Кіріспе
Жеңіл атлетикадағы кедергілермен жүгіру
Тікұшақпен жүгіру – жеңіл атлетикадағы кедергілермен жүгіру түрі, атауы ат жарыстарындағы тікұшақпен жүгіруден шыққан. Бұл жарыстың ең басты түрі – 3000 метрлік тікұшақпен жүгіру. 2000 метрлік тікұшақпен жүгіру – ең көп таралған келесі қашықтық. Жастар арасындағы жеңіл атлетикада 1000 метрлік қашықтық кейде тікұшақпен жүгіру жарыстарында қолданылады.
Тарих
Бұл шара Ирландияда бастау алған, онда аттар мен аттылар бір қаланың шаңырағынан екіншісіне жарысқан: шаңырақтар алыс қашықтықтан көрінетіндіктен, бағыт белгілеу үшін пайдаланылған. Жол бойында жүгірушілер міндетті түрде өзендерден және меншіктерді бөлетін аласа тас қабырғалардан секіріп өтуге мәжбүр болған. Қазіргі заманғы жеңіл атлетикадағы бұл жарыс 1860 жылы Оксфорд университетінің спорттық бағдарламасына енген 3 километрлік кросс-контриден пайда болды. 1865 жылы оның орнына жазық даладағы кедергілер арқылы өткізілетін жарыс ұйымдастырылды, ол қазіргі заманғы стипльчездің алғашқы нысаны болды. Бұл жарыс 1900 жылғы Олимпиада ойындарының басынан бері ерлер арасында өткізіліп келеді, бірақ 1908 жылға дейін қашықтығы әртүрлі болды. 1968 жылғы жазғы Олимпиададан бері Олимпиада ойындарындағы ерлер стипльчезінде кениялық спортшылар үстемдік құрып келеді, оның ішінде 1988 жылдан 2016 жылға дейінгі алтын медальдар сериясы және 1992 және 2004 жылғы Олимпиадалардағы барлық медальдарды қосқан жеңіс. Әйелдер стипльчезі 3000 метрге дейін жүгіріледі, бірақ кедергілердің биіктігі ерлерге қарағанда төмен. Қазіргі жарыс форматы қалыптасқанға дейін 2000 метрлік қашықтықтағы, судан секіруі қысқа жарысқа қатысу тәжірибесі болған. Ол 2005 жылы Хельсинкиде өткен Әлем чемпионатында алғашқы маңызды жарысына қатысты, ал 2008 жылы әйелдердің 3000 метрлік стипльчезі алғаш рет Пекин Олимпиадасының бағдарламасына енді. Шеберлер мен жастар арасындағы жеңіл атлетика сияқты басқа да дивизиондар 2000 метрлік қашықтықта жарысады: 2000 метрлік стипльчез форматы бірінші айналымның алғашқы екі кедергісін алып тастайды. 1900 жылғы Олимпиадада 2500 метрлік және 4000 метрлік стипльчез жарыстары өткізілді, ал 1904 жылғы Олимпиадада 2590 метрлік стипльчез өткізілді, сондай-ақ 1932 жылғы Олимпиадада айналымды санаудағы қателік 3460 метрлік стипльчез жарысын өткізуге себеп болды.
Формат
3000 метрлік тік жарға қадам жарысы ережелерде 28 кедергі мен жеті су тосқауылы бар деп анықталған. 2000 метрлік тік жарға қадам жарысында 18 кедергі мен 5 су тосқауылы болады. Су тосқауылы ешқашан стадионның тік сызығында орналаспағандықтан, тік жарға қадам жарысының "трассасы" ешқашан толық 400 метрлік шеңбер емес. Оның орнына, су тосқауылы бұрылыстың ішкі жағына орналастырылып, шеңберді қысқартады немесе бұрылыстың сыртқы жағына орналастырылып, шеңберді ұзартады. Бастау сызығы шеңбердің әртүрлі ұзындығын өтеу үшін стандартты старт аймақтарынан жылжытылады. Су тосқауылы ішкі жақта болғанда, 3000 метрлік бастау сызығы артқы түзу бойында (тік жарға қадам жарысының финишіне қатысты) орналасады. Су тосқауылы сыртқы жақта болғанда, 3000 метрлік бастау сызығы үйге қарайтын түзу бойында орналасады. 2000 метрлік бастау сызығы бұл үрдісті кері қайтарады және сол өтемақы мөлшерін қолданады.