Кіріспе

Фредерик Уокер (14 сәуір 1820 – 19 қараша 1866) – Жаңа Оңтүстік Уэльс колониясының британдық мемлекеттік қызметшісі, мүлік басқарушысы, жергілікті полицияның коменданты, сквоттер және зерттеуші, қазір Жаңа Оңтүстік Уэльс және Квинсленд колонияларында жұмыс істеген жергілікті полиция күштерінің алғашқы коменданты ретінде танымал. 1848 жылы ол Жаңа Оңтүстік Уэльс үкіметі тарапынан осы күштердің коменданты болып тағайындалды және 1854 жылы қызметтен босатылды. Осы кезеңде жергілікті полиция Мюррэмбидж/Мюррей өзендері аймағынан Дарлинг өзені аудандары арқылы, сондай-ақ қазіргі Жаңа Оңтүстік Уэльс және Оңтүстік және Орталық Квинслендтің алыс Солтүстік жағалауында белсенділік танытты. Осы үлкен аумаққа қарамастан, Уокер басқаруындағы көптеген операциялар Макинтайр өзенінің солтүстік жағында, яғни Квинслендте жүргізілді. 1860 жылдардың басына дейін Кларенс және Маклей өзендерінде 12 сарбаздан тұратын топтар жұмыс істеді, ал патрульдер кем дегенде 1868 жылға дейін Буркеге дейін оңтүстікке қарай созылды. Жергілікті полициядан босатылғаннан кейін Уокер пасторальдық өнеркәсіпке сквоттер ретінде қатысты, сонымен қатар жеке жергілікті полиция күшін ұйымдастырды және Солтүстік Квинслендке бірнеше экспедицияларға жетекшілік етті.

Алғашқы жылдар

Уокер 1820 жылы Англияның Гэмпшир округінде дүниеге келген. Оның әкесі, Джон Уокер, британдық армияның офицері болды, 1837 жылға дейін өмір сүрді және Пурбрук паркінде жер иесі болды. Оның анасы, Францияда туған Мария Тереза Генриетта Суинберн, Генри Суинберннің қызы және сэр Джон Суинберннің 3-ші баронетінің немере қызы болды. Фредериктің қарындасы Харриет Уокер Корольдік теңіз күштерінің контр-адмиралы Реджинальд Йоркке үйленді. Фредериктің тағы екі бауыры мүгедек болған. Роберт Джордж Уокердің де 1861 жылы бірінші лейтенант шеніне жеткен жергілікті полиция офицері болғаны айтылады, бірақ бұл офицер оның туысы емес деген пікір де бар. Фредерик 1844 жылы «Цейлон» кемесімен Австралияға көшті және көп ұзамай Уильям Чарльз Уэнтворттың Мюррамбиджи өзені бойындағы үлкен «Тала» (сонымен қатар «Янга» деп те аталады) шаруашылығында инспектор болып жұмыс істеді. Сол жылы ол Мюррамбиджи ауданындағы шекара полициясының құрамында капрал болып тағайындалды. 1845 жылы Уокер Тумут қаласындағы шағын сот отырыстарының хатшысы болып тағайындалды, ал 1847 жылдың сәуірінде Вагга Ваггада осы лауазымды иеленді. 18 тамыз күні 1848 жылы ол бұрынғы жұмыс берушілері Уильям Чарльз Уэнтворт (1790–1872) және Август Моррис (1820?–1895) ұсынғаннан кейін, «Территориялар мен олардың тәуелділіктерінің Магистраты» және жаңа құрылған Жергілікті полиция күшінің командирі болып тағайындалды. Олар екеуі де Жаңа Оңтүстік Уэльс заң шығару кеңесінің мүшелері болды.

