Кіріспе

Көбелек түрі

Парнассиус столицканус, Ладак жолақты Аполлоны – Орталық Азияда таралған сирек кездесетін, биік тауларда өсетін көбелек. Ол қысқы Аполлон (Parnassius) туысына және көжантайлар тұқымдасына жатады. Бұл көбелек табиғатты зерттеуші және саяхатшы Фердинанд Столицканың құрметіне аталған.

Сипаттама

Аталық үстіңгі жағы боз жамылғы ақ түсті. Алдыңғы қанаты: негізі мен шеттік жиегі қара ұсақ шашақтармен араласқан; ұяшықта әдеттегідей медиальды және апикальды қысқа қара көлденең жолақтар бар, бірақ типтік мысалдарда алғашқысы ортаңғы тамырға дейін жетпейді; дискальдық және постдискальдық қара түсті иісті жолақтар, біріншісі 6-шы тамырдан төмен қарай тартылып, арқаға жетпейді, екіншісі арқалық жиекке дейін созылады; осы жолақтардан тыс, соңғы жиек қара түспен көмкерілген, және бұзылу жерінде постдискальдық жолақпен бірігеді. Артқы қанаты: арқалық жиегі кең қараңғы, бұл түс бұрылысқа қарай тартылады; 5-ші аралықта постдискальдық қара нүкте қызылмен оралымды; термендері қараңғы, аралықтарында қара дақтармен және арқалық жиегінде ұзын ақ түктер бар. Екі қанаттың да алдыңғы және артқы қанаттарының қауырсындары ақ түсті. Астыңғы жағы: үстіңгі жағы сияқты, барлық түрлерге тән шыны тәрізді түс; белгілері ұқсас, бірақ нақты шашақталудан гөрі жоғарыдан көрінетін мөлдірлік арқасында көзге түседі. Антенна, бас, кеуде және құрсақ қара, бастың алдыңғы бөлігіндегі түкті шаштар қоңыр; астыңғы жағында: palpi, кеуде және құрсақ қоңыр түкті шаштармен қапталған. Әйелдердегі үстіңгі жағының түсі 6-дан біршама сарғыш түсте өзгешеленеді; белгілері ұқсас, бірақ артқы қанатта субтерминальдық қатардағы дақтардың ортасы көк түсті, постдискальдық қызыл дақ ақсыл, көбінесе жоқ, ал кейбір мысалдарда субторналдық қызыл дақ бар. Астыңғы жағы: еркекке ұқсас. Екі жыныста да артқы қанаттың астыңғы жағындағы базальдық қызыл дақтар, әдетте, егер болмаса, осы туыстың түрлерінде кездеспейді. Антенна, бас, кеуде және құрсақ еркекке ұқсас. Аналық аңғарлы қапшық, ұрықтанған аналықта Parnassius hunza-дағыдай.

Ауқым

Ол Ауғанстан, Пәкістан және Кашмирден басталып, Үндістанның солтүстік таулы аймақтары (Химачал-Прадеш және Уттаракханд) мен Қытайдың (Тибет) жерлеріне дейін созылады.

Мәртебе

Уильям Гарри Эванс мұның өте сирек екенін айтты. Бұл түр туралы толыққанды ақпарат қажет. Бұл көбелек Үндістанда заңмен қорғалады.

Сәйкестендіру

Парнассиус түрінің көпшілігін анықтау қиын, кейде тек жыныс мүшелерін тілкей арқылы кесу арқылы ғана анықталады. П. Р. Акерри (1975) онлайн режимінде қолжетімді анықтағыш кілтті ұсынады. Ол Parnassius delphius-қа анықталады, бірақ кішірек және жақсырақ белгіленген. Алдыңғы қанаттың дискальдік жолағы қысқарған, ерекше жағдайларда субмаргиналды жолаққа дейін жалғасады. Артқы қанатында кең шеттік жолақ бар, онда төрт немесе бес қара дақтар орналасқан, олардың әйелдерде көгілдір шаңдағымен жабылған; әдетте тек бір көзше (оцелл) сақталады, яғни артқы жақтағысы, кейде нүктеге дейін кішірейеді; сондай-ақ, көбінесе қызыл түсті артқы шеттік нүкте болады.