Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Молдовадағы католик шіркеуі – Римдегі Папаның рухани жетекшілігімен әлемдік католик шіркеуінің бір бөлігі.
Part of the worldwide Roman Catholic Church
The Catholic Church in Moldova is part of the worldwide Catholic Church, under the spiritual leadership of the Pope in Rome.
Тарих
1227 жылы қазіргі Молдова территориясы Папа Григорий IX құрған Милкова епархиясына қосылды. Моңғол шапқыншылығынан кейін Милкова епархиясы жойылды. 1370 жылы Папа Урбан V Сирет епархиясын құрды, оған Молдавия да кірді. 1413 жылы Бая-Маре епархиясы құрылды, ол 16 ғасырдың басына дейін сақталды. 19 ғасырдың басында Молдова Моравия апостолдық викариатының құрамына кірді. 1883 жылдың 27 сәуірінде Рим Папасы Лев XIII Румыниядағы Яссы епархиясын құрды, оған қазіргі Молдованың көп бөлігі енді. Епархияда көптеген діни, білім беру және қайырымдылық мекемелерін құрған белсенді иезуиттер болды. Солтүстік Молдавия Каменец-Подольск епархиясына қарасты. 1848 жылдың 3 шілдесінде Ватикан мен Ресей империясы арасындағы конкордаттан кейін Тирасполь епархиясы құрылды, оның кафедрасы бастапқыда Херсонда болды, кейін Тираспольға көшірілді. Қырым соғысы (1853-1856) салдарынан кафедрасы Саратовқа көшірілді, ол бүгінгі Молдованы қамтитын Тирасполь деканатынан құрылды. 1917 жылдан кейін Яссы епархиясы Молдовадағы билікке ие болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Молдова Транснистрия епархиясының құрамына кірді. Совет кезеңінде Молдавиядағы католик шіркеуінің қызметі шектелді. 1945 жылдан бері Молдавиядағы католик приходтары Рига архиепископтығына бағынды. 1970 жылға дейін Молдова аумағында тек бір католик шіркеуі болды, ол Кишиневтегі жергілікті зиратта орналасқан. 1979 жылы Совет билігі Молдовадағы жалғыз католик діни қызметкеріне тыйым салды. Тәуелсіз Молдова құрылғаннан кейін 1993 жылдың 28 қазанында Молдова апостолдық әкімшілігі құрылды және 2001 жылдың 27 қазанында Кишинев епархиясы болып қайта құрылды. Епархияның алғашқы епископы Антон Коша.
In 1227 the current territory of Moldova joined the Diocese of Milkova, formed by Pope Gregory IX. After the Mongol invasion, the Diocese of Milkova ceased to exist. In 1370, Pope Urban V formed the Diocese of Siret, which also included Moldavia. In 1413, the Diocese of Baia Mare was founded, which lasted until the beginning of the 16th century. At the beginning of the 19th century, Moldova was part of the Apostolic Vicariate of Moravia. On 27 April 1883 Pope Leo XIII established the Diocese of Iași in Romania, which included most of the current territory of Moldova. In the diocese were active Jesuits who established numerous religious, educational and charitable institutions. North Moldavia was in the Diocese of Kamenetz Podolsk. On 3 July 1848, after the concordat between the Vatican and the Russian Empire, the Diocese of Tiraspol was formed, whose cathedra at first was in Kherson, then was moved to Tiraspol. Because of the Crimean War (1853 1856), its cathedra was transferred to Saratov, which was formed from the Tiraspol deanery, which included all of today's Moldova. After 1917, the Diocese of Iași had jurisdiction in Moldova. During World War II, Moldova was part of the Transnistria diocese. During the Soviet Union era, the Catholic Church in Moldavia was limited. Catholic parishes in Moldova since 1945 belonged to the Archdiocese of Riga. Before 1970, the territory of Moldova had only one Catholic church in Chișinău, which was at the local cemetery. In 1979, Soviet authorities had banned the only Catholic priest in Moldova. After the formation of an independent Moldova, on 28 October 1993, the Apostolic Administration of Moldova was established and on 27 October 2001 it was converted into the Diocese of Chişinău with direct submission to the Holy See. The first bishop of the diocese is Anton Coșa.
Статистика
2020 жылы шамамен 20 000 (жалпы халықтың 0,56%) католик дінін ұстанды. Ел бір ғана діни округтан – Кишинев діни округынан тұрады. 2020 жылы Молдавияда 27 священник және 24 қарындас 20 приходта қызмет етті. Латын обрядындағы діндарлардан бөлек, грек католиктеріне де қызмет көрсетеді.
In 2020, around 20,000 (0.56% of the total population) was Catholic. The country forms a single diocese, the Diocese of Chişinău. In 2020 Moldova had 27 priests and 24 nuns serving across 20 parishes. Besides the Latin rite faithful it serves the Greek Catholics as well.