Жергілікті полиция

Уокер жергілікті аборигендермен қарым-қатынас жасау, олардың мәдениетін түсіну, олардың тілін білу және осы арқылы ақ қоныс аударушылармен бейбіт өмір сүруді қамтамасыз ету қабілетімен көзге түсті. Ол Муррумбиджи ауданында тайпалар арасындағы алауыздықты отарлаудың мүддесіне пайдалану тәжірибесіне де ие болған. 1847 жылы шекаралық фермер Эдмунд Мори Уокерді жергілікті Тати Тати халқын Мюррей өзеніндегі Эустон мал шаруашылық станциясын құруға кедергі келтіргені үшін жазалауға шақырды. Уокер көршілес Эдвард өзені тайпасынан Робин Гуд және Маренго есімді екі қарулы аборигенмен бірге аттанды. Бенани көлінде басқа фермерлердің көмегімен олар тайпаның қарсылығын тоқтатып, бірнеше Тати Татиді атқылап өлтірді. Уокер Мюррей өзені аймағында тұрғанда Морум Билак немесе Муроо Билли деген абориген есімін алған көрінеді. Бұл есімнің нақты мағынасы туралы әртүрлі болжамдар бар, бірақ ол Ұзын аяқтар немесе Үлкен мұрын дегенді білдіреді деп айтылады. Уокер басқаратын Жергілікті полиция күші 1848 жылдың тамызында Эдвард өзенінің жағасындағы Дениликин ауданында құрылып, сол жылдың соңында оқуын бастады. 15-25 жастағы 14 абориген төрт түрлі Муррумбиджи тайпасынан таңдалып алынды. Олар жақсы жаттығудан өткен, жоғары тәртіпті және қолбасшысына өте адал, оның адамдарын қорғауға мұңлы топ еді. Кейін Уокер өз күштерімен Дарлинг өзені бойымен жоғары көтеріліп, 1849 жылдың 10 мамырында Макинтайр өзеніне (қазіргі Квинслендтің оңтүстік-шығыс шекарасында) жетті. 1849 жылдың 10 мамырында Макинтайр өзеніне келгеннен кейін, күш жергілікті аборигендерді агрессивті түрде бағындырып, "кейбір өмірттерді құрбан етуге" әкелді. Олар Кондамин өзеніне жөнелтілді, онда "Фитзрой Даунс қаралары" жеңіліске ұшырады, ал тағы бір топ аймақтан "қашуға мәжбүр болды". Уокер аймақтағы көптеген фермерлер мен судьялардың Жергілікті полицияның мақсаты аборигендерді ату, осылайша олардың өзіне қажеттілік тудырмауы үшін деп ойлағанын анықтады. Уокер фермерлерді жергілікті аборигендерді өздерінің жерлеріне қабылдауға ынталандырды, осылайша оларды оңай бақылауға және басқаруға болады. Бұл іске асырылды және Уокердің жетістігінің өлшемі жер құнының өсуі болды. Жергілікті полицияның бұл алғашқы әрекеттері Макинтайр және Кондамин аймақтарында аборигендердің шабуылдарын және қарсылығын тиімді түрде азайтты. Уокер Макинтайр ауданындағы Бигамбул халқының шабуылдарын тоқтатуға қол жеткізді. Оның мақсаты – оларды жоқ ету, ал 1854 жылға қарай Бигамбул халқының тек 100 адамы ғана тірі қалды. Уокер 1850-ші жылдардың басында Жергілікті полиция күшін Кең Бей Бернетт, Мараноа, Кларенс өзені, Маклей өзені, Доусон өзені, Порт-Кертис және Дарлинг Даунс аймақтарына кеңейтті. Олар кең ауқымды және жиі операцияларды жүргізіп, көптеген тарап кетулерге және жаппай өлім-жұлымға әкелді. Губернатор Фицрой 1851 жылғы жыл соңындағы есебінде "көптеген қара нәсілділер өлтірілгенін" атап өтті, бірақ күштің агрессивті жұмыс істеуін өзгерту үшін ешқандай ресми шаралар қабылданбады. 