Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жеке тұрғын үйдегі музыкалық өнер көрсетілімі
Musical performance in a private residence
Үй концерті немесе үй өнер көрсетілімі – біреудің үйінде немесе пәтерінде, немесе жақын маңдағы кішкентай жеке кеңістікте, мысалы, қорада, пәтердегі демалыс бөлмесінде, көгалда немесе аулада ұсынылатын музыкалық концерт немесе өнер көрсетілімі. Қазіргі заманғы үйде концерт ұйымдастырудың логистикалық жағдайларына көрермендер сыйымдылығы, ақша немесе қайырымдылық жинау, түскен табысты үй иесімен бөлісу, жарнамалау және орынды, жабдықты немесе дыбыс жүйесін таныстыру, сусын ұсыну немесе бірлескен дастархан ұйымдастыру, бір рет өнер көрсету немесе бірнеше рет көрсету, сондай-ақ музыканттарды таңдау кіреді. Тарихи тұрғыдан жиі кездесетін, бірақ қазіргі заманғы үлкен концерт алаңдарының дәуірінде сирек кездесетін үй концерті көбінесе «жайылысқан» немесе «қарымды» тәжірибе деп сипатталады. Нағыз үй концертін кішкентай музыкалық топтан, мектептегі концерттен немесе заманауи камералық музыка концертінен ажырату қажет, олар кейде «үй шоуы» немесе «үй концерті» деп аталады.
A house concert or home concert is a musical concert or performance art that is presented in someone's home or apartment, or a nearby small private space such as a barn, apartment rec room, lawn, or backyard. Logistics considerations of holding a concert in a contemporary home include audience capacity, collecting cash or donations, whether the proceeds will be split with the host, marketing and whether to publicize the venue, the equipment or sound system, to provide refreshments or to hold a potluck, whether to have one show or present a series, and the choice of musicians. Common in the historical past, but now unusual in the age of large concert arenas, a house concert is almost invariably described as an "intimate" experience. A true house concert needs to be distinguished from a smaller musical ensemble, recital at a high school, or modern chamber music concert, which may sometimes be called a "house show" or "house concert".
Логистика
Үй концерті үшін көрермендер сыйымдылығы әдетте кофехана немесе клубқа қарағанда кішірек болады, бірақ кейбір концерт алаңдарында 200 адамға дейін сыйып алады. Кейбір жақсы танылмаған музыканттар гастрольдік сапарға шығып, көбінесе үй концерттерінен тұратын өнер көрсетулер ұйымдастырады.
Audience capacity for a house concert is typically smaller than at a coffeehouse or club, but some concert spaces may accommodate 200 people; Some lesser known musicians may go on tour with gigs consisting primarily of house concerts.
Тарих
Үй концерттері жаңалық емес, бірақ 20 ғасырдың соңы мен 21 ғасырдың басында қайта жанданды. "Музыкалық қазына" аталған лют аспабы ерте музыканың кішкентай концерттерінде ең жақсы орындалады: "Лютта тым да қатты емес, сондықтан Карнеги залына сәйкес емес. Бұл аспап орындаушының өзі үшін немесе азаған тыңдаушылар үшін арналған, өте жақын және жекелеген аспап". 19 ғасырдың ортасынан 20 ғасырдың ортасына дейін көптеген бай адамдар өз үйлеріне аспаптар орнатқан. Жазылған музыканың пайда болуына дейін, орган – бір орындаушының басқаруымен оркестрлік музыканың нақты үлгісін ұсынатын, сонымен қатар адамдар тобын көңілдіруге жеткілікті дыбыспен қамтамасыз ете алатын жалғыз аспап болды. Ұлыбритания, Еуропа және әсіресе Америкада бай адамның үйі аспапсыз толыққанды саналмайтын. AEolian Organ Company аталған компания осы клиенттерге ғана қызмет көрсетті. Көптеген үй аспаптары қарапайым болды, екі мануал мен 10-20 тіреуішпен жабдықталған, бірақ ең байлардың үйлеріндегі аспаптар собордағы аспаптармен тең болатын. 