Кіріспе

Малайзиядағы жол

8-федералды тас жол, сонымен қатар Куала-Лумпур – Кота-Бхару тас жолы (малай: Jalan Kuala Lumpur–Kota Bharu) деп те аталады, бұл Малайзиядағы 402,7 км федералды тас жол. Ол оңтүстіктегі Бентонгті солтүстіктегі Кота-Бхарумен байланыстырады. Бұл тас жол екі бөліктен тұрды: Кота-Бхару – Куала-Край жолы (малай: Jalan Kota Bharu–Kuala Krai) және Бентонг – Куала-Липис жолы (малай: Jalan Bentong–Kuala Lipis). Куала-Крайдан Куала-Липиске дейінгі бөлігі аяқталғанға дейін FT8 тас жолының толық құрылысы 99 жылға созылды.

Жолдың аясы

8-федералды жолдың нөлдік километрі Бентонг, Пахангта Куала-Лумпур-Карак тас жолымен (E8, 810 шығу) тоғысқан жерде басталады. 9-федералды жолмен бірге, ол Титивангса тауларының шығыс етегімен оңтүстік басынан Раубқа дейін созылады. Содан кейін тас жол Титивангсадан Куала Липиске қарай жалғасады, одан кейін Тахан тауларының батыс етегімен Куала Крайға дейін өтеді. Ақырында, 8-федералды жол Келантан өзенінің шығыс жағалауымен Кота-Барудағы солтүстік нүктесіне дейін жүреді. FT8 тас жолы, әсіресе Кота-Бару – Куала Край аралығындағы ауыр қозғалыс жағдайымен белгілі. Мерекелік маусымдарда қозғалыс тығындары күшейеді, мысалы, 2014 жылғы Хари Рая Айдилфитри мерекесінде Куала-Лумпурдан Кота-Баруға сапар 16 сағаттан асуы мүмкін.

Тарих

8-федералды жолдың бір бөлігі 1887 жылы Қоғамдық жұмыстар департаментімен салынған Паханг штатындағы ең алғашқы магистральдық жол – 80 мильдік Куала Кубу–Куала Липис жолының бір бөлігі болды. Куала Кубу–Куала Липис жолы Селангор штатындағы Куала Кубу Бару мен Паханг штатындағы Куала Липисті байланыстырды. Кейін 1915 жылы Теранумнан Бэнтонгке дейінгі бөлік салынып аяқталды. Сонымен қатар, Кота Бару–Куала Край жолы және Куала Теренггану–Куантан FT3 федералды жолы бірге салынды. Алғашқы FT8 федералды жолының Раубтан Теранум арқылы Бэнтонгке дейінгі учаскесі 1958 жылы ФЕЛДА Лура Билут ашылуымен бірге, түзу, жаңа тас жолмен айналып өтті, нәтижесінде ескі, қисық бөлігі 218 федералды жол деп қайта жарияланды. Дегенмен, Бэнтонг–Куала Липис FT8 федералды жолы мен Кота Бару–Куала Край FT8 федералды жолы ұзартылмады, Куала Липис пен Куала Край арасында 219 шақырымдық үзіліс пайда болды. Бұл үзіліс тек 1981 жылы ғана салынды. Куала Край–Гуа Мусанг FT8 федералды тас жолы 1983 жылдың тамызында, ал Куала Липис–Гуа Мусанг FT8 федералды тас жолы 1986 жылы аяқталды.

Орталық омыртқа жолына көтерілу

8-ші федералды жолдың кейбір бөліктерінде жол жаңарту жұмыстары жүріп жатыр. Автожол құрылысын Мерапохтан кейін, Букит-Тюжухта көруге болады. Шегар-Перахта жаңа бағыт (Орталық омыртқа жолы) ашылады, бұл жануарлардың және қалыпты емес бұрыштардың салдарынан болатын апаттардың қаупін азайтады. Қазір Шегар-Перахтағы ескі жолдың бір бөлігі бұзылып, жүргізушілер бірнеше шақырымға Орталық омыртқа жолына бағытталды, содан кейін Букит-Тюжухқа (Жеті төбе) жеткенше қайта 8-ші федералды жолға көшірілді.

Көшпелі жерлер мен қалалар (оңтүстік-солтүстік)

Төменде 8-жолдың қиылыстары мен оларға жақын орналасқан қалалардың (ірі әріптермен жазылған) тізімі келтірілген. KmExitInterchangeToRemarks402.7 801 Куала-Лумпур–Карак тас жолыБентонг Шығыс-Батыс Куала-Лумпур–Карак тас жолыКуала-ЛумпурГомбакГентинг ХайлендсШығыс Куала-Лумпур–Карак тас жолы/Шығыс жағалауы тас жолыКуала-ТеренггануКуантанКаракТрумпет тәрізді қиылыс Куала-Лумпур–Карак тас жолыКуала-Лумпур–Гуа Мусанг тас жолыБасталуы/Аяқталуы тас жолыANIH Berhad шекарасы Куала-Лумпур–Кота-Барху тас жолыКуала-Лумпур–Гуа Мусанг тас жолыБасталуы/Аяқталуы тас жолыJKR шекарасы Бентонг өнеркәсіптік аймағының қиылыстары Орталық тік жолБентонгСолтүстік Орталық тік жолЛурах Билут арқылы Рауб арқылы Кота-Барху арқылы Мемпага арқылы Жартылай алмаз тәрізді қиылысСолтүстікке қарай кіру және шығу ғана Кампунг Букит Пиату Кампунг Бенус Сунги Бенус көпірі Тенку Сулейман мешіті БентонгКетариБатыс Гомбак Бентонг жолыБукит ТигиЖанда БайкГомбакКуала-ЛумпурСигналды Т-тәрізді қиылыс БентонгТаман КетариБатыс БентонгСунги МаронгБатысТаман Букит ИндаШығысКампунг Сунги Маронг Сигналды тоғысқан қиылыс Сунги Бентонг көпірі БентонгБентонг қалалық ортасы Жол Локе Йю жолыОңтүстікке қарай бағытталған қозғалыс ғанаСолтүстікке қарай бағытталған қозғалыс батысқа қарай параллель жүретін Аҳ Пэнг жолын пайдаланады БентонгШығысБентонг ауданы мен жер басқармасы БентонгШығысБентонг аудандық мешіті Кампунг ЧамангБатыс Чаманг жолыЧаманг жаңа ауылыЧаманг сарқырамасы Т-тәрізді қиылыс Кампунг Куала РепасБатыс Т-тәрізді қиылыс Таман Деса ДамайБатыс Т-тәрізді қиылыс Ескі Бентонг Рауб жолыСолтүстік Ескі Бентонг Рауб жолыКампунг Сунги ПенжурингСан ЛиКампунг Сунги ЧетангТеранумКуала Кубу Барху Фрейзер Хилл арқылы Куала-Лумпур арқылы Т-тәрізді қиылыс Кампунг АсапОңтүстік-Шығыс Мемпага жолыFELDA МемпагаКампунг ЛебуБентонг арқылы Т-тәрізді қиылыс Кампунг Бахару FELDA Лурах БилутШығыс FELDA Лурах Билут жолыFELDA Лурах БилутТ-тәрізді қиылыс Бентонг–Рауб ауданының шекарасы Кампунг Сунги Далам РаубFELDA КрауШығыс FELDA Крау жолыUniversiti Teknologi MARA Рауб кампусыFELDA КрауКампунг Мелаю Семпалит Сигналды Т-тәрізді қиылыс РаубТрас жолыБатыс Ескі Бентонг Рауб жолы (Трас жолы деп те аталады)ТерасТеранумКуала Кубу Барху Фрейзер Хилл арқылы Таджонг Малим арқылы Куала-Лумпур арқылы Сигналды Т-тәрізді қиылыс Қиылыс пен Рауб қалалық ортасы арасындағы жолдың бөлігі де Трас жолы деп аталады РаубТаман Рауб Жая БатысТаман Рауб Жая РаубРауб қалалық ортасы Жол Тун Разак деп аталадыОңтүстікке қарай бағытталған қозғалыс ғанаСолтүстікке қарай бағытталған қозғалыс батысқа қарай параллель жүретін Дато Абдулла жолын пайдаланады РаубСолтүстік-Батыс Черох жолыБату Малим(Рауб қаласында жай ғана Черох жолы деп те аталады)ЧерохБату ТаламБату МалимСунги Коян арқылы Камерон Хайлендс арқылы Солтүстік Тенку Абдул Самад жолыБукит Коман Тоғысқан қиылыс РаубРауб ауданы мен жер басқармасы Кампунг Пинту ПадангШығыс Улу Гали жолыУлу Гали Т-тәрізді қиылыстар Кампунг Джемапай Кампунг Гали Кампунг Сунги Пасу ДонгШығыс Донг жолыУлу ДонгТ-тәрізді қиылыстар Кампунг Куала Гали Кампунг ТемауШығыс Улу Темау жолыКампунг Улу ТемауТ-тәрізді қиылыстар Кампунг Ажай Куала ДонгБатыс Таджонг Тенку жолыТаджонг ТенкуЧерох Т-тәрізді қиылыстар Кампунг Деруас СегаБатыс Бату Талам жолыБату Талам Т-тәрізді қиылыстар Кампунг Джерам Бесу Кампунг Бату БуаяСолтүстік Себеранг Липис жолыКампунг Себеранг Липис Т-тәрізді қиылыстар БентаШығыс Жерантут Темело Квантан Бандар Пусат Дженгка Маран Айналыс жол Сунги Бента көпірі Рауб–Липис ауданының шекарасы Таман Желай Кампунг Ренгай Кампунг Бату Енем Кампунг Бинджай Куала ЛиписСолтүстік Пекелинг жолыҚалалық ортасы Жерантут Керамбит Куала Тембелинг Таманг Негера (Ұлттық саябақ)Куала Липис ауданының басқармасыМасджид Сұлтан Махмуд (Куала Липис аудандық мешіті)Танжунг Липис қонақ үйіКуала Липис ауруханасыКуала Липис теміржол стансасыТ-тәрізді қиылыстар Куала ЛиписСолтүстікЦенерас жолыҚалалық ортасыКуала Липис ауданының басқармасыМасджид Сұлтан Махмуд (Куала Липис аудандық мешіті)Куала Липис ауруханасыКуала Липис теміржол стансасыТ-тәрізді қиылыстар Кампунг Темпоянг БерчангБатыс Сунги Коян Камерон Хайлендс Т-тәрізді қиылыстар Паданг Тенку Теміржол көпірі Сунги Паханг көпірі Кампунг Бералас Кампунг Себеранг Желай Куала Туи Кампунг Кечур Жайнак Кекау Оңтүстік-Шығыс Жайнак Кекау жолыКуала ЛиписТ-тәрізді қиылыстар Кампунг Мелака Кампунг Гелангганг Кампунг Сентанг Кампунг Пагар Сасак Кампунг Букит Кампунг Петола Кампунг Бедонг Кампунг Текал Жерних Кампунг Дада Керинг Таман Ринба КенонгТаман Ринба Кенонг FELDA Цегар Перах 1 & 2 FELCRA Сунги Темау Сунги Ю Кампунг Кубанг Раса Кампунг Мерхамах Кампунг Персит Мерапо Кампунг Танганг Паханг Дарул МакмурЛипис ауданының шекарасы Келантан шекарасы Паханг–Келантан шекарасы Келантан Дарул НаимГуа Мусанг ауданының шекарасы Кампунг Сунги Тупай Ментара Кампунг Бату Папан Кампунг Танах Путе SMS Гуа Мусанг Гуа Мусанг демалыс және қызмет көрсету аймағы Петро Гуа МусангИндустриялық жол айналыс жолыИндустриялық жолыБатысПулайШығысГуа Мусанг өнеркәсіптік аймағының айналыс жолы Гуа МусангИндустриялық жол қиылысыИндустриялық жолыБатысПулайШығысТаман ДамарТаман Ванги Алмаз тәрізді қиылыс KESEDAR гольф алаңыKESEDAR гольф алаңы Гуа МусангАурухана жолыБатыс Аурухана жолыГуа Мусанг ауруханасы Т-тәрізді қиылыстар Гуа МусангЖаңа Гуа МусангБатысБандар Жаңа Гуа Мусанг жолыБандар Жаңа Гуа МусангГуа Мусанг ауданының басқармасыМаджлис Даэрах Гуа Мусанг (MDGM) штаб-пәтеріМасджид Тенку Мухаммад Фарис Петра Келантан Оңтүстік Даму Агенттігі (KESEDAR) штаб-пәтеріГуа Мусанг аудандық кітапханасыFELDA Гуа Мусанг аудандық кеңсесіRISDA Гуа Мусанг аудандық кеңсесіМалайзиялық көлік министрлігі (JPJ) Гуа Мусанг аудандық штаб-пәтері Екінші Шығыс–Батыс тас жолы Камерон Хайлендс Симпанг Пулай Ипо Солтүстік–Оңтүстік тас жолыСолтүстік маршрутыБукит Каю ХитамПенангКуала-Лумпур Дабонг–Гуа Мусанг жолыДабонгЖелиШығысPPR Гуа Мусанг жолыPPR Гуа МусангҚиылыстар Сунги Кетил көпірі Гуа МусангПулай жолыСолтүстікПулай жолыҚалалық ортасыKesedar InnТ-тәрізді қиылыстар Гуа МусангГуа Мусанг теміржол стансасыГуа Мусанг теміржол стансасыТ-тәрізді қиылыстар Теміржол көпірі Гуа МусангБандар Утама Гуа МусангБандар Утама Гуа Мусанг Т-тәрізді қиылыстар Куала-Лумпур–Кота-Барху тас жолыКуала-Лумпур–Гуа Мусанг тас жолыКуала-Лумпур–Кота-Барху тас жолыКуала Край–Гуа Мусанг тас жолы Сунги Асап Сунги Асап көпірі Жол Сунги ЧевеБатыс Жол Сунги ЧевеСунги ЧевеТ-тәрізді қиылыстар Гуа Мусанг демалыс және қызмет көрсету аймағы Shell Сунги Чику көпірі Чику Чегар Бонгор Кампунг Букит ТебокСолтүстік-Батыс Дабонг Жели Герик Т-тәрізді қиылыстар Сунги Лебир көпірі Джамбатан Куала КрайСунги Гай көпірі Гуа Мусанг–Куала Край ауданының шекарасы Кампунг Лалох Лата Берингин Кампунг Каранган Кампунг Темианг Манек Урай Кампунг Сунги Периа Пахи Мақтаб Рендах Сайнс МАРА (MRSM) Куала Край Мақтаб Рендах Сайнс МАРА (MRSM) Куала Край Куала КрайКуала Край ауданының басқармасы Куала Край Гучил Куала-Лумпур–Кота-Барху тас жолыКуала Край–Гуа Мусанг тас жолыКуала-Лумпур–Кота-Барху тас жолыЖолан Кота-Барху–Куала Край Пекан Джамбу Лавар Бату 30 Кампунг Керох Куала Край–Мачанг ауданының шекарасы Кампунг Кижал Кампунг Меркель Кампунг Пеманок Сунги Сат көпірі Мачанг айналыс жолыМачанг айналыс жолыСолтүстікКуала КрайГуа Мусанг Т-тәрізді қиылыстар Пулай Чондонг Кетерех Кетерех жолыБатысДуриан РендангШығысБачокЖелават Қиылыстар Кадок Мачанг–Кота-Барху ауданының шекарасы Вакаф Че ЙеБатыс Салор Пасир МасШығыс Пасир Хор Кубанг Кериан Қиылыстар Вакаф Че ЙеБатыс Салор Пасир МасҚиылыстар Сунги Пенгкалан Дату көпірі Бунут Паюнг Кота Дарул Наим 0 Кота-БархуWKK қиылысы Вакаф Барху–Кота-Барху–Кубанг Кериан тас жолыСолтүстік-БатысЖолан ХамзаСұлтан Яхья Петра көпірі Вакаф Бахару Пасир Мас Тумпат Рантау Панжанг4057 Паттани (Тайланд)Оңтүстік-ШығысЖолан Сұлтан Яхья Петра Пангклан Чепа Перингат Пасир Путе Куала Теренггану Сұлтан Исмаил Петра әуежайы Қиылыстар Куала-Лумпур–Кота-Барху тас жолыЖолан ...