Кіріспе

Игуанита жабайы табиғат қоры – Коста-Риканың солтүстік-батысындағы Гуанакасте провинциясында орналасқан Гуанакасте табиғат сақтау аймағындағы жабайы табиғатты қорғау орны. Ол жағалау мангроларын және Кебрада-Гранде төңірегіндегі аймақтарды қорғайды.

География

Игуанита жабайы табиғат панасы Коста-Риканың ұлттық панасы болып табылады. Ол Коста-Риканың Накасколо түбегінде, Либерия қаласының орталығынан шамамен 34,2 км қашықтықта орналасқан.

Климат

Игуанита жануарлар қорығының климаты жылы және құрғақ жазық жерлерде орналасқан. Қазаннан сәуірге дейін бұл аймақта ауа температурасы жоғарылайды, ал мамырдан қарашаға дейін жаңбырлы маусым болады. Игуанита жабайы табиғат қоры орналасқан Гуанакасте провинциясының орташа жылдық температурасы 27°C құрайды. Дегенмен, тарихи деректер бойынша ең төменгі температура 12,8°C, ал ең жоғарғы температура 40,1°C тіркелген.

Маңыздылық

Игуанита жабайы табиғат қоры аймақтағы жергілікті флора мен фаунаны сақтап, қорғайды. Игуанита жабайы табиғат қорының 84% -ы тығыз мангроу ормандарымен, ал тағы 5% -ы сирек мангроу ағаштарымен жабылған. Мангроу ормандары балықтар мен креветкалардың мекендеу ортасын қорғайды. Либерия, Каррильо, Филадельфия, Багасес, Тиларан және Упала сияқты Гуанакасте аймағының жергілікті тұрғындары мангроу ормандарына құрметпен қарады.

Биологиялық ресурстар

Бұл аймақта тропикалық климат орналасқан, 115 гектар жер флора мен фаунаның алуан түрлі мекендеу орындарына, құрлықтағы және теңіздегі түрлерге жағдай жасайды. Жағажай, саға, мангр батпақтары, орман және бірнеше археологиялық ескерткіштерді қамтитын табиғи және мәдени ресурстардың көптігі бар. Ұлттық қорықта Коста-Риканың Тынық мұхитында танымал мангр түрлері өседі. Олардың ішінде қызыл мангр (Rhizophora mangle), қара мангр (Avicennia germinans) және ақ мангр (Laguncularia racemosa) бар. Қорықтағы кең табиғи аумаққа құрғақ орман да кіреді, онда 118 түрлі ағаш, 150 түрлі саңырауқұлақ, 135 түрлі құс және 10 түрлі құрлық сүтқоректі жануарлары қоныстанған. Қорықтың теңіз аймағында 24 түрлі моллюск, 22 түрлі балық, 13 түрлі қабықшалы жануар, 5 түрлі коралл және 3 түрлі теңіз жұлдызы кездеседі. Бұған қоса, теңіз тасбақаларының ұя салуы мен шабақтарының тууы тіркелген.

Даулар

Гуанакастедегі жағалау аймақтары Коста-Рикадағы даму мен құрылыс қарқыны бойынша соңғы кезде ең жоғары деңгейге жетті. Алайда, олардың дамуы жоғары деңгейдегі импровизация мен спекуляцияға ұшырап, қоғамдық және қорғалатын аймақтардағы қазіргі және болашақ заңдық мәселелерді тудыруда. Бұл аймақтардың тұрақтылығына нұқсан келтіріп, табиғи, мәдени және тарихи ресурстардың құлдырауына әкелуде. Мұндай мәселелер Плайя Тамариндо, Папагайо, Лас-Баулас Ұлттық теңіз паркі және Гуанакастедегі көптеген басқа да жерлерде кездеседі. Бұл, табиғатқа тигізетін әсерін ескермей, халықаралық қонақүйлерге жеңілдіктер беретін АКТ-нің (Ақпараттық-коммуникациялық технологиялар) салдарынан болып отыр. Жергілікті тұрғындар мен жақын туыстар бұл әрекетке қарсы, себебі қонақүй компаниялары пананың бір бөлігін жеке меншікке айналдырды. Бұл бақылау Коста-Рика азаматтарының заң бойынша оларға тиесілі жағажайлар сияқты қоғамдық орындарға қол жеткізуін шектеуде. Осының салдарынан Игуанита панасын сақтап қалу үшін күресіп жатқан бірнеше топтар пайда болды. Олар Comunal de Carrillo, Integral de Guardia және San Roque, Candega, Barrio Los Angeles, Las Delicias, La Victoria және Guadalupe қауымдастықтарын, сондай-ақ Тиларан ауылының тұрғындарын біріктірді. Осы адамдардың және депутат Баллестерос Варгастың қолдауының арқасында Игуанита жабайы табиғат панасы № 16.349 тіркелме нөмірімен құрылып, 2006 жылдың қыркүйегінде La Gaceta № 186 басылымында жарияланды. Пананың мақсаты – Коста-Рика және Гуанакастеко халқының панадан пайдалану құқығын қамтамасыз ету, барлық азаматтарға жағажайға тең мүмкіндіктер мен құқықтармен қол жеткізуді ұсыну. 2008 жылы жүргізілген зерттеуде Игуанита жабайы табиғат панасындағы туристер кемпингтік жерлерде от жағу салдарынан өрт шығарғаны анықталды.