Кіріспе
АҚШ-тың бұрынғы екінші ханымы және PMRC-нің құрылушыларының бірі Мэри Элизабет "Типпер" Гор (қызметтік аты Айтчесон; 19 тамыз 1948 жылы туған) – американдық қоғамдық мәселелерді қолдаушы. Ол 1970 жылы 45-ші вице-президент Ал Горға тұрмысқа шыққаннан бастап 1993 жылдан 2001 жылға дейін АҚШ-тың екінші ханымы болды, бірақ олар 2010 жылы ажырасты. 1985 жылы Гор Ата-аналар музыкалық ресурстар орталығын (PMRC) құрды, ол әсіресе хэви-метал, панк және хип-хоп сияқты музыка жанрларындағы жарамсыз тіл қолданылған жазбалардың мұқабаларын белгілеуді жақтады. Ол қоғамдық өмірінің ондаған жылдары бойы музыкаға ескерту таңбаларын қоюды (бұл оны цензурашы деп айтуға әкелді), сондай-ақ психикалық денсаулықты, әйелдердің құқықтарын, балалардың мүдделерін, ЛГБТ құқықтарын және тұрғын үйсіздікті азайтуды қолдады.
Mary Elizabeth "Tipper" Gore (née Aitcheson; born August 19, 1948) is an American social issues advocate. She was the second lady of the United States from 1993 to 2001 through her marriage to 45th vice president Al Gore in 1970, although they separated in 2010. In 1985, Gore co founded the Parents Music Resource Center (PMRC), which advocated for labeling of record covers of releases featuring profane language, especially in the heavy metal, punk, and hip hop genres of music. Throughout her decades of public life, she has advocated for placing advisory labels on music (leading critics to call her a censor), and for mental health awareness, women's causes, children's causes, LGBT rights, and reducing homelessness.
Ерте өмір және білім
Мэри Элизабет Эйчсон Вашингтон қаласында туған, Типпер Гор – Джон Кеннет "Джек" Эйчсонның қызы, ол сантехникалық жабдықтармен айналысатын кәсіпкер және J & H Aitcheson Plumbing Supply компаниясының иесі, сондай-ақ оның бірінші әйелі Маргарет Энн (туған тегі Карлсон) Одом (Екінші дүниежүзілік соғыста бірінші күйеуінен айырылған). Анасы оған анасы естіген жұбату әнінен алынған "Типпер" деген лақап ат қойды. Гор Вирджиния штатының Арлингтон қаласында өсті. Ата-анасы ажырасқаннан кейін анасы мен әжесі тәрбиеледі. Ал Гор Гарвард университетіне оқуға түскен кезде, ол Гарланд кіші колледжіне (қазір Симмонс колледжінің құрамында) түсіп, кейін Бостон университетіне ауысып, 1970 жылы психология мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. 1970 жылдың 19 мамырында ол Вашингтон ұлттық соборында Горға тұрмысқа шықты. Гор Вандербильт университетінің Джордж Пибоди колледжінде психология бойынша магистр дәрежесін алып, 1975 жылы бітірді.
Мансап
Гор Нэшвилл қаласының "Теннессиан" газетінде жартылай штат фотографы болып жұмыс істеді және күйеуі 1976 жылы АҚШ Конгресіне сайланғаннан кейін Вашингтонда тәуелсіз фотограф ретінде қызметін жалғастырды.
Саясат және белсенділік
Гор 1976 жылы күйеуінің Теннесси штатынан АҚШ Өкілдер палатасына өткізілу үшін өткізген алғашқы сайлау кампаниясынан бастап оның саяси қызметіне белсенді қатысты. Күйеуі сайланғаннан кейін көп ұзамай Гор әлеуметтік мәселелерді зерттеп, жазу мақсатында «Конгресс әйелдерінің іскерлік тобы» деген ұйым құрды. 1984 жылы Гор үйсіздерге көмектесетін баспаналарда ерікті болып жұмыс істеуге кірісті.
Ата-аналар музыка ресурстық орталығы
1985 жылы Типпер Гор Сали Невиус, Пэм Хоуэр және сол кездегі АҚШ қазынашылығының хатшысы Джеймс Бейкердің әйелі Сьюзан Бейкермен бірге «Ата-аналар музыкалық ресурстар орталығын» (PMRC) құрды, себебі Гор оның 11 жасар қызы Кареннаның Принстің «Darling Nikki» әнін ойнағанын естіді. Топтың мақсаты – ата-аналар мен тұтынушылардың ашық мазмұны бар музыка туралы хабардарлығын арттыру, ата-аналарға кеңес беретін стикерлермен альбомдарды өз еркімен белгілеу арқылы. Олардың коалициясына Ұлттық ата-аналар қауымдастығы және Америка педиатрия академиясы кірді. NPR мақаласына сәйкес, Гор «балаларға сатылатын пластинкаларға ескертулер қоюға шақыру үшін Конгресс алдына барды». Гор өзінің мақсаты музыканы шектеу емес, әндердің мазмұны туралы ата-аналарға ақпарат беру арқылы жас тыңдаушылар үшін оны қауіпсіз ету екенін түсіндірді. Twisted Sister тобынан Ди Снайдер, Dead Kennedys тобынан Jello Biafra, Джон Денвер, Joey Ramone және Фрэнк Заппа бұл сынға жауап ретінде NPR Гордың «жағымсыз материалды цензуралауға тырыспағанын» және ол «Бірінші түзетуге берілгендігін» және «нарықта тұтынушы ақпаратын арттыруды» талап ететінін айтты.
