Кіріспе

Джеймс Паккард Лав (1950 жылы туған) – «Білім экологиясы» халықаралық ұйымының директоры, бұрын «Технология бойынша тұтынушылар жобасы» деп аталған, Вашингтон (Колумбия округі) және Женева қалаларында кеңселері бар үкіметтік емес ұйым. Ол негізінен білімді басқару және басқару мәселелері бойынша жұмыс істейді, соның ішінде зияткерлік меншік саясаты мен тәжірибесі, инновациялық саясат, әсіресе денсаулық сақтау және білімге қол жеткізумен байланысты мәселелерді қамтиды. Біріккен Ұлттар Ұйымының бірнеше агенттіктерінің, ұлттық үкіметтердің, халықаралық және аймақтық үкіметаралық ұйымдардың, сондай-ақ қоғамдық денсаулық сақтау ұйымдарының кеңесшісі. Лав – Ақыл-ой меншігі жөніндегі Трансатлантикалық тұтынушылар диалогы жұмыс тобының АҚШ-тағы тең төрағасы, «Essential Inventions» ұйымының негізін қалаушысы және төрағасы, «Қоғамдық домен одағының» төрағасы, «Азаматтық қоғам коалициясының» төрағасы. Бұрын ол «Ақыл-ой меншігі және ғылыми-зерттеулер мен даму» жөніндегі MSF жұмыс топтарының, «Шығармашылық, инновация және ақыл-ой меншігі» жөніндегі Адельфи хартасының және «Саясат диалогы» бастамасының ақыл-ой меншігі жөніндегі жұмыс тобының мүшесі болған.

Білім және ерте мансап

Лав 1950 жылы туған және Вашингтон штатының Беллвью қаласында өскен. Орта мектепті бітіргеннен кейін Лав Аляскада 13 жыл өмір сүрді және жұмыс істеді, бастапқыда балық консерві зауытында жұмысшы болып жұмыс істеді. 1974 жылы ол Alaska Public Interest Group коммерциялық емес ұйымын құрды, ол мұнай компанияларының табысының бір бөлігін қоғамға беруі үшін үгіт жүргізді. Содан кейін ол Франк Рассел компаниясында экономист болып жұмыс істеді. Ол DEC зейнетақы қоры үшін кірістілікті анықтау жүйесін, IBM зейнетақы қоры үшін портфельді есеп беру жүйесін жасады және мемлекеттік инвестициялық қорлардың әлеуметтік инвестицияларын бағалау үшін Форд қорымен бірге жұмыс істеді.

