Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Екінші дүниежүзілік соғыс Қызыл Армияның әскери операциясы
World War II Red Army military operation
Торопец-Холм шабуылы — Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1942 жылдың 9 қаңтарынан 6 ақпанына дейін Қызыл Армия Ільмен көлінің оңтүстігінде жүргізген әскери операция. Бұл операция Холм қапшығының құрылуына және Демянск қапшығында Вермахттың II армия корпусын толық қоршауға көмектесті.
The Toropets–Kholm offensive was a military operation conducted south of Lake Ilmen by the Red Army during World War II, from 9 January–6 February 1942. The operation contributed to the formation of the Kholm Pocket and the encirclement of the Wehrmacht's II Army Corps in the Demyansk Pocket.
Өмірбаян
1941 жылдың желтоқсанындағы Мәскеуді қорғауға жасалған қарсы шабуылдан кейін, Қызыл Армияның Ставкасы Кеңес Одағындағы жаулап келген неміс әскерін жою мақсатында кең майданды шабуыл жасауға шешім қабылдады. Вермахт Қызыл Армияның мұндай ауқымды шабуылға қабілетті екенін күтпегендіктен, Ильмен көлінің оңтүстігі сияқты тыныш деп саналған аймақтардағы шабуылдарға дайындықсыз келді.
Following the successful Moscow counter offensive of December 1941, the Stavka of the Red Army decided to conduct a broad front offensive with the aim of destroying the invading German forces in the Soviet Union. The Wehrmacht did not expect the Red Army to be capable of such a wide ranging offensive, and therefore was caught off guard by attacks in areas that it supposed to be quiet, such as the region south of Lake Ilmen.
Мақсаты
Кеңес Солтүстік-Батыс майданына генерал Павел Курочкиннің басшылығымен Ильмен көлінің оңтүстігіндегі позициясынан екі міндет тапсырылды. Біріншісі – Старая Русса арқылы батысқа қарай соққы беру, неміс 18-ші және 16-шы армияларын бөліп, Ленинградты қоршаудан босатуда Волхов және Ленинград майдандарына көмектесу. Екіншісі – Витебскке қарай оңтүстік-батыс бағытында шабуыл жасау. Бұл шабуылды 33-ші, 3-ші және 4-ші шок армиялары жүргізуге тиіс болды, соңғы екеуі жақында ғана атаулары өзгертілген еді. Оның басты мақсаты – неміс Орталық армия тобын толық қоршаудың солтүстік жағын жабу болатын.
The Soviet North Western Front—under General Pavel Kurochkin—was given two tasks to be executed from its position south of Lake Ilmen. The first was a western thrust through Staraya Russa, to split German 18th Army and 16th Army, and support the effort of Volkhov Front and Leningrad Front in breaking the siege of Leningrad. The second was a south western thrust toward Vitebsk. This attack was to be conducted by three armies, 33rd, 3rd and 4th Shock, the latter two having just recently been renamed. Its ultimate aim was to become the northern pincer of a deep envelopment of German Army Group Center.
Шайқас
3-ші және 4-ші соққы армиясының алғашқы енуі өте сәтті болды. Осы сектордағы неміс күштері ауыр шығынға ұшырады. Бұл шабуылды болжаудың сәтсіздігі – неміс резервтеріне қойылатын көптеген талаптармен бірге – Кеңес майданының басшылығына оны толыққанды пайдалануға және неміс тылына терең енуге мүмкіндік берді. Кеңес әскерлерінің шабуыл басталғанда азық-түлігі аз болғанымен, Торопецте неміс әскерінің маңызды азық-түлік қоймаларын басып алып, одан әрі ілгерілеуге мүмкіндік алды. Мұндай операцияға қажетті танк қолдауы кеңес тарапынан өте әлсіз болды, әсіресе терең операциялар доктринасының талаптарымен және соғыс барысындағы кейінгі тәжірибемен салыстырғанда. Бұл, соғыстың қиын кезеңінде кеңес арсеналындағы ресурстардың жетіспеушілігін көрсетті. Еременконың 4-ші соққы армиясында бар болғаны екі танк батальоны болды: 171-ші танк батальонында 12 «Матильда II» (Ленд-Лизадан түскен), тоғыз «Валентин» және 10 «Т-60» танктері, ал 141-ші танк батальонында төрт «КВ-1», алты «Т-34» және 20 «Т-60» танктері болды. Кеңес әскерлерінің күші соншалықты зор болды, 123-ші жаяу әскер дивизиясы, қорғаныс шебін ұстап тұрған неміс бөлімшесінің алдыңғы екі полкі жойылды. Полктер өз бекіністерінде тым