Кіріспе

Өлшеу құрылғысының тарихи қолданылуы

1850 жылдары АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кейбір кемелері гидрометрді пайдалана бастады. Теңіз суының тығыздығынан алынған мәліметтер мұхит ағымдарының динамикасын зерттеуге үлкен үлес қосты.

Бала асырап алу

Теңіздегі метеорологиялық бақылаудың бірыңғай жүйесін әзірлеу үшін Брюссельде 1853 жылы өткен бірінші халықаралық теңіз конференциясы (сондай-ақ "Брюссель конференциясы" деп аталады) гидрометрді жүйелі пайдалануды ұсынды. Америка Құрама Штаттарының Әскери-теңіз күштерінің капитаны Джон Роджерс, лейтенант Портер және доктор Уильям Сэмюэл Уэйтман Рушенбергер, сондай-ақ американдық "Алтын ғасыр" кемесіндегі доктор Реймонд және Англияның Шығыс Индия компаниясына тиесілі "Глориана" кемесінің капитаны Генри Тойнби (F. R. A. S., F. R. A. G. S.) гидрометр арқылы құнды бақылаулар жүргізді. Капитан Роджерс ең толық серияны ұсынды. Гидрометрді қолданған теңізшілер білім мен зерттеу салаларын кеңейтіп, теңіздің жаңа байланыстарын ашуға ықпал етті. Брюссель ұйымы теңіз журналына меншікті салмақ бағанын енгізу арқылы гидрографтарға теңіз ағындарының динамикалық күшін есептеу үшін қажетті деректерді алуға мүмкіндік берді, бұл күш теңіз суларының әртүрлі климаттардағы меншікті салмағының айырмашылығынан туындайды. Брюссель конференциясы теңіздің әртүрлі бөліктеріндегі судың меншікті салмағындағы белгілі бір айырмашылық белгілі бір ағымдарға себеп болатыны және мұндай айырмашылық температураның, тұздылықтың немесе екеуінің де әсерінен туындаса, ағымдардың бағыты мен күші бірдей болады деп келісті.

Қорытындылар

Капитан Роджерс "Винсенс" кемесінде жасаған бақылаулар – әлемді айналып өткен алғашқы АҚШ соғыс кемесі – теңіз суының тығыздығы температура өзгергеніне қарамастан, пассатты желдер аймағында көбінесе өзгермейтінін көрсетті. Тынық мұхитының оңтүстік-шығыс бөлігінде температура біршама жоғары болды, ал Атлантика мұхитында төмен болды. Бірақ, пассатты желдер белдеуінің экваторға жақын шеттеріндегі теңіз суы полярлық шетке қарағанда 20-25 градусқа жылырақ болғанымен, Атлантика мұхитының екі жеріндегі судың тығыздығы арасында айтарлықтай айырмашылық жоқ. Судың температурасы тіркелгенімен, оның тығыздығына қатысты бақылаулар температура бойынша түзетілмеген.