Қоғамдық мүддедегі мансап

1990 жылдан 2006 жылға дейін Лав Ральф Надердің Жауапты құқық зерттеу орталығында жұмыс істеді, онда ол АҚШ үкіметі қаржыландыратын деректер базаларына қоғамдық қолжеткізуді кеңейтуге бағытталған алғашқы күш-жігерді басқарды. Бұл жұмыстың бір бөлігі "Бағалы қазыналар кампаниясы" болды, ол ең маңызды және құнды федералдық деректер базаларына, соның ішінде Құқықтық қорлар мен биржалар жөніндегі комиссияның құжаттарына, патенттерге, Конгресс алдындағы заң жобаларына, медициналық тұжырымдамаларға, сот шешімдері мен заңдарға қоғамдық қолжеткізуді қамтамасыз етуге бағытталған. 1996 жылы Лав Ричард Столлменмен бірлесіп, "Жалпыға қолжетімділік үшін одақ" құрды, ол WIPO дипломатиялық конференциясында деректер базаларының авторлық құқыққа тиіс емес элементтерін қорғау туралы келісімді қабылдауға бағытталған ұсынысты жеңуге күш салды. 1997 жылы Лав Ральф Надермен бірге АҚШ Әділет министрлігін Microsoft компаниясына қарсы, Windows жүйесінде жұмыс істейтін веб-браузерлер мен басқа да бағдарламалық өнімдерге қатысты бәсекеге қарсы әрекеттері үшін монополияға қарсы іс қозғауға итермеледі. Кейін Надер мен Лав бірнеше компьютер өндірушілерінен тұтынушыларға Linux немесе басқа операциялық жүйелерді таңдау мүмкіндігін ұсынуды сұрады және OMB-ге Microsoft пен басқалардан ашық деректер форматтарын пайдалануды талап ету үшін сатып алу мүмкіндіктерін пайдалануды қарастыруды ұсынды. 1999 жылы Лав және бірнеше ЖИТС белсенділері мен "Шекарасыз дәрігерлер" (MSF), "Халықаралық денсаулық сақтау іс-қимылы" (HAI) және "Act Up" сияқты денсаулық сақтау ұйымдары ЖИТС және басқа да ауруларға қарсы дәрі-дәрмектерге патенттерді міндетті түрде лицензиялауды насихаттау үшін жаһандық науқанды бастады. 2001 жылы Лав Үндістанның жетекші генерикалық дәрі-дәрмек өндірушісі Cipla компаниясының басшысы Юсуф Хамидпен NVP+D4T+3TC ЖИТС-ті емдеу режиміне күніне 1 доллар бағасын келісті. "Cipla ұсынысы" бүкіл әлем бойынша жаңалықтардың басты бетін жариялады және Кофи Аннанды және басқаларды ВИЧ, туберкулез және безгекпен күресуге арналған жаһандық қор құруға шақыруға ықпал етті. Күніне 1 доллар тұратын ЖИТС-ке қарсы дәрі-дәрмек бағасы бойынша келіссөздер туралы "Қандағы от" атты ЖИТС-ке қарсы дәрі-дәрмектерге қолжетімділік туралы деректі фильм түсірілді. 2001 жылдың қарашасында Wall Street Journal басылымы Технология жөніндегі тұтынушылар жобасын ТРИПС және қоғамдық денсаулық сақтау туралы Доха декларациясын қабылдауға Дүниежүзілік сауда ұйымын итермелегені үшін атап өтті. 2002 жылы Барселонада өткен халықаралық ЖИТС конференциясында Лав ВИЧ және басқа да маңызды дәрі-дәрмектерге патенттерді басқару үшін патенттік пул құруға шақырды. 2002 жылдың күзінде Тим Хаббард пен Лав фармацевтикалық және өмірлік ғылымдар компаниясы Aventis ұйымдастырған радикалды сценарийді жоспарлау жаттығуына қатысып, жаңа дәрі-дәрмектерге заңды монополияларды жою және ашық ғылым жобаларын қолдау туралы ұсыныстар жасады. Радикалды фармацевтикалық сценарий ұсыныстарының ішінде ДСҰ ТРИПС келісіміндегі және сауда келісімдеріндегі зияткерлік меншік міндеттемелерін медициналық ҒЗТҚ қаржыландыру туралы көпжақты келісімдермен ауыстыру және патенттік монополияларды ақшалай сыйлықтармен алмастыру арқылы ынталандыру жүйелерін реформалау болды. 2005 жылы Конгресс мүшесі Берни Сандерс 2002 жылғы Aventis сценарийі сессиясынан туындаған реформалардың бірі - дәрі-дәрмек монополияларын жоюға бағытталған "Медициналық инновациялық сыйлық қоры" заң жобасының біріншісін ұсынды. 2005 жылғы сыйлық қоры туралы заң жобасы, 2004 жылы әзірленген, АҚШ ЖІӨ-нің 50 базалық нүктесіне тең үлкен қор құрған болар еді, ол жаңа дәрі-дәрмектерді әзірлеушілерді өнімнің "қосымша емдік пайдасы" негізінде сыйлаған болар еді, бұл қолданыстағы емдеуге қарағанда, жетім қалған аурулар мен ұлттық және жаһандық денсаулық сақтау басымдықтары үшін қаражат бөлінгенін ескере отырып. Лав пен Хаббард ашық ғылым жобаларын қаржыландыруды басқару үшін "сайысқа қатысушы аралас" жүйелерін ұсынды. Тед Байфилд, Алан Тонер және Джейми Кинг сияқты суретшілермен және белсенділермен жұмыс істеп, Лав музыка жазған суретшілерді қолдау үшін Blur/Banff моделін ұсынды. 