Кіріспе

Солтүстік Дакота штатындағы латын католиктерінің юрисдикциясы, АҚШ. Фарго епархиясы (Dioecesis Fargensis) – АҚШ-тың Солтүстік Дакота штатының шығысында орналасқан Католик шіркеуінің латын дініндегі шіркеулік аумағы, яки епархиясы. Бұл Сент-Пол және Миннеаполис митрополиттік архиепископиясының шіркеулік провинциясындағы суфраган епархия. Бас шіркеуі – Фарго қаласындағы Әулие Мария соборы. 2023 жылғы мәлімет бойынша, Фарго епископы – Джон Фолда.

1889 жылдан 1900 жылға дейін

Джеймстаун епархиясы 1889 жылдың 10 қарашасында Папа Лео XIII құрды, Солтүстік Дакота штатын Дакотаның апостольдық викариатынан бөліп алды. Папа Джеймстаун епископы болып Сент-Пол қаласының әулие Джон Шэнлиді тағайындады. Фаргоға келген соң, Шэнли жаңа кафедралық собор үшін жер сатып алып, құрылысын бастады. Собордың іргесі 1893 жылы Фарго қаласының көп бөлігін өрт қырып кеткен кезде аяқталды. Содан кейін Шэнли соборға арналған қаражаттың көп бөлігін Фаргоны қайта жарақтандыруға жұмсады, соның салдарынан собордың құрылысы 1899 жылға дейін кешікті. 1896 жылы Шэнли католик миряндарының съезін қабылдады. 1897 жылдың 6 сәуірінде Ватикан Джеймстаун епархиясын Фарго епархиясы деп атады. Папа Пий X 1909 жылдың желтоқсанында Сент-Пол қаласының әулие Джеймс О'Райлиді Фарго епархиясының екінші епископы етіп тағайындады. Сонымен қатар, Папа Пий X Батыс Солтүстік Дакотаның барлық аймағын Фарго епархиясынан жаңадан құрылған Бисмарк епархиясына қостырды. О'Райли 25 жыл епископ болып қызмет еткеннен кейін 1934 жылы қайтыс болды. Фарго епархиясының келесі епископы – 1935 жылы Папа Пий XI тағайындаған Сент-Пол қаласының Алоизиус Мюнх. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Мюнх Ватиканның Батыс Германиядағы тапсырмаларын орындаумен көп уақытын өткізді, бірақ Фарго епископы ретінде қызметін жалғастырды. Мюнх Еуропада болған кезде Папа Пий XII Рапид-Сити епархиясының епископы Лео Дворшакты Фаргода апостольдық әкімші қызметіне тағайындады. 1947 жылы Пий XII Дворшакты Фаргодағы көмекші епископ етіп тағайындады. Мюнх 1959 жылы кардинал дәрежесіне көтерілгеннен кейін Фарго епископы қызметінен кетті; 1960 жылы Папа Иоанн XXIII Мюнхтің орнына Дворшакты тағайындады.

1970 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1970 жылы Дворшак зейнеткерлікке шыққаннан кейін Папа Пауыл VI Айова штатының Дубук қаласындағы Лорас колледжінің президенті, преподобный Джастин Дрисколды Фарго епархиясының келесі епископы етіп тағайындады. Дрисколл 1984 жылы қайтыс болды. Дрисколлдың орнына Папа Иоанн Павел II Лансинг епархиясының көмекші епискобы Джеймс Салливанды Фарго епископы етіп тағайындады. Қызмет еткен кезеңінде Салливан Фарго католик мектептері желісін және «Ашық есіктер, ашық жүректер» евангелизация бағдарламасын құрды. Ол епархияның қаржылық жағдайын жақсартты және «Пасторлық қамқорлық» науқаны арқылы дін қызметкерлерінің зейнетақы қорын қаржыландырды. 2012 жылы Аквила Денвер архиепископиясының архиепископы болып тағайындалғаннан кейін, 2013 жылы Папа Франциск Линкольн епархиясының монсеньор Джон Фолдасын Фаргодағы оның орнына тағайындады. 2023 жылғы мәліметтер бойынша Фолда қазіргі Фарго епископы.