1854 жылдың 11 қазанында Уокер 1854 жылдың 2 қаңтарындағы Вайд-Бей аборигендері мен Жергілікті полиция арасындағы қақтығыс туралы есебіне сілтеме жасады, онда топ полицияның Оби Крик өткелінен өтуіне қарсылық көрсеткен. Қақтығыстың себебі белгісіз болды. Дуроббери есімді іздеп отырған абориген болғанымен, Уокер бұл жеткілікті деп ойлаған жоқ. Аборигендер оңай қашып кетті. Уокер кейіннен нағыз себептің полицияға Гилберри есімді қашқан сотталғанды бақылауға жол бермеу екенін анықтағанын айтты. Уокер оны ұстау үшін жоспар құрғанын жазды. Оған патрульдік топтардың ешқайсысының бұл адамның іздерін таппағаны таңғаларлық болды, өйткені ақ адамның іздері аборигендердің іздерінен ерекшеленеді. Алайда, бұл кейбір әйелдердің Гилбурридің соңынан еріп, оның іздерін жасырғанымен түсіндірілуі мүмкін. Фрейзер аралына шабуыл кезінде Жергілікті полиция күштерінің үлкен контингенті жұмылдырылды. Уокер лейтенант Ричард Пурвис Маршаллмен, сержант Дуланмен және үш дивизия әскерімен, жергілікті жер иелерімен бірге Мэрибородан аттанды. Күштер аралдың батыс жағалауына қонды, онда дивизиялар аймақты тексеру үшін бөлінді. Маршаллдың бөлімдері бірнеше Бадтжалаларды атқылап, бірнешесін тұтқынға алды. Жаман ауа райы операцияларды қиындатты, ал комендант Уокер өз дивизиясына Бадтжаланың басқа топтарын өзісіз-ақ іздеуге рұқсат берді. Бұл топ жергілікті аборигендерді шығыс жағалауға дейін қуды, оларды мұхитқа жинады. 1854 жылы Жергілікті полицияның саны 10 дивизияға дейін өсті, нәтижесінде олардың зорлық әдістері көбірек көзге түсе бастады. Күштің жақтастары күш тарапынан жасалған "аса қатыгездік" айыптауларын "құнаждардың денелері арқылы қылмыскерге жол ашу қажеттілігін" негіздеу арқылы қорғауға мәжбүр болды. Сиднейдегі үкіметке Жергілікті полицияның бейбіт "станциялық қаралардың" жаппай қырғынын жасауы туралы ресми шағымдар түскенімен, Бас прокурор парламентте оларды негіссіз немесе әстеу деп есептеді. Осы есептер және Уильям Форстер сияқты фермерлерден түскен шағымдар, олар күштен жеткілікті қорғау алмағанын сезінді, сондай-ақ қаржылық тәртіпсіздіктер, Нүңгіл Уәлиеттік үкіметті Жергілікті полицияға қатысты тергеу ұйымдастыруға итермеледі. Комендант Уокер қыркүйек айында қызметтен шеттетілді, ал Брисбенде өтетін тергеу желтоқсанға белгіленді. Тергеу жұртшылыққа жабық болды және есеп екі жыл бойы құпия сақталды, тіпті содан кейін де ақпараттың тек фрагменттері ғана жарияланды. Ол Уокердің тергеуге толық мас күйде, тоғыз қара әскерімен қоршалған күйде келгенін көрсетті. Әскерлерге кіруге рұқсат берілмеді, ал процедураны жалғастыруға тырысқаннан кейін Уокердің мас болуы тергеуді тоқтатуға мәжбүр етті, ол кейін шапшаң және ыңғайлы түрде тоқтатылды. 2-ші лейтенант Ирвинг Уокерге қарсы тұруға тырысқанда, бұрынғы комендант оған қылыш шығарды. Ақырында Уокер кетіп, Жергілікті полициядан босатылды. Кейін ол Бромэлтон қаласында ұсталды, 100 фунт стерлинг сомасында жемқорлық жасады деген айып тағылды және Сиднейге жіберілді.

