Ирландиядағы опера фестивалі: Wexford Festival Opera – қазан және қараша айларында өткізілетін, сирек қойылатын опералар мен жас таланттарды ашатын шара.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиядағы опера фестивалі
Opera festival in Ireland
Вексфорд фестивалі Опера (Féile Ceoldráma Loch Garman) – қазан және қараша айларында Ирландияның оңтүстік-шығысындағы Вексфорд қаласында өтетін опера фестивалі. Фестиваль 1951 жылы Том Уолш және операны жақсы көретін топпен басталды. Олар әдетте үш операны қоятын фестивальдің ерекше және сирек туындыларын бағдарламалау арқылы үлкен қызығушылық тудырды. Компания тарихында жеті түрлі көркемдік директор басшылығымен осы қағида сақталды. Бастапқыда компания көптеген ирланд жас әншілерін қабылдады, сонымен қатар алғаш рет осында өнер көрсететін халықаралық таланттар да болды. 1960 жылдары чех және орыс опералары репертуарға енді, ал 1970 жылдары режиссер Томсон Смиллие басшылығымен Жюль Массене операларына қызығушылық артты, содан кейін сол онжылдықтың соңында итальян операларына баса назар аударылды. Бірақ, Бенджамин Бриттен мен Карлайл Флойдтың опералары да көбірек қойылды, ал Элейн Пэдмордың 12 жылдық қызметі халықаралық әншілердің одан да көптеп өнер көрсетуіне және коммерциялық жазбалар мен радио хабарларын таратудың басталуына әкелді. 2005 жылдан бері көркемдік директор Дэвид Аглер бастапқы театр орнында жаңа опера театрының құрылысын қадағалады.
Wexford Festival Opera (Féile Ceoldráma Loch Garman) is an opera festival that takes place in the town of Wexford in south eastern Ireland during the months of October and November. The festival began in 1951 under Tom Walsh and a group of opera lovers who quickly generated considerable interest by programming unusual and rare works, a typical festival staging three operas. This concept has been maintained over the company's history under the direction of seven different artistic directors. From the beginning, the company embraced new and upcoming young singers, many of whom were Irish, but it also included new international names who made first appearances there. By the 1960s Czech and Russian operas entered the repertory, while the 1970s saw an interest in the operas of Jules Massenet under director Thomson Smillie, followed by an emphasis on Italian operas from the end of that decade. However, into the mix there appeared more modern operas by Benjamin Britten and Carlisle Floyd while Elaine Padmore's 12 year tenure resulted in more international singers making first appearances and the beginnings of commercial recordings and radio broadcasts. David Agler, the artistic director since 2005, oversaw the creation of a new opera house with enhanced facilities on the site of the original theatre.
Фестивальдің пайда болуы, өсуі мен дамуы
Том Уолштің тұңғыш директоры болып қызмет еткен кезеңде Вексфорд фестивалі халықаралық деңгейде табысқа қадам баса бастады. Одан кейін фестивальдің негізгі философиясын сақтап, дамытқан бірнеше дарынды басшылар келіп, жұмыс істеді.
Under its founding director, Tom Walsh, Wexford began a steady climb to international success. He was succeeded by a variety of talented individuals who maintained and expanded upon the festival's basic philosophy.