2003 жылы Лав әріптестерін БҰҰ-ның зияткерлік меншік жөніндегі мамандандырылған агенттігі - WIPO-ның реформасын қарастыруға шақырды. 2004 жылы Трансатлантикалық тұтынушылар диалогымен (TACD) жұмыс істеп, Лав негізгі оқу құралдары үшін білімге қолжеткізу және WIPO болашағы туралы кездесу ұйымдастырды. Осы кезеңде Лав WIPO реформасы барысында құрылған Access for Knowledge қозғалысының қоғамдық бренді ретінде a2k терминін қолданды. 2003 жылы Лав Малайзия, Индонезия, Замбия және Мозамбик сияқты бірнеше дамып келе жатқан елдердің үкіметтерімен бірге құрғақ ауруға қарсы дәрі-дәрмектерге патенттерді міндетті түрде лицензиялау туралы жұмыс істеді. 2003 жылы Оңтүстік Африка Бәсекелестік комиссиясы Лав пен Технология жөніндегі тұтынушылар жобасын Хейзел Тау мен Оңтүстік Африка Эйжспен күресу науқанының (TAC) міндетті лицензиялау туралы өтінімін бағалау үшін жалдады. Бәсекелестік комиссиясының қызметкерлері GSK және Boehringer Оңтүстік Африка бәсекелестік заңдарының үш бөлімін бұзғанын анықтады, нәтижесінде генерикалық ЖИТС-ке қарсы дәрі-дәрмектерді жеткізушілерге патенттер берілді. 2004 және 2005 жылдары Лав Тим Хаббард және басқалармен зияткерлік меншік және инновациялар үшін жаңа келісім парадигмаларын ұсынуға бағытталған екі жекелеген бастамаға қатысты. Біріншісі - дәрі-дәрмектерге патенттер мен басқа да зияткерлік меншік құқықтарына қатысты тосқауылдарды жолайтын медициналық зерттеу және даму туралы жаһандық келісім ұсынысы болды. Екіншісі - білімге қолжеткізу туралы келісім болды. 2005 жылы Лав Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (WDS) және БҰҰ Даму бағдарламасының бірлескен жарияланымын "Патенттің қажетсіз пайдалануы үшін төлем ережелері" деп жазды. 2005 жылғы Төлем ережелерінде Tiered Royalty Method (TRM) енгізілді, бұл елдер арасындағы табыс айырмашылықтарын ескеретін және өнімнің генерикалық бағасына тәуелсіз роялтиді белгілейтін тәсіл. 2007 жылы MSF-пен туберкулезді диагностикалау үшін жаңа, төмен құнды құралды әзірлеуге арналған үлкен сыйлық туралы талқылау кезінде Лав ашық зерттеулерге қаржылық ынталандыруды қамтамасыз ету үшін "ашық кодты дивиденд" механизмін ұсынды. Ашық кодты дивиденд ұсынысы кейіннен басқа инновациялық ынталандыру сыйлық қоры ұсыныстарына енгізілді. 2008 жылы Лав пен KEI Көру қабілеті нашар немесе басқа да мүгелектігі бар адамдар үшін авторлық құқық шектеулері мен ерекшеліктері туралы келісім жобасын дайындау үшін Көру қабілеті нашар адамдардың әлемдік одағымен бірге кездесу өткізді. (Келісім жобасы 2009 жылы Дүниежүзілік зияткерлік меншік ұйымында ресми түрде ұсынылды.) Мараккеш VIP келісімі туралы дипломатиялық конференция 2013 жылдың маусымында өтті, қазіргі кезде 50-ден астам ел, соның ішінде Үндістан (бірінші ратификациялаған ел), Еуропалық Одақтың барлық елдері және АҚШ ратификациялағаннан кейін күшіне енді. Лавтың келісімге қосқан үлесі Electronic Frontier Foundation ұйымынан EFF Pioneer Award сыйлығымен танылды. 2012 жылы WDS сарапшылар тобы үкіметтерге медициналық ҒЗТҚ туралы жаһандық келісімді бастауды ұсынды, онда ҒЗТҚ шығындарын дәрі-дәрмек бағасынан ажырату сияқты қағидалар қамтылған. Ұсыныс кейбір тараптардан 2002 жылғы Aventis сценарийлік сессияларында белгіленген реформалардың кеңейтілген көрінісі ретінде қарастырылды. 2012 жылы Лав Үндістанда Bayer компаниясына тиесілі сорафениб (Nexavar) қатерлі ісікке қарсы дәріге қатысты міндетті лицензиялау ісінде куәлік берді. Nexavar ісі Үндістан Дүниежүзілік сауда ұйымына қосылғаннан кейін берілген патентке алғашқы міндетті лицензия болды.

Медиа

Джеймс Лавтың Африкада және әлемнің оңтүстігіндегі антиретровирустік емге қол жеткізу үшін болған күрестегі шешуші рөлі, марапатқа ие болған «Fire in the Blood» (2013 жылғы) деректі фильмінде көрсетілген.

Жеке өмір

Лав белсенді Манон Ресске үйленген, олардың бұрынғы некелерінен балалары бар және олардың өзінен екі баласы бар.