс болды. Ол 80 жаста болды. Оның балаларынан жасалған мәлімдемеде былай делінген: "Анамыз футбол командасының иесі болудан гөрі көп нәрсеге ұмтылды. Ол "Рамс" командасының ойыншыларын, жаттықтырушыларын және қызметкерлерін жақсы көретін. Оның жылуы мен жомарттығы ешқашан ұмытылмайды".