сиреп орналасқандықтан, бір-бірін жабу мүмкіндігі болмады, бұл кеңес шабуылшыларына олардың арасынан тегіс өтуге мүмкіндік берді. Кейіннен бекіністер талқандалды, немістерге ауыр шығын келтілді. Германия резерві – 81-ші жаяу әскер дивизиясы желтоқсанның соңғы күндері теміржолмен жеткізілді. Оның бірінші полкі – полковник Хомейер басқаратын 189-шы жаяу әскер полкі, 181-ші артиллерия полкінің 2-ші батальоны және 181-ші инженерлік батальонның 3-ші ротасы бірге Торопец және Андреаполь қалаларына түсіруге бұйрық алды. Одан Охватқа қарай жылжып, 14 қаңтарда қоршалып, толығымен жойылды. Охват маңындағы орманда 1100 адамның денесі табылды, оның ішінде полк командирі де болды, ол өлімінен кейін генерал-майор шеніне көтерілді. Артиллерия батальонынан аман қалған 40 адам ғана неміс шебіне қайта оралды. Бөлімнің жылжуы мен құлауы соншалықты жылдам болды, тіпті неміс карталарында да оның орны анықталмады.
The initial penetration of the 3rd and 4th Shock Armies was very successful. German forces in the sector were overrun with heavy losses. The failure to predict this attack—coupled with multiple demands on the German reserves—gave the Soviet Front command an opening which it exploited to the utmost, driving deep into the German rear. While the Soviet forces had few supplies at the start of the offensive, they could keep going through the capture of significant amounts of German supply stores at Toropets. The tank support for such an operation was very weak on the Soviet side, especially compared to the requirements of the doctrine of Deep operations, and the practice later in the war, showing the dearth of resources in the Soviet arsenal at this low point of Soviet fortunes in the war. Yeremenko's 4th Shock Army had only two tank battalions, the 171st Tank Battalion with 12 Lend Lease Matilda IIs, nine Valentines, and 10 T 60s, and the 141st Tank Battalion had four KV 1s, six T 34s, and 20 T 60s. The drive of the Soviet forces was so strong that the defending German formation—123rd Infantry Division, which was covering a line of —had its forward two regiments overrun. The regiments were so thinly spread in their strongpoints that they could not cover each other, allowing the Soviet assault forces to simply walk through between them. The strongpoints were later reduced, with significant casualties for the Germans. A German reserve formation—the 81st Infantry Division—was brought in by rail during the last days of December. Its first regiment—the 189th Infantry under Colonel Hohmeyer together with the 2nd Battalion of Artillery Regiment 181 and the 3rd Company of the Engineer Battalion 181—was immediately ordered to detrain at Toropets and Andreapol. From there, it advanced to Okhvat where it was encircled and completely destroyed on 14 January. 1,100 dead were later found in a forest near Okhvat, including the regimental commander who was posthumously promoted to Major General. A total of 40 survivors from the artillery battalion made it back to the German lines. The move into action and collapse was so swift that the regiment was not even identified on German situation maps.
Салдары
Кеңес әскерлерінің Армиялар тобының орталығын қоршау мақсатына қол жеткізілмеді, бірақ екі шок армиясының шабуылы неміс майданында терең иілім жасады, бұл 1942 жыл бойы неміс армиялар тобының басшылығы үшін үлкен мәселеге айналды, 1943 жылдың наурыз айында осы иілімнің солтүстік шекарасын құрайтын Ржев шығыры эвакуацияланғанға дейін. Кеңес шабуылы Холм қапшығын, сондай-ақ Деманск қапшығының оңтүстік бөлігін де жасады.
The Soviet aim of encircling Army Group Center was not achieved, but the attack by the two Shock Armies created a deep bend in the German frontline that was to become a major concern for the German army group commands during 1942, until the Rzhev Salient, of which this bend formed the northern border, was evacuated in March 1943. The Soviet attack also created the Kholm Pocket, and the southern shoulder of the Demyansk Pocket.