Қашқындар мен жеке милиция

1857 жылы Уокер Австралиядағы еуропалық отарлаудың солтүстік шекарасына қайтып келді және Серокольд пен Маккензиге тиесілі Какату станциясында жұмыс істеді. Онда ол Джордж Серокольдпен бірлесіп Комет өзенінің жоғарғы ағысындағы жерлерді қарау жоспарларын жасады. Уиггинс есімді тағы бір шаруамен және үш аборигенмен, олардың екеуі Пибоди мен Джейми Сэндменмен бірге, осы мал өсіруге қолайлы жерлерді іздеуге аттанды. Какатуға оралғанда Уокердің лагеріне Замия аңғарындағы Келісім сағасында жергілікті аборигендер шабуыл жасады. Уокер екі қатты найза жарақатын алды және жақын маңдағы Палм-Три-Крик станциясында Скотт пен Томпсонның иелігінде қиындықпен жазылды. Осы кезде Хорнет Банк қырқыны болды және Эндрю Скотт жаңадан сатып алған жерін қорғау үшін қазір жазылған Уокерден көмек сұрады. Уокер бұрынғы жергілікті полиция қызметкерлерінің ондарын жалдап, Доусон өзені аймағында жергілікті абориген топтарына қарсы жазалау шараларын жүргізетін жеке милиция құрды. Уокер Хорнет Банк станциясын база ретінде пайдаланды және патрульдеу кезінде Маунт Абдансқа дейін барды. Оның жасағында Ларри, Бони, Джингл, Билли, Кориен Джеми және Кориен Недди болды. Жергілікті полициядан босатылған адамдардан жасақталған милицияны жергілікті шаруалар қаржыландырды, олар үкіметтік күштерге наразы болды. Джордж Серокольд жағдайды «шекаралық соғыс» деп сипаттап, тіпті Африкадан Кейп атты әскерін импорттауды ұсынды, бұл «осы жабайыларды бізге моральдық үстемдікке ие болуға және соғыстың азабын сезінуге мүмкіндік беретін сабақ беруі керек». Квинсленд үкіметі ақырында Уокердің жеке милициясының заңсыз екенін анықтап, 1859 жылы оны таратуға бұйрық берді. Аймақтағы Корольдік жерлер жөніндегі комиссар Уильям Уайзман бұйрықты орындау үшін Доусон өзеніне жіберілді. Ол Уокердің жасағының бұрыннан таратылғанын және Эндрю Скотттың Хорнет Банкі мен Поллет Кардюдің Евромбах станцияларында жылдық 35 фунт стерлинг жалақымен шопандық жұмысында екенін анықтады. Фредерик Уокер де бақылаушы болып жұмыс істеді, ал бұрынғы жергілікті полиция офицері Росс инспектор болды. 1859 жылдың қыркүйегінде Уокер ресми түрде мал өсіруші шаруаға айналып, Метеор Крик, Клематис, Карнарвон Крик және Консуэло жерлерін Серокольд, Виггинс және Маккензи сияқты белгілі шаруалармен бірлесіп иеленді. 1860 жылы ол Комет өзенінде Даниель Камеронмен бірге Planet Downs станциясын құрып, мүліктік мүдделерін кеңейтті және Роллстон мен Даттон бауырларына жақын жердегі жерлерді иеленуге көмектесті. Уокер жергілікті аборигендерді бағындыру әдісін жалғастырды, еуропалық отарлауға бағынғандарға өз жерлерінде келісімшарт бойынша жұмыс істеуге рұхсат берді. Бұл стратегия сол кездегі Квинсленд үкіметінің саясатына қайшы келді, ол аборигендерді қажетті шекаралық жайылымдардан күштеп шығаруды немесе жоюды қолдады. Нәтижесінде Уокер және онымен байланысқан басқа шаруалар аймақтағы сот төрешілері мен жергілікті полицияның әрекеттеріне қарсы жиі ресми шағымдар жасады. Уокер Бас прокурорға хат жазып, жергілікті полицияның лейтенанты Патриктің өз жеріндегі бейбіт аборигендерді өлтіргеніне шағымданды. Осы уақытта Уокерге Сиднейдегі мал шаруашылығы компаниясы 100 000 қой бағуға қолайлы үлкен жерді табуды тапсырды. Уокер бұл жерді Барку өзенінің бойында тапты және осы экспедицияның нәтижесінде бұл аймаққа кірген алғашқы британдықтардың бірі болды.