Том Уолш, 1951 жылдан 1966 жылға дейін
Опера фестивалінің бастауы 1950 жылғы қарашада Ирландияға келген «Граммофон» журналының негізін қалаушы, музыка туралы білімді жазушы Сер Комптон Маккензидің Вексфорд опералық үйірмесіне дәріс оқуымен байланысты. Маккензи үйірмеге өз театрында опера қоюды ұсынды – «Рояль» театры (кейін 2005 жылға дейін фестивальдің тұрақты орны), ол театрдың белгілі бір операларды сахналауға өте ыңғайлы екенін сезінді. Соның нәтижесінде опера сүйер адамдар тобы (оның ішінде фестивальдің алғашқы көркемдік жетекшісі доктор Том Уолш) 1951 жылғы 21 қазаннан 4 қарашаға дейін «Музыка және өнер фестивалі» (шара алғаш рет осылай аталды) ұйымдастырды. Фестивальдің басты оқиғасы – 19 ғасырдың ирланд композиторы Майкл Уильям Бальфтың 1857 жылғы «Кастилия гүлі» операсының қойылымы болды. Бұл опера көпке белгісіз болғанымен, Джеймс Джойс оны «Улисс» романында қызықты ойынмен атап өткен (Бальфтың ең танымал туындысы – «Богемиялық қыз»). Алғашқы жылдарында белгілі опералардан өзгешелік танытқандықтан, Вексфорд опера фестивальдерінің өсіп келе жатқан әлемінде ерекше орын алды. Бұл қадамды «The Sunday Times» басылымының ықпалды сыншысы Десмонд Шоу Тейлор сияқты белгілі сыншылар қолдады. Алғашқы он жылдығында Вексфорд Лорцингтің «Жабайы аңшы» және Беллинидің «Ұйықтап қалған әйел» сияқты (сол кездегі) сирек кездесетін туындыларды ұсынды. Мэрилин Котлоу Адина рөлінде, Никола Монти Эльвино рөлінде сахнаға шықты. Брайан Балквилл, Чарльз Маккеррас және Джон Притчард жас дирижерлердің қатарында болды, олар кейіннен Майкл МакЛиаммор сияқты танымал режиссерлер мен суретшілермен жұмыс істеді. Сол кездегі нәтижелер таң қалдырды, фестиваль көп ұзамай жаңа және қалыптасқан опер таланттарын тарта бастады. Nicola Monti, Afro Poli, Franco Calabrese және Paolo Pedani сияқты әншілерді, сондай-ақ Хизер Харпер, Бернадетт Гриви, Томас Хемсли және Джерайнт Эванс сияқты британдық және ирланд жұлдыздарын шақыру мүмкін болды. Театрдың жөндеу жұмыстарына байланысты 1960 жылғы маусым өткізілмеді, бірақ оның қайта ашылуы кезінде 1961 жылғы қыркүйекте Вердидің «Эрнани» операсы қойылды. Радио Éireann жеңіл оркестрін (қазіргі RTÉ концерт оркестрі) алудағы қиындықтар осы бір маусымда Ливерпульдің Корольдік филармониясын шақыруға әкелді, ал келесі жылы Радио Éireann симфониялық оркестрі (қазіргі RTÉ Ұлттық симфониялық оркестрі) шұңқырға көшіп барды, ол 2005 жылға дейін сақталды. 1962 жылғы «Л'Амико Фриц» талантты жас ирланд әншілері Вероника Данн мен Бернадет Гривиді халықаралық деңгейде таныстырды, ал 1960 жылдардағы басқа да танымал есімдер – Мирелла Френи Беллинидің «Пуритандар» операсында өнер көрсетті. Массенедің «Дон Кихот» операсы 1965 жылы Сервантестің ескі рыцары рөліндегі Мирослав Кангаловичтің керемет өнерімен ерекшеленді. 1965 жылы Прагадан келген жас дирижер Альберт Розен компаниямен ұзақ байланыс орнатты, ол он сегіз Вексфорд қойылымын жүргізді. Кейін ол RTÉ Симфониялық оркестрінің бас дирижері болып тағайындалды және 1997 жылы қайтыс болған кезде лауреат дирижер атанды.
The origins of the opera festival lie in a visit to Ireland in November 1950 by Sir Compton Mackenzie, the founder of the magazine The Gramophone, and an erudite writer on music, who gave a lecture to the Wexford Opera Study Circle. Mackenzie suggested the group should stage an opera in their own theatre, the Theatre Royal (subsequently the Festival's permanent venue until 2005), a theatre which he felt was eminently suited to the production of certain operas. The result was that a group of opera lovers (including Dr. Tom Walsh who was to become the festival's first artistic director) planned a "Festival of Music and the Arts" (as the event was first called) from 21 October to 4 November 1951. The highlight was a production of the 19t century Irish composer Michael William Balfe's 1857 The Rose of Castille, a little known opera which had also been mentioned by James Joyce in Ulysses in a striking pun (Balfe is probably best known for The Bohemian Girl). Setting itself aside from the well known operas during its early years placed Wexford in a unique position in the growing world of opera festivals, and this move was supported by well known critics such as the influential Desmond Shawe Taylor of The Sunday Times, who communicated what was happening each autumn season. During its first decade, Wexford offered an increasingly enthusiastic and knowledgeable audience such rarities as Lortzing's Der Wildschütz and obscure works (for that time) such as Bellini's La sonnambula was staged, with Marilyn Cotlow as Adina and Nicola Monti as Elvino. Bryan Balkwill, Charles Mackerras and John Pritchard were among the young conductors, working with subsequently famous producers and designers like Michael MacLiammoir. For the time, the results were astounding, and the festival was soon attracting leading operatic talent, both new and established. Increasingly, it was possible to recruit singers like Nicola Monti, Afro Poli, Franco Calabrese and Paolo Pedani as well as rising British and Irish stars as Heather Harper, Bernadette Greevy, Thomas Hemsley and Geraint Evans. Due to the renovation of the Theatre, the 1960 season did not take place, but at its re opening, Verdi's Ernani was presented in September 1961. Problems in obtaining the Radio Éireann Light Orchestra (now the RTÉ Concert Orchestra) led to the involvement of the Royal Liverpool Philharmonic for this one season, while in the next year the Radio Éireann Symphony (now the RTÉ National Symphony Orchestra) moved into the pit, a role it maintained up until 2005. The 1962 L'amico Fritz brought the talented young Irish singers Veronica Dunne and Bernadette Greevy to international notice, while other distinguished names from the 1960s included Mirella Freni in Bellini's I puritani. Massenet's Don Quichotte was another standout in 1965 with the veteran bass Miroslav Cangalovic as Cervantes' old knight. Albert Rosen, a young conductor from Prague, began a long association with the company in 1965, and he went on to conduct eighteen Wexford productions. He was later appointed Principal Conductor of the RTÉ Symphony Orchestra and was Conductor Laureate at the time of his death in 1997.
Брайан Дики, 1967 жылдан 1973 жылға дейін
1967 жылы EMI жазбаларын жасаушы продюсер және Филармония оркестрінің негізін қалаушы Уолтер Легге фестивальді басқаруды қолына алуды сұрады, бірақ тағайындалғаннан кейін бір ай ішінде ол ауыр жүрек ұстамасына шалдығып, бас тартуға мәжбүр болды. 26 жастағы, бұрынғы Тринити колледжінің студенті Брайан Дики фестивальді басқаруды өз міндетіне алды. Опера өнерінің жаңа, көрнекті кезеңі басталды, алғаш рет орыс және чех тіліндегі опералар қойылды, сондай-ақ 1970 жылы Делибес операсының «Лакме» және 1971 жылы Бизенің «Жеміс тершілері» операсы француз репертуарына ерекше назар аударуға мүмкіндік берді.
In 1967, Walter Legge, the EMI recording producer and founder of the Philharmonia Orchestra was asked to take over the running of the festival, but within a month of the appointment he suffered a severe heart attack and was obliged to withdraw. The 26 year old former Trinity College student Brian Dickie took over the running of the Festival. A new era of outstanding singing emerged, with the first operas in Russian and Czech plus a new emphasis on the French repertory as represented by Delibes’ Lakmé in 1970 and Bizet's Les pêcheurs de perles in 1971.
Томсон Смилли, 1974 жылдан 1978 жылға дейін
Дикки Глиндеборнға оралуға көндірілді, бірақ 1974 жылы оның орнына Шотландия операсынан келген Томсон Смилли тағайындалды. Ол үш опералық форматты сақтап қалды. Осы кезеңде ұмытылып кеткен Массене опералары оның ең сүйікті туындыларына айналды, және Смилли өзінің алғашқы маусымында «Таис» операсын қойды, осымен композитордың операларынан тұратын серия басталды, соның ішінде 2001 жылы қойылған сирек кездесетін «Сафо» операсы да болды. 1976 жылы Бриттеннің «Бұрылыс» операсы, сондай-ақ Чимарозаның бір актерлік «Il maestro di cappella» операсы көрсетілді. 1979 жылы және одан кейінгі жылдары XVIII ғасырдың тағы да сирек итальян опералары көрсетілді.
Dickie was persuaded to return to Glyndebourne, but his successor in 1974 was Thomson Smillie who came from the Scottish Opera. He maintained the three opera format. Much neglected during this period, Massenet's operas quickly became his favourites, and Smillie staged Thaïs in his first season, starting a series of the composer's operas which included the rare Sapho produced in 2001. In 1976, Britten's The Turn of the Screw was presented along with a rarity in Cimarosa's one man piece Il maestro di cappella. Other rare Italian operas of the 18th century were presented in 1979 and subsequent years.
Адриан Слак, 1979 жылдан 1981 жылға дейін
Адриан Слак көбінесе итальяндық операға ден қойды. Бірақ Генделдің "Орландо", Флойдтың "Егеуқырлар мен адамдар" және Моцарттың "Зайде" сияқты кейбір ерекше жағдайлар да болды. Спонтинидің "La vestale" операсы Бернард Левин сипаттағандай, бүкіл труппаның тік және жылтыр сахнада сығу оқиғасымен есте қалды.
Adrian Slack concentrated on mainly Italian opera. There were some exception such as Handel's Orlando, Floyd's Of Mice and Men and Mozart's Zaide. Spontini's La vestale was memorable for the incident involving the entire company slipping on a steeply raked, smoothly finished stage, as described by Bernard Levin.
Элейн Пэдмор, 1982 жылдан 1994 жылға дейін
Элейн Пэдмор Би-Би-Си опера продюсері болған және Би-Би-Си Радио 3 үшін қойылымдардың трансляциясын қадағалаған. Ол көркемдік директор болып қызмет еткен кезеңде Вексфордта көптеген ерекше қойылымдары бар, кең спектрлі музыка мен әншілер өнер көрсетті. Оның кезінде Сергей Лейферкус көптеген басқа жаңа есімдермен бірге, Ресейден тыс аудиторияға таныстырылды, мысалы, американдық драмалық сопрано Алессандра Марк. Басқа да көрнекті қойылымдардың қатарында Франческа Замбеллоның екі қойылымы бар: 1991 жылы Доницеттидің «Кале қамалы» және 1993 жылы Чайковскийдің «Черевичкі» опералары. 1982 жылы Падмор енгізген жаңа идея – «Опералық көріністер», яғни опералардан үзінділерді ұсыну. Бұл жас көрермендерге төмен бағадағы мүмкіндік берді, сонымен қатар хорға жұмыс көлемін арттырды, және бұл идея өте табысты болды. Майкл Уильям Балфтың «Кастилия гүлі» операсы, Николетт Молнар режиссерлік еткен және Джон Ллойд Дэвис суреттемесімен, фестивальдің 40 жылдығына арналған 1991 жылдың басында кәсіби деңгейде қайта қойылды.
Elaine Padmore had been a BBC opera producer and had supervised transmissions of the productions for BBC Radio 3 and, during her tenure as artistic director, a wide spectrum of music and singers with many remarkable productions made appearances at Wexford. Sergei Leiferkus was introduced to audiences outside Russia along with many other newcomers such as the American dramatic soprano Alessandra Marc during her era. Other outstanding productions included newcomer Francesca Zambello's two productions, the first of Donizetti's L'assedio di Calais in 1991 and Tchaikovsky's Cherevichki in 1993. A new idea introduced by Padmore in 1982 was the "Operatic Scenes", the presentation of excerpts from operas. This provided a lower cost alternative for younger audience members as well as offering more work to the chorus, and the idea proved to be very successful. Michael William Balfe's The Rose of Castile, directed by Nicolette Molnár and designed by John Lloyd Davies, was revived in a professional production in early 1991 to commemorate the festival's 40th anniversary.
Луиджи Феррари, 1995 жылдан 2004 жылға дейін
1995 жылы Падмордың орнына Пезародағы Россини опера фестивалінің директоры, кейін Болоньядағы Театро Коммунале директоры Луиджи Феррари тағайындалды. Әрине, ол өзінің стилін итальяндық және кеш романтикалық туындыларға, мысалы, 1996 жылғы Майербидің "L'étoile du nord" операсына баса назар аудару арқылы қалыптастырды. 1994 жылы фестивальден Raidió Teilifís Éireann арнасының хабар таратуымен қатар, төрт жылдық коммерциялық жазбалар сериясы басталды. Көптеген маусымдар BBC Radio 3 арнасымен де көрсетілді. 2001 жылы фестивальдің елу жылдығы ерекше оқиға болды және ол субтитрлерді енгізумен белгіленді.
