Кіріспе
Cedar Point-тегі Disaster Transport (бұрынғы Avalanche Run) – АҚШ-тың Огайо штатындағы Сандуски қаласындағы Cedar Point аттракцион паркінде Intamin компаниясы салған, жұмыс істемейтін жабық бобслейлік дөңгелекті тау-кен. Бұл аттракцион Cedar Point-тегі жалғыз жабық дөңгелекті тау-кені және АҚШ-тың орталық-батыс аймағындағы жалғыз бобслейлік дөңгелекті тау-кені болып ерекшеленді. Аттракцион жабыққа дейін, жолдың тіректері мен сыртқы жағы көгілдір түспен боялған болатын.
Disaster Transport (formerly Avalanche Run) was an enclosed steel bobsled roller coaster built by Intamin at Cedar Point in Sandusky, Ohio, United States. It was notable as being the only indoor roller coaster at Cedar Point, the only bobsled roller coaster in the Midwestern United States, Before the ride was enclosed, the supports and outer sides of the track were painted blue.
Тарих
Апаттан кейін көлік бастапқыда «Аваланш Рун» деп аталды және толығымен ашық ауада салынған. 1984 жылдың 19 қазанында «Седар-Пойнт» паркіне «Аваланш Рун» аттракционы қосылатынын жариялады. Аттракцион 1985 жылы ашылды. Ол жағажайдың жанында, бұрын «Jumbo Jet» және кейін «WildCat» аттракциондары орналасқан жерге салынды. Көптеген басқа аттракциондар да орын ауыстыруға түсті. Алғашқы аттракционның құны 3,4 миллион доллар болды: 1,9 миллион доллары өндіріске, ал 1,5 миллион доллары орнатуға жұмсалды.
Жаңарту
1989 жылғы 22 қазанда «Сидар-Пойнт» паркі «Avalanche Run» аттракционына күрделі жөндеу жасалып, 1990 жылғы маусымда «Disaster Transport» деп аталатынын хабарлады. «ITEC Productions, Inc.» компаниясы аттракционды жаңартуға таңдалды, оны толығымен шоу ғимаратымен жапты. Жаңартуға ғарыш тақырыбындағы кезек және аттракцион, сондай-ақ арнайы эффектілермен жарықтандыру, екі роботты аниматроника және дыбыс қосылды. Арнайы эффектілер мен құрылысқа жұмсалған қаражат шамамен 4 миллион долларды құрады. Ғимараттың сыртына «12 E» деп жазылды, бұл оның мағынасы туралы көптеген әңгімелерге себеп болды. 2005 жылғы 3 тамызда бұл «ITEC» компаниясының қызметкері Эрик жасаған 12-ші аттракцион екені анықталды. 1990 жылы аттракционға өзгерістер енгізілгеннен кейін көп ұзамай, күтімнің жетіспеуіне байланысты арнайы эффектілер нашарлай бастады. Аттракцион жабылатын кезде көптеген эффектілер жұмыс істемей немесе жасырылып қалды. Қабырғалар көбінесе қол іздері немесе көріністердің сызбалары түрінде қара жарыққа реакция беретін бояумен жабылған. Бұл көрерменге арнайы көзілдірік кигенде 3D көрінісін сезіндіретін еді, ал көзілдіріктер кезекте сатылатын.
Жабылу
2012 жылы Мэтт Уаймет Ричард Кинзелді Cedar Fair компаниясының бас директоры лауазымында алмастырғаннан кейін, ол «Апаттық көлік» аттракционын енді құтқару мүмкін емес деп шешті. Аттракцион ескіріп, көзге жағымсыз болып кеткен еді. 2012 жылдың 13 шілдесінде Cedar Point «Апаттық көлік» аттракционы 2012 жылдың 29 шілдесінде жабылатынын хабарлады. Бұл 2012 жылы жабылып қалған Cedar Point-тағы екінші тау-кен аттракционы болды. Соңғы жолдарға билет алу үшін қайырымдылық аукционы өткізілді, түскен қаражат Give Kids the World қайырымдылық қорына берілді. Соңғы рейс 29 шілде күні сағат 23:53-те шамдары жандырып жіберілді. Бір айдан кейін, 29 тамызда «Апаттық көлік» аттракционының соңғы бөлігі бұзылды. Ғимараттың 12E бөлігі соңғы қалған бөлік болды. Cedar Point әлі де аттракционда қолданылған көптеген реквизиттерді сақтап, оларды HalloweeKends іс-шараларындағы қорқыту декорлары үшін пайдаланады. 2021 жылдың мамыр айынан бастап, аттракцион кезектерін безендіру үшін қолданылған аниматроникалық кейіпкерлердің бірі – Дэйв, «Апаттық көлік» аттракционының орнына салынған GateKeeper аттракционының жанындағы сыйлық дүкенінде қойылған.