1861 Бёрк пен Уиллздің қалпына келтіру экспедициясы

1861 жылы Уокер, Бёрк пен Уиллз экспедициясының іздеуімен аталған, бірақ шын мәнінде жаңа мал өсіру жерлерін табуға бағытталған топты басқарды. Оның іздеу туралы жасаған мұқият жазбалары көбінесе Корольдік географиялық қоғам жариялаған қысқартылған нұсқасынан алынған, бірақ толық нұсқасын Командир Норманның Карпентария шығанағын зерттеу экспедициясының хаттарында табуға болады. 1861 жылдың 25 тамызында Уокер Рокгемптоннан бұрынғы Жергілікті полиция қызметкерлері – Цзингл, Родни, Патрик, Кориен Джемми және Джемми Каргарамен бірге жолға шықты. Бұл адамдар Уолкерге көп жылдар бойы қызмет еткен, жерді тану және жергілікті халықпен байланыс орнатуда маңызды көмек көрсеткен. Уокер олардың есімдерін таулар мен өзендерге беріп, олардың қызметін бағалады. Дегенмен, мұндай өзара құрмет жол бойында кездескен барлық абориген топтарына көрсетілмеді. 30 қазанда Ставелл өзенінің жанында топ жергілікті тұрғындардың бір тобымен кездесті, оларды қауіпті деп санады. Уокер былай деп жазады: «Енді Терридің артқы жүктеу құралдарының тиімділігін көрсету кезі келді, себебі үздіксіз, тұрақты атыс жүргізілді». 30-ға жуық найзамен қаруланған аборигендердің 12-сі қаза тауып, «жараланбаған немесе азаматтардың саны аз болды». 1 желтоқсанда Лейхардт өзенінің жанында Уокердің тобы тағы бір абориген тобына шабуыл жасады, нәтижесінде «ауыр шығын» болды. Қару-жарақ бойынша айқын артықшылықтарына қарамастан, 4 желтоқсанда Уокер өзін қауіпті жағдайда тапты. Уокер мен Джингл, қалғандарынан бөлініп, азын-малы оқ-дәрісі мен бір жылқысымен, қоршауға алынып, он сегіз шақырымға жуық үрейленіп қашуға мәжбүр болды, содан кейін ғана өздерін қауіпсіз сезінді. Үш күннен кейін топ қайта бірігіп, капитан Норманмен кездесуге жетті. Олар Бёрк пен Уиллсті және олардың серіктерін таба алмады.

1866 жылы электр телеграфын зерттеу және қайтыс болу

1866 жылы Уокер Электрлік телеграф басшысы тарапынан Боуэннен Берктаунға дейінгі 500 мильдік маршрутты зерттеу үшін жұмысқа алынды. Бұл Еуропадан Трансокеандық байланыс желісінің соңғы нүктесі үшін Оңтүстік Австралиямен бәсекелесу мақсатында жасалды. Оңтүстік Австралия жобасы жарысқа жеңіске жетіп, Дарвин аяқтау пункты болғанымен, Уокер Берктаун желісі үшін маршрутты зерттеу экспедициясын сәтті басқарды. Оның экспедициясының құрамына өзі жетекші ретінде, Х. Е. Янг, Перриер мырза, Эван мырза, Мерривезер мырза және Пол, Альфред, Чарли және Томми есімді төрт абориген кірді. Боуэнге, саяхаттың басталу орнына жол тартқанда Уокер аттан құлап, қалған саяхатының көп бөлігінде денсаулығы нашарлады. Ол Берктаунға тобымен бірге Келіңіздер шығанағы қызбасы – Берктаунға келіп жеткен кемедегі экипаждың барлығы, капитанды қоспағанда, қайтыс болғаннан кейін шығанақты қамтыған тиф ауруының қызында келді. Жағдайды одан бетер қиындата түсетін нәрсе – Х. Е. Янг Уокердің лагерін "мен көрген ең жаман лагерь" деп сипаттады, онда көлеңке жоқ және су нашар болды. Уокер осы лагерде созылмалы диареядан зардап шекті. Топ кері жолға шықты, бірақ Флоравилде Уокер жалғастыруға тым әлсіз болды және бірнеше күннен кейін 1866 жылдың 19 қарашасында қайтыс болды. Х. Е. Янгтың күнделігіндегі жазбада Уокердің қазасы туралы былай делінген: "аттар жеткізіліп, бір-екісі мінгізілген соң, Перриер мен Эван алты шақырымдай жерде орналасқан Лейхардт іздеу экспедициясының дәрігеріне кетпек болды. Бірақ ол олар атқа мінгізер алдында қайтыс болды. Ол түскі уақытта қайтыс болып, сол күні кешке жерленді". Уокердің өсиетінің рәсімдемесі 1867 жылдың 13 сәуірінде Лондонда аяқталды. Оның барлық 1160 фунт 14 шиллинг 11 пенниден тұратын мүлігі қарындасы Харриет Йоркке қалдырылды.

Мұра

Уокерс-Крик, Квинслендтің шалқары солтүстігіндегі Марафон стансасының жанында орналасқан және Фредерик Уокердің құрметіне аталған. 1848 жылдың 17 тамызында 28 жастағы Фредерик Уокер Англиядан Австралияға көшіп келгеннен кейін Жергілікті полиция корпусының командирі лауазымына тағайындалды. Корпус төрт түрлі Жаңа Оңтүстік Уэльс тайпасынан салынған он төрт сарбаздан құралды. 1850 жылы Уокер корпусында үш бөлімше және екі лейтенант болды, ал 1852 жылы ол корпусты тағы 48 абориген сарбазымен толықтырды, олар карабин, қылыш, ер және жетек қолдануға оқытылды. 1854 жылдың 12 қазанында Уокердің шектен тыс ішімдік ішуіне байланысты әрекеттері лайықсыз деп танылып, қызметтен босатылды. Қызметтен босатылғаннан кейін ол шекарада тұруын жалғастырды және қысқа мерзімге Үстіңгі Доусон айманындағы қоныс аударушыларды қорғау үшін Жергілікті полиция корпусының он бұрынғы сарбазынан құралған заңсыз жасақты құрды. 1861 жылдың тамызында Берк пен Уиллс экспедициясының қауіпсіздігіне қатысты алаңдаушылық күшейді және Уокер, Виктория Корольдік қоғамының талабы бойынша, апатқа ұшыраған экспедицияны іздеуге жіберілді. Хьюгенденде Фредерик Уокерге арналған екі ескерткіш тақта орнатылған, олар оның Берк пен Уиллс экспедициясының тобын табуға жасаған әрекеттерін еске алады. Фредерик Уокердің Отарлау хатшысына Орталық Квинслендтегі бір стансадағы "Достық қараларға" Жергілікті полиция жасаған шабуыл туралы, оның салдарынан бірнеше адам қаза тауып, жарақат алған жайлы жазған түпнұсқа хаты, 2009 жылдың ақпанынан 2010 жылдың сәуіріне дейін Квинсленд айналасындағы жерлерде өткен «Top 150: Квинслендті құжаттау» көрмесінде 45-орынды иеленді. Көрме Квинсленд штатының мемлекеттік мұрағатының іс-шаралар және көрмелер бағдарламасының бөлігі болды, ол Квинслендтің Жаңа Оңтүстік Уэльстен бөлінуінің 150 жылдығын атап өтуге арналған штаттың Q150 мерекелеріне үлкен үлес қосты.