In 1995, Padmore was succeeded as artistic director by Luigi Ferrari, then director of the Rossini Opera Festival at Pesaro and later director of the Teatro Comunale in Bologna. Naturally, he developed his own style by emphasising Italian and late Romantic works such as Meyerbeer's L'étoile du nord in 1996. In 1994, a four year series of commercial recordings from the festival was started, in addition to Raidió Teilifís Éireann broadcasts from the festival. Many seasons have also been broadcast by BBC Radio 3. In 2001, the fiftieth festival was a special event marked by the introduction of surtitles.
Дэвид Аглер, 2005 жылдан 2019 жылға дейін
Дэвид Аглер көркемдік директор болып тағайындалды және 2005 жылғы және одан кейінгі маусымдарды жоспарлады. Ол американдық дирижер, бұрын Ванкувер операсының музыкалық жетекшісі және Сан-Франциско операсының тұрақты дирижері болған. "Опера сахналары" бастапқы идеясын дамыта келе, негізгі опералық туындыларды қысқартылған нұсқада ұсынатын "мини-опера" концепциясы табысты жүзеге асырылды.
David Agler became artistic director and programmed the 2005 and subsequent seasons. He is an American conductor, previously the music director at Vancouver Opera and resident conductor at the San Francisco Opera. One innovation, following up from the original idea of "Opera Scenes", has been the "mini opera" concept, presenting the more mainstream works in condensed versions, was developed with success.
Розетта Куччи, 2020 жылдан қазіргі уақытқа дейін
2020 жылы Аглердің қызметін Розетта Куччи алмастырды.
In 2020 Agler was succeeded as artistic director by Rosetta Cucchi.
Кеңейту
Фестивальдің көп жылдар бойы орналасқан үйі – Корольдік театры, батыл шешіммен бұзылып, сол жерге Ұлттық опера театры салынды. Жаңа ғимараттағы алғашқы опера 2008 жылдың 16 қазанында ашылды. Вексфорд опера театры фестивальге 771 орындық О’Райли театрын және екінші, өте икемді Жером Хайнс театрын, 176 орынға дейін сыйымдылығы бар, құру арқылы 35%-ға арттырылған заманауи кеңістік ұсынады. Архитекторы – Keith Williams Architects, ал қоғамдық жұмыстар кеңсесімен бірлесіп жұмыс істеді; акустикасы мен құрылысын Arup жобалады. 2006 жылы Корольдік театры жабылуына байланысты, фестиваль Вексфордтың Оңтүстік Бас көшесіндегі Dún Mhuire залында қысқартылған форматта өтті. Көбінесе үш аптаға созылатын фестивальде, осы жолы екі апта ішінде тек екі опера қойылды. 2007 жылы фестиваль жазда Джонстаун қамалының аумағындағы уақытша театрда өтті, бұл қамалдағы әсем үй қала орталығынан шамамен 5 км қашықтықта орналасқан. Ұлттық опера театры 2008 жылдың 5 қыркүйегінде премьер-министр Брайан Коуэннің қатысуымен салтанатты түрде ашылды, содан кейін RTÉ арнасының The Late Late Show бағдарламасы О’Райли театрынан тікелей эфирде көрсетілді.
In a bold move, the festival's home of so many years, the Theatre Royal, was demolished and replaced by the National Opera House on the same site. The first opera in the new building opened on 16 October 2008. Wexford Opera House provides the festival with a modern venue with a 35% increase in capacity by creating the 771 seat O'Reilly Theatre and a second, highly flexible Jerome Hynes Theatre, with a seating capacity up to 176. The architect was Keith Williams Architects with the Office of Public Works; the acoustics and structure were designed by Arup. In 2006, because of the closure of the Theatre Royal, a reduced festival took place in the Dún Mhuire Hall on Wexford's South Main Street. Only two operas were staged over a period of two weeks, instead of the usual three operas over three weeks. In 2007, the festival took place in the summer in a temporary theatre in the grounds of Johnstown Castle, a stately home roughly 5 km from the town centre. The National Opera House was officially opened on 5 September 2008 in a ceremony with the Taoiseach Brian Cowen, followed by a live broadcast of RTÉ's The Late Late Show from the O'Reilly Theatre.