Оқиға
1990 жылы 7 маусымда сағат 16:30 шамасында, диаметрі 6 фут, салмағы 100-150 фунт аралығындағы көбіктен жасалған астероидтың макеті жол үстінен құлап, ішінде сегіз жолаушысы бар бобслейге тиіп, үш адам жарақат алды. Жарақат алғандардың екеуі жергілікті ауруханада емделді де шығарылды, ал үшіншісі мойын жарақатымен Мичиган штатындағы ауруханаға жеткізіліп, кейін босатылды.
Жүргізу тәжірибесі
Апат көлігі бобслей сияқты аттракцион болды, яғни дөңгелектері әдеттегі аттракциондардағыдай рельстің үстінде бекітілмеген. Вагон-шаналар бобслейге ұқсас болды және босатылған стальной жоғалаудың ішінде қозғалды. Бұл аттракционға өткір бұрыштарда нағыз бобслей сияқты бір жақтан екінші жаққа иілуге мүмкіндік берді. Аттракционның бір толық айналымы шамамен 2 минут 32 секундқа созылды. Кіреберіс өзгертілген кезде, «Ракетаны қалпына келтіру» және «Миссияны басқару» бөлмелері жабылды, соның салдарынан «Жөндеу цехы» қонақтардың өтетін жалғыз бөлмесіне айналды.
Әңгіме
Алғашқы жылдары бұл тәжірибе өзгеше, әлдеқайда толық болды. Сапардың тарихы бойынша, жолаушылар «Диспетчерлік көліктердің» алғашқы жолаушылары еді және олар Аляскадағы қабылдау станциясына бет алды. Компания осы уақытқа дейін тек жүк тасымалдаған. Сонымен қатар, жолаушылар шатырына «Really Big Bang» (қысқаша RBB 11) аталған, өте тұрақсыз отын тиелетін жүк те қосылды. Жолаушылар «Көлік кіреберісі» деп жазылған есіктен кіретін. Ішке кіргенде, құлқылы, футуристикалық электрондық музыка ойнайтын. Бірнеше минут сайын алдын ала жазылған дауыс жолаушыларға қауіпсіз сапар тілеп, компанияның ұранын еске салды: «Біз сізді 5 минут немесе одан аз уақыт ішінде жеткіземіз, немесе мүлдем жеткізе алмаймыз». Бірінші бөлме – Терминал. Бөлмені қара жарық жарықтандырды. Саяхат плакаттары мен жолаушылар саяхаттайтын заманауи көліктердің схемалары қабырғаларда ілінген. Екі әуежай типіндегі жүк тиейтін қақпалар екі теледидар мониторының жанында орналасқан, олар кездейсоқ түрде компания басшысы «Диспетчер шеберінің» бейнелерін, саяхат жарнамаларын немесе кездейсоқ ғарыш ұшқыштарын көрсетті. Екі қақпаның арасында ресепшн бюросы тұрды. Бюрода отырған қызметкер қақпаларды ашатын батырманы басып, жолаушылардың ұшыру алаңына кіруіне мүмкіндік берді. Батырма басылғанда қақпалардың астынан түтін шықты. Қызметкер бұл орын алмауы керек екенін түсіндіріп, жолаушыларға ұшыру алаңына жету үшін ангардың қызметтік бөлмелері арқылы айналып өтуді тапсырды. Басқару бөлмесі деп аталатын келесі бөлмеге кіргенде, қонақтар «Дейв» аталған, қызғылт түсті роботты көрді. Ол бөлменің сол жақ бұрышындағы «Диспетчерлік бақылау» деп жазылған үстелде жұмыс істеп жатты. Дейв жұмысшылар мен ғарыш кемелерінен (оның айтуынша, біреуі Акронда құлаған) қоңыраулар қабылдады. Ол телефон арқылы хабарласып, олардың миссиясын түсіндіріп, әңгімелесті. Дейв үнемі істен шығып, сөйлеуі бұзылып, «Диспетчерлік көлік» орнына «Апаттық көлік» деп айтуға мәжбүр болды. Басқа бір дәлізден өткенде, қонақтар үлкен терезе артындағы қойманың жәшіктерге толы 3D-суретін көре алды. Дәліздің соңында солға бұрылып, қонақтар