1890 жылдардан бастап көптеген үй аспаптарында автоматты ойнату механизмдері (ойыншы пианино ролл жүйесі сияқты жұмыс істейтін) пайда бола бастады, бірақ ең жоғары көркемдік деңгей, әрине, тікелей орындаушы болды. Вандербилттер, Карнегилер, Меллондар және Швабтар сияқты жоғары сыныптағы отбасылар өз достары үшін танымал әртістердің аспаптарда орындауын тыңдау үшін үнемі үй концерттерін өткізді. Қонақтың талғамына байланысты, мұндай үй концерттерінде көбінесе "нағыз" орган музыкасы аз орындалып, негізінен танымал әуендердің, опералық увертюралардың және оркестрлік шығармалардың транскрипцияларынан тұратын. Арчер Гибсон сияқты бірнеше көрнекті органшылар үй кештерінде ойнаумен ғана айналысты. 1897 жылдың 6 желтоқсанында норвегиялық романтик композитор Эдвард Григ және оның әйелі Нина Григ, лирикалық сопрано, королева Виктория мен оның сарайы үшін Виндзор сарайындағы жеке концертте оның музыкасының бір бөлігін орындады; кейін ол Пабло Касальс пен Карл Роза труппасын қабылдады. Үй концерттерінің Нью-Йоркте кем дегенде 20 ғасырдың басынан бері өткізілгені куәландырылған. 1930 жылдардағы Гарлемде адамдар "бюфеттік пәтерлерді" (саяхатшылар немесе қойылымдар үшін бөлінген пәтер бөлмелері) блюз концерттері немесе тәуекелді қойылымдар үшін жалға алды. Бір жыныстық шоудың "ашық есігінде" Руби Смит: "Адамдар оның өнерін көру үшін жақсы ақша төлейтін" деді.
House concerts are not new, yet have had a recent resurgence in the late 20th and early 21st centuries. The lute, an instrument with a "treasure house of music", works best in very small concerts of early music: "The lute is not very loud, and so is not a candidate for Carnegie Hall. It is an intimate instrument, perfect for the player himself, or for a very few listeners. " From the mid 19th century until the mid 20th century, many wealthy individuals had pipe organs installed in their homes. Prior to the advent of recorded music, the organ was the only instrument able to provide a real approximation of orchestral music under the control of one performer, with sufficient volume to entertain a group of people. In Great Britain and Europe, and especially in America, a wealthy person's home was not considered complete without a pipe organ. The AEolian Organ Company in particular catered almost exclusively to this clientele. Many house organs were of modest size, with two manuals and 10 to 20 stops; however, the homes of the richest had organs that rivaled a cathedral organ in size. While many home organs began to have automatic player mechanisms (operating in a manner similar to the player piano roll system) from the 1890s, the highest artistic standard was, of course, a live performer. Members of the upper class families, such as the Vanderbilts, Carnegies, Mellons, and Schwab had house concerts regularly for their friends to hear a performance by a noted artist on their pipe organ. Dependent on the taste of the host, these house concerts generally included very little "legitimate" organ music, and consisted mainly of arrangements of popular tunes, operatic overtures, and transcriptions of orchestral works. Several prominent organists such as Archer Gibson worked almost exclusively playing house parties. On December 6, 1897, Norwegian romantic composer Edvard Grieg and his wife Nina Grieg, a lyric soprano, performed some of his music at a private concert at Windsor Castle for Queen Victoria and her court; she later hosted Pablo Casals and the Carl Rosa company. House concerts have been attested since at least the early 20th century in New York City. In the 1930s Harlem, people rented out "buffet flats" (an apartment room set aside for travellers or shows) for blues concerts or risque performances. At a particularly "open house" of a sex show, Ruby Smith said, "People used to pay good just to go in there and see him do his act."(sic.)
Хип-хоп музыкасы
DJ Kool Herc Оңтүстік Бронкстағы пәтер үйінде өткен үй концертінде хип-хоп пен рэп музыкасын бастауға көмектескені айтылады. Бронкстың латын джазының ортасынан хип-хоптың даму ошағына айналуы 2006 жылы City Lore ұйымы жасаған және PBS телеарнасында көрсетілген "From Mambo to Hip Hop: A South Bronx Tale" атты жүлделі деректі фильмнің тақырыбы болды. Хип-хоп алғаш рет 1970 жылдардың басында Оңтүстік Бронкста пайда болды. The New York Times газеті 1520 Седжвик авенюін "Кросс Бронкс тас жолының солтүстігіндегі және Мэйджир Диган тас жолының жанындағы қарапайым биік үй" деп сипаттап, DJ Kool Herc осы жерде қоғамдық бөлмеде кештер өткізгенін жазды. 1973 жылдың 11 тамызында DJ Kool Herc Бронкстағы 1520 Седжвик авенюіндегі тойда диджей және эмси болды. Бұл "Хип-хоптың туған жері" емес – жанр 1970 жылдары бірнеше орында бірте-бірте дамыды, бірақ осы орында маңызды оқиғалардың бірі болғаны анықталды. Channel 4 телеарнасының "Pump Up The Volume" деректі фильмінде клубтың ди-джейі Фрэнки Кнуклс "хаус музыка" терминін алғаш рет Чикагоның оңтүстік жағындағы бір бардың терезесіндегі "біз хаус музыка ойнатамыз" деген жазуды көргенде естігенін айтты. 1985 жылы Чип И. жазған "It's House" әні де электронды музыканың жаңа түрін анықтауға көмектескен болуы мүмкін. Чип И. Кнуклспен байланыстылығын растап, атаудың 1980 жылдардың басында жұмыс істеген Importes Etc. жазбалар дүкеніндегі жазбаларды таңбалау әдісінен шыққандығын мәлімдеді: DJ Кнуклс Warehouse түнгі клубында ойнаған музыка қораптары дүкенде "As Heard At The Warehouse" деп белгіленген, кейін ол "House" деп қысқартылды. Чикагоның оңтүстік жағындағы тағы бір диджей Леонард "Ремикс" Ррой жеке жариялаған мәлімдемелерінде, ол осындай жазуды мейрамхана терезесіне қойғанын, себебі ол үйде немесе үйінде тыңдалатын музыканы ойнаған, оның жағдайында ол анасының соул және диско жазбаларына сілтеме жасады, оларды ол өзінің жиынтықтарына енгізгенін айтты. Детройт техно музыкасының негізін қалаушы Хуан Аткинс "хаус" терминінің белгілі бір тректердің белгілі бір диджейлермен байланысты болуын білдіргенін мәлімдеді; бұл тректер олардың "үй" жазбалары болды (ресторанның "үй" салат соусы сияқты).
DJ Kool Herc is credited with helping to start hip hop and rap music at a house concert at an apartment building in the South Bronx. The Bronx's evolution from a hot bed of Latin jazz to an incubator of Hip hop was the subject of an award winning documentary, produced by City Lore and broadcast on PBS in 2006, "From Mambo to Hip Hop: A South Bronx Tale". Hip Hop first emerged in the South Bronx in the early 1970s. The New York Times has identified 1520 Sedgwick Avenue "an otherwise unremarkable high rise just north of the Cross Bronx Expressway and hard along the Major Deegan Expressway" as a starting point, where DJ Kool Herc presided over parties in the community room. On August 11, 1973, DJ Kool Herc was a Dee Jay and Emcee at a party in the :recreation room of 1520 Sedgwick Avenue in the Bronx adjacent to the Cross Bronx Expressway. It was not the actual "Birthplace of Hip Hop"—the genre developed slowly in several places in the 1970s—but was verified to be the place where one of the pivotal and formative events occurred. The disco music played by the club's resident DJ, Frankie Knuckles, said in the Channel 4 documentary Pump Up The Volume, that the first time he heard the term "house music" was upon seeing "we play house music" on a sign in the window of a bar on Chicago's South Side. Chip E.'s 1985 recording "It's House" may also have helped to define this new form of electronic music. Chip E. lent credence to the Knuckles association, claiming the name came from methods of labelling records at the Importes Etc. record store, where he worked in the early 1980s: bins of music that DJ Knuckles played at the Warehouse nightclub was labelled in the store "As Heard At The Warehouse", which was shortened to simply "House". Another South Side Chicago DJ, Leonard "Remix" Rroy, in self published statements, claims he put such a sign in a tavern window because it was where he played music that one might find in one's home or house; in his case, it referred to his mother's soul and disco records, which he worked into his sets. Juan Atkins, an originator of Detroit techno music, claims the term "house" reflected the exclusive association of particular tracks with particular DJs; those tracks were their "house" records (much like a restaurant might have a "house" salad dressing).