Кіріспе

Екі орындықты, тұрақты, дәстүрлі шассилі жеңіл аэробалық ұшақ. American Champion 8KCAB Decathlon және Super Decathlon – екі орындықты, тұрақты, дәстүрлі шассилі жеңіл ұшақтар, олар ұшуға оқыту және жеке пайдалану үшін арналған, сонымен қатар +6g мен -5g арасындағы аэробалық жүктемелерге төтеп бере алады. Decathlon 1970 жылы Америка Құрама Штаттарында American Champion Citabria ұшақтарының қатарына күштірек және берік қосымша ретінде өндіріске енгізілді. Decathlon ұшағы Champion Aircraft Corporation компаниясымен жобаланды және ол 7 сериялы Citabria ұшақтарының туындысы болып табылады. Citabria ұшақтарының жобалары сәтті болып қала берді, Citabria ұшағының 7KCAB нұсқасының енгізілуі кері ұшу мүмкіндігін шектесе де, Citabria ұшақтары "сыртқы" маневрлерді орындауға қабілетсіз, себебі оларға айтарлықтай теріс g жүктемелері қажет. Ұшқыштар көбірек маневрлерді орындай алатын ұшақтарды қалағандықтан, Champion компаниясы осы сұранысқа жауап ретінде 8KCAB Decathlon ұшағын ұсынды.

Даму

Decathlon 1972 жылы Champion компаниясында өндіріске түсті, компания Bellanca Aircraft Corporation сатып алуға дейін, сондықтан Champion компаниясы аз ғана санын шығарды. Bellanca 1970-жылдар бойы Decathlon өндірісін жалғастырды және 1976 жылы Super Decathlon нұсқасына көшті. Bellanca компаниясы 8KCAB үлгісінің 600-дан астам ұшағын жасады, бірақ компанияның активтері сатылғаннан кейін 1981 жылы өндіріс тоқтатылды. Decathlon дизайны 1980-ші жылдарда бірнеше компанияларға өтті, соның ішінде 1960-шы жылдардағы Champion Aircraft Company-мен еш байланысы жоқ Champion Aircraft компаниясы да болды, бірақ сол кезеңде Decathlon шығарылмады. American Champion Aircraft Corporation 1990 жылы 8GCBC Scout және Citabria мен Champ үлгілерінің тобымен бірге Decathlon дизайнын сатып алып, сол жылы Super Decathlon нұсқасын қайта өндіріске енгізді. Ол әлі де өндірілуде.

Дизайн

Декатлонның тарихы Аэронка Чемпионға, Цитабрия арқылы жетеледі. Цитабрия сияқты, Декатлон да тандемдік орындықтармен және орталық рульді басқарумен жабдықталған. Фюзеляж бен құйрық бөліктері дәнекерленген металл түтіктерден құралған. Фюзеляждың сыртқы пішіні ағаш қалыптар мен бойлық элементтердің үйлесімінен жасалған, және матамен қапталған. Металл фюзеляждың қимасы үшбұрышты болып келеді, бұл дизайн 1920 жылдардың соңындағы ең алғашқы Aeronca C 2 үлгісіне дейін жетеді. Декатлонның қанаттары, фюзеляж бен құйрық бөліктері сияқты, алюминий қорытпасынан жасалған қабырғалармен матамен қапталған. Чемпион мен Белланка Декатлон қанаттары ағаш тіректермен салынған. American Champion компаниясы өз өнімдерінде алюминий тіректерді пайдаланады және ескі ұшақтарды жаңарту үшін алюминий тіректерден жасалған қанаттарды ұсынады. Цитабрияның қанат ұзындығы 33,5 фут (10 метр) болса, Декатлонның қанат ұзындығы 32 фут (10 метр) болып қысқартылған. 8KCAB Decathlon-ның 7KCAB Citabria-дан басты айырмашылығы – Decathlon қанаты, ол Citabria-ның тегіс түбі бар қанат профиліне қарағанда, жартылай симметриялық NACA 1412 қанат профилін қолданады. Бұл өзгеріс Decathlon-ға кері ұшу және теріс күштермен маневр жасау мүмкіндігін береді. Декатлонның шассисі дәстүрлі схемада орналасқан. Көптеген Decathlon-дардың негізгі тіректері серіппелі болаттан жасалған, бірақ American Champion 2004 жылдан бастап алюминий тіректерін қолдана бастады. 7KCAB сияқты, 8KCAB-дың қозғалтқышы карбюратордың орнына отын инжекторлық жүйесімен жабдықталған. Теріс күшпен ұшуды жеңілдету үшін отын жүйесі құрал тақтасының астында 1,5 галлондық қосымша бакпен жабдықталған, ал қозғалтқыш Christen Industries жүйесімен кері маймен жабдықталған. Champion және Bellanca Decathlon-ды бірнеше Lycoming IO 320 қозғалтқыштарының түрлерімен, және тұрақты немесе өзгермелі қанаттармен шығарды. Bellanca компаниясының Super Decathlon-ды ұсынудағы маңызды жақсарту – Lycoming AEIO 360 H1A немесе –H1B қозғалтқыштарына көшу болды, екеуі де өзгермелі қанаттармен бірге келді. American Champion Super Decathlon AEIO 360 H1B қозғалтқышын, сондай-ақ өзгермелі қанаттарды пайдаланады.

Пайдалану тарихы

Декатон өндірісі енгізілгеннен кейін он жыл ішінде тоқтатылғанмен, бұл дизайнның кемшілігінен емес, 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында АҚШ-тағы авиацияның жалпы құлдырауына байланысты болды. Қайта өндіріске қосылғаннан бері Супер Декатлон тұрақты түрде сатылуда. Декатон және Супер Декатон акробатикалық жаттығуларға арналған ұшақтар, бастауыш және орта деңгейдегі акробатикалық ұшақтар, сондай-ақ жеке ұшақтар ретінде әлі де танымал.

Танымал тұлғалар

Стив Фоссет 2007 жылдың 3 қыркүйегінде жоғалып кеткен кезде Bellanca Super Decathlon ұшағымен ұшып жатқан. Ол Невада штатының Рино қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай шамамен 113 шақырым жерде орналасқан Уильям Баррон Хилтонның Flying M Ranch әуежайынан ұшып қалды. Ұшақтың қалдықтары 13 айдан кейін Калифорния штатындағы Маммоут Лейкс қаласының жанынан, алғашқы іздеу аймағының оңтүстігінде табылған. The Grand Tour бағдарламасының жүргізушісі Джеймс Мей, 8KCAB Decathlon ұшағының иесі болған, оның тіркеу белгісі G OCOK, бұл Top Gear телесериалындағы оның атақты сөзіне сілтеме жасайды.