Жыныстық қатынас

1998 жылы епархия Фернандо Саясаяны Фаргодағы Blessed Sacrament Parish шіркеуінен үш жасөспірім жігіт оны жыныстық тұрқы жоқ әрекеттер жасады деп айыптап, қызметінен шеттетіп алды. 1998 жылдың желтоқсан айында Саясая Филиппинге қайтып оралды. 2002 жылдың желтоқсан айында оған қатысты ауыр сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деген айып тағылды. Ватикан 2005 жылы Саясаяны діннен шығарды. Филиппин 2010 жылы оны АҚШ-қа экстрадициялауға бұйрық берді, бірақ ол тағы жеті жыл тұтқындалмады. 2017 жылы. 2018 жылдың мамыр айында, алғаш рет айыпталып, содан кейін 20 жыл өткен соң, Саясая Солтүстік Дакотада кінәсін мойындады және 20 жылға бас бостандығынан айырылды. 2010 жылы Grand Forks Herald газеті 1994 жылдың наурыз айында жариялаған сексуалдық зорлық-зомбылық туралы жаңалықты тағы бір рет жариялады. Гранд-Форкс қаласының бір тұрғыны Фарго епархиясына Ирландиядан келген священник Джон Смайтты 1981 жылы Лэнгдон қаласында 12 жасында сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деп айыптады. 1994 жылы Herald газетімен байланысқа шыққанда епархияның бас викарі Смайтты емделуге жібергендерін мәлімдеді. Алайда 1994 жылдың соңында Смайт Солтүстік Ирландияда балаларға сексуалдық зорлық-зомбылық жасағаны үшін түрмеге қамалды. Осы оқиғадан кейін Лэнгдондағы Смайттың басқа да құрбандары епархияға жүгінді. 2020 жылдың қаңтар айында епархия 1950 жылдан бері балаларға сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деген айыптаулар бойынша 31 епархиялық дін қызметкерлерінің тізімін жариялады. Бұл тізімге Солтүстік Дакотаның бұрынғы губернаторы Джордж А. Синнердің інісі, священник Ричард Синнер де кірді. 2021 жылдың шілдесінде епархия Лансинг епархиясы Епископ Салливанға қатысты бірнеше сенімді сексуалдық зорлық-зомбылық туралы айыптауларды растағанын хабарлады. 1960 жылдары Мичиган штатының Лансинг қаласындағы Қайта тірілу шіркеуінде қызмет еткен кезде Салливан екі жас жігітке орынсыз тиісіп, олармен сексуалдық тіл қолданды деген айыптар тағылды. Бұл хабардан кейін Фаргодағы Иоанн Павел II католик мектептері желісі Салливан орта мектебін Қасиетті Жүрек орта мектебі деп атады. 2022 жылдың желтоқсанында әйел епархияға 2021 жылдың қаңтар және наурыз айлары аралығында кеңес беру сессиялары кезінде Джеймстаун аймағындағы үш шіркеудің пасторы, священник Neil Pfeifer сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деп хабарлады. Епархияның тергеу процесінің баяудығына наразы болған әйел 2023 жылдың қаңтарында Пфайферге қарсы полицияға шағым түсірді. Сол айдың соңында епархия Пфайферді қызметінен шеттетіп алды. 2023 жылдың ақпан айында ол ұсталды және терапевт ретінде сексуалдық зорлық-зомбылық жасады деген айып тағылды. Пфайфер бұл айыптауларды жоққа шығарды. Кейіннен ол Логан округінде де осындай қылмыс жасады деп айыпталды.

Диндіктер мен приходтар

Фарго епархиясының приходтарының ішінара тізімі төменде келтірілген. Сент-Жозеф капелласы, Минто.

Білім

2023 жылға қарай Фарго епархиясында бір жоғары мектеп және 13 бастауыш пен негізгі мектеп бар.