Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотландияның әкімшілік аймағы, сондай-ақ аталатын Ұлыбритания парламенті округі.
Council area of Scotland
the UK parliament constituency of the same name
Оңтүстік Айрширдің әкімшілік орталығы ең ірі қаласы – Айрда орналасқан. Оның саяси органы – Оңтүстік Айршир кеңесінің штаб-пәтері Веллингтон алаңындағы округтік ғимараттарда орналасқан. Айр – тарихи Айршир графтығының бұрынғы орталық қаласы, Айршир графтығы кеңесінің саяси қызметі округтік ғимараттарