Кіріспе
Британдық музыкалық продюсер (1933–1987)
Тони Страттон Смит (11 тамыз 1933 – 19 наурыз 1987) – ағылшын рок-музыка менеджері және кәсіпкер. Ол 1969 жылы Лондон негізінде Charisma Records жазбалар компаниясын құрды және Nice, Van der Graaf Generator және Genesis сияқты рок-топтарын басқарды.
Мансап
Смит Энтони Миллс Смит болып дүниеге келді, Вулвергемптон қаласында, Англияда. Ол карьерасын спорт журналисі ретінде бастады, негізінен Daily Sketch және Daily Express газеттерінде футбол туралы жазды. 1954 жылы Daily Sketch газетінде жұмыс істеген кезде Тони Стивенс есімді тағы бір журналистпен шатасудан сақтану үшін Тони Смит өзінің атын Тони Страттон Смит деп өзгертті, бірақ кейбіреулер мұны тегінің екі бөліктен тұратыны деп қате түсінді. Кейінірек ол, әсіресе музыка бизнесімен байланысты адамдар арасында "Страт" деп танылды. Daily Express газетінде жұмыс істеген кезде Смит 1958 жылы Югославиядағы "Манчестер Юнайтед" пен "Қызыл Жұлдыз" (Белград) командалары арасындағы Еуропа Кубогы матчын жабуға жіберілді. Алайда, газеттің бас футбол тілшісі Генри Роуз өзінің дәрежесін пайдаланып, оның орнына өзі баруды шешті. Команданы, шенеуніктерді және баспасөз өкілдерін тасымалдаған ұшақ апатқа ұшырады, бұл "Мюнхен апаты" деп танылды, және Роуз қаза тапқандардың бірі болды. Кейін Смит "The Beatles" тобының, әсіресе олардың менеджері Брайан Эпштейннің ықпалына ілесіп, музыка бизнесіне қадам басуға шешім қабылдады. Ол басқарған алғашқы топтардың бірі – Ливерпульдік "The Koobas" тобы болды, ол Эпштейннен кейін басқаруды қабылдады. 1968 жылы ол Эндрю Луг Олдхэмнен "The Nice" тобының басқаруын иеленді және Олдхэмнің "Immediate Records" лейблінің жұмысына наразы болғандықтан, өзінің лейблін құруға бел буды. Кейіннен ол "Bonzo Dog Band" және "Van der Graaf Generator" топтарымен келісім шарт жасасты. 1969 жылы ол прогрессивті рок-тобы "Genesis"-ті өзінің жазбалар және басқару компанияларына алды және топтың екінші альбомын – "Trespass" (1970) шығарды. "Genesis" лейблдің ең коммерциялық табысты тобына айналды. Смит "Monty Python" тобының көптеген пластинкаларын шығарды және "Monty Python and the Holy Grail" (1975) фильмін қаржыландыруға көмектесті. Ол сондай-ақ бұрынғы "Bonzo" тобының вокалисі Вивиан Стеншаллдың әндерін жазды және Стеншаллдың "Sir Henry at Rawlinson End" (1980) фильмін қаржылады, сонымен қатар оның продюсері ретінде де танылды. Смитпен тығыз байланысты болған басқа да маңызды артистер: "Atomic Rooster", "Audience", "Brand X", Фил Коллинз, Питер Габриэль, Стив Хакетт, Питер Хаммилл, "Lindisfarne", Джулиан Леннон, Роберт Джон Годфри, "String Driven Thing" және "Rare Bird". Хакетттің сөзіне сүйенсек, Смит "Queen" тобымен келісім шарт жасау мүмкіндігін жіберіп алған, олардың демо жазбалары "Charisma" лейбліне жеткізілген екен. Гейл Колсон "Charisma" компаниясында лейбл менеджері және бірлескен басқарушы директор ретінде онымен жұмыс істеді. Ол 1970 жылдардың соңында өзінің компаниясын құру үшін кетіп, Габриэль мен Хаммиллдің жеке мансабын басқарды. АҚШ-та "Charisma Records" жазбалары көбінесе "ABC Records" (оның ішінде қосалқы лейблдері "Dunhill Records" және "Probe Records"), "Elektra Records", "Buddah Records", "Atlantic Records", "Mercury Records" және "Arista Records" сияқты басқа лейблдерге лицензияланды. Лейбл 1983 жылы "Virgin Records" компаниясына сатылды. "Virgin" 1980 жылдардың соңында қысқа мерзімге "Charisma" атауын жаңа логотиппен қайта қолданысқа енгізді. "Charisma" каталогының басым бөлігі қазір "EMI" компаниясына тиесілі. Достары арасында "Страт" деп танылған ол өзінің юмор сезімімен және жарнамалау шеберлігімен ерекшеленді. Оның юмор сезімі көбінесе жарнамалық материалдар мен пластинкалар дизайнында көрінетін. Ерекше және шығармашылық таланттарды тану қабілетінің арқасында ол "Charisma" лейблін табысты етті, әсіресе оның алғашқы жылдарында. Көбінесе "Charisma Records" деп танылса да, компания өзін "The Famous Charisma Label" деп таныстырды.
Өлім
Гей болған Смит 1987 жылғы 19 наурызда 53 жасында қарын безінің қатерлі ісігінен қайтыс болды. Оның есімін еске алу рәсімі Лондонның Сент-Мартин-ин-Филдс шіркеуінде өтті. Marillion тобының Clutching at Straws альбомы (1987 жылы оның қайтысынан кейін жарық көрді) оған арналған. Питер Хаммиллдің 1988 жылғы "Time to Burn" әні "Тони Страттон Смитпен қоштасу сияқты", ал Кит Эмерсон, Карл Палмер және Роберт Берриден құралған 3 тобы 1988 жылы шыққан жалғыз альбомы "Үштің күшіне" (To the Power of Three) кірген "Үйге жол тартамын" (On My Way Home) әнін Смитқа арнады. Стив Хакетт өзінің Momentum альбомындағы "Concert For Munich" әнін Смитқа арнады.