1990 жылдардан қазіргі уақытқа дейін
1990 жылы Гор Теннесси штатында балалардың мүддесін қорғайтын «Теннесси балаларының дауысы» ұйымын құрды, оның мақсаты жастарға психикалық денсаулық және есірткіге қарсы күрес салаларында көмек көрсетуді дамыту болды. Гор сонымен қатар Ұлттық психикалық денсаулық қауымдастығының балалар психикалық денсаулығына қатысты жұмыс тобының тең төрағасы болды. Гор 1988 жылы күйеуінің президенттік науқанына белсенді қатысып, 1992 жылы президенттік сайлау кезінде Билл мен Хиллари Клинтонмен бірге сапарлады. Екінші ханым ретінде Гор президенттің психикалық денсаулық саясаты жөніндегі кеңесшісі қызметін атқарды. Сол жылы ол американдықтарды психикалық ауруларға ем алуға шақыру мақсатында Ұлттық психикалық денсаулықты насихаттау кампаниясын (NMHAC) іске қосты. Гор өзінің ұлы Альберт қазаға жақын жарақат алғаннан кейін депрессиямен күрескен және ем алған тәжірибесі туралы жиі айтады. Психикалық денсаулық саласындағы жұмысынан бөлек, Гор екінші ханым қызмет еткен кезеңде бірнеше басқа да жобаларға қатысты. Ол баспанасыз азаматтар мәселелері жөніндегі ведомствоаралық кеңестің арнайы кеңесшісі және «Тұйықтан ояну» SIDS туралы хабардар ету кампаниясының ұлттық өкілі болды. 1994 жылы Гор жеке сапары барысында Руандадағы геноцид салдарынан зардап шеккендерге көмек көрсету үшін Заирдегі босқындар лагері мен жетімдер үйіне барды. Ол ЮНИСЕФ лагерінде дәрігерлер мен көмекшілерге көмектесті. 1998 жылы Митч дауылынан кейін Гор Гондурасқа ресми сапар жасап, медициналық жабдықтар жеткізіп, келтірілген зиянды бағалады. Гор 1996 жылы президент Клинтон мен вице-президент Гордың қайта сайлану науқанына қатысты, сондай-ақ 2000 жылы күйеуінің президенттік науқанына белсенді түрде араласып, өзі де науқан шараларына қатысып, БАҚ-та сұхбат берді. Ол сонымен қатар кеңесші ретінде жұмыс істеді және науқан штаб-пәтерін Нэшвиллге көшіру және Тони Коэльоны науқан төрағасы етіп тағайындау сияқты шешімдерге қатысты. Гор ұзақ жылдар бойы ЛГБТ қауымдастығын қолдап келді. Ол осындай акцияларға қатысуын жалғастырды және 2013 жылы Нэшвиллдегі СПИД-ке қарсы жүріске және 5 км қашықтыққа жүгіруге арналған шараның құрметті төрағасы болды. 2008 жылы ол Калифорния штатында бір жынысты некелерге тыйым салатын 8-ші қабылдауға қарсы шықты. 2014 жылы Гор Санта-Барбарадағы ВИЧ/СПИД және ЛГБТ қауымдастықтарына көмек көрсететін Pacific Pride Foundation ұйымын қолдау мақсатында Wall Space галереясындағы өзінің фотосуреттерінен көрме ұйымдастырды. 2012 жылдан бастап ол үйсіз және аз қамтылған азаматтарға жануарларды күтіп-бағуға көмектесетін Диана Бейсхарт қорының кеңесші кеңесінің тең төрағасы болып қызмет етті.
Шығармашылық рөлдер
Жоғары мектепте Гор "Wildcats" атты тек қыздардан құралған топтың барабаншысы болды. 2000 жылы ол Роберт Ф. Кеннеди ескерткіш стадионындағы "Equality Rocks" концертінде сахнаға шығып, Вашингтондағы Мыңжылдық шеруіне дейін 45 000 адамның алдында өнер көрсетті. Кейін сол жылы ол Вилли Нельсонмен бірге Farm Aid шарасы барысында орындады. 2012 жылы ол 25-ші Телониус Монк халықаралық джаз фестивалінде Герби Хэнкокпен бірге ойнады. 1970-ші жылдардан бері фотограф болып жұмыс істейтін Гор бірнеше фотоальбомдар жариялады, ал оның фотосуреттері Митчелл Голд Ко. дүкендері арқылы сатылды.
Жеке өмір
Гордың төрт баласы бар: Карена Гор (6 тамыз 1973 жылы туған), Кристин Гор (5 маусым 1977 жылы туған), Сара Лафон Гор Майани (7 қаңтар 1979 жылы туған) және Альберт Арнольд Гор III (19 қазан 1982 жылы туған); сондай-ақ бірнеше немерелері бар. Типпер мен Аль Гор 1980 жылы Вирджиния штатының Арлингтон қаласындағы Маунт-Вернон баптистік шіркеуінде крещениеден өтті. Типпер Гор Маунт-Вернонда диаконисса қызметін атқарды. 2010 жылдың маусым айында Горлар ұзақ ой-толғаныстан кейін бірлесе қабылдаған, өзара қолдауға негізделген некелерін ажырастыратындарын жариялады. 2012 жылдың тамызында The New York Times газеті екі Гордың да басқа адамдармен танысып жүргенін, қайтадан үйленуді жоспарламағанын, бірақ олардың "қарым-қатынасы берік екенін" және достық байланыста екенін хабарлады. Газетте жазылғандай, "Жұбайлар жылына бірнеше рет, соңғы рет маусым айында, жазғы демалысқа және Рождество мерекесіне Теннесси штатындағы Картагейде, Горлардың отбасылық ошағында жиналады". Ол National Geographic журналының бұрынғы редакторы Билл Алленмен кездесіп жүр.