жөндеу бөлмесіне кірді, ол кейіннен кезектің жалғыз бөлігіне айналды. Бұл бөлмеде Франк есімді робот-аниматор зымыранды жөндеуді робот-қолдардың көмегімен бақылап тұрды. Франк қолдарға бұйрық берді, бірақ қолдар оны елемеді, бұл Франктің ашуын тудырды. Сондай-ақ, бөлмеде зымыранның қосалқы бөлшектерін таситын конвейерлік себеттер, вилочный көлік және конвейердегі бөлшектерді сканерлегеннен кейін «ҚАБЫЛ ЕТІЛМЕДІ» деген жазуды көрсеткен лазерлік сканер болды. Жөндеу бөлмесінің сыртындағы кішкентай бөлмеде компанияның логотипі айлакерлікпен бұзылып, сапардың нағыз атын ашты. Қонақтар қысқа баспалдақпен көтеріліп, ұшыру алаңына кірді. Көліктер жолаушыларсыз шымыртқының артынан шықты. Сапар он немесе одан аз адам зымыранға отырғаннан кейін басталды. Зымыран бір блокқа жылжыды, онда бортындағы компьютерлік жүйе жолаушыларды қарсы алды. Жүк зымыранға «жүктелгеннен» кейін, ұшыру тізбегі басталды. Екі айналып тұрған лазерлік шам сферасы зымыран көтерілгенде айналасына жұлдызды аспан проекциялады. Жоғарыға жақындағанда, компьютер жолаушыларға орбитаға шыққандарын хабарлады. Бірақ төбенің басына жеткенде, компьютер олардың жанында агрессивті «ғарыш қарақшыларын» байқады және зымыран бірінші құлауға түскенде, қашу маневрлерін бастады. Сапардың көрнекілігі көптеген реквизиттер мен көріністерді қамтыды, бұл жолаушылар ғарыш кеңістігінде ұшып бара жатқанда шабуылға ұшырағандай сезінуіне мүмкіндік берді. Жүргізушілер өздеріне ұқсас басқа зымырандармен, жарылыстармен, метеорлармен, қалдықтармен, бейне проекциялармен және жолаушыларға лазерлерді атушы спутникпен жылдамдықпен өтті. Сапардың ортасында бортындағы компьютер «Мен бақылауды жоғалтып жатырмын, мен бақылауды жоғалтып жатырмын!» деп айғайлады, содан кейін Аляска пейзажы көрінді. Мұнда компьютер «Сақтаныңдар! Біз құлай жатырмыз!» деп айғайлады. Зымыран оңға бұрылып, соңғы тежеу кезеңіне кірді. Ақ жарықтар желдің соғуымен бірге зымыранның қарға құлауын имитациялады. Жолаушылар түсіру станциясына кірді, онда бір қызметкер «АЛАСКАҒА ҚОШ КЕЛДІҢІЗ!» деп айғайлады. Жолаушылар көліктерінен түсіп, платформаның сол жағынан шықты, онда «Диспетчерлік көліктермен ұшқаныңызға рахмет!» деп жазылған тақта ілінген.
Ғимарат
Ғимарат сонымен қатар саябақтың қоймасы ретінде пайдаланылды. Halloween Weekend кезінде, бастапқы кезек аймағының көп бөлігі қорқыныш аттракционына орналастыру үшін қолданылды. Ол алғаш рет 1997 жылы "Сидар-Пойнт қорымы" аттракционы үшін пайдаланылды. 2000 жылы ол египеттік стильдегі "Фараонның құпиясы" деп аталған үйге айналдырылды. 2009 жылы ол "Бақытты Жектың ойыншық фабрикасы" – қорқынышты ойыншық фабрикасына айналдырылды. Көлік жабық болғанымен, жаңбырдың кез келген түрінде тоқтатылатын. Құрылыстағы ақаулардың салдарынан су жоғарыдағы арнада жиналатын, сондықтан тоқтату қажет болатын. Әдетте, жаңбырдан кейін көлік жабылып тұратын, себебі қызметкерлер оны құрғату үшін бірнеше вагондарды жол бойымен айдап өтуі керек болатын. Көлік жабық болғанымен, қоймадағы жол сыртта қалды, және қойма жолы қажет болған кезде ашылатын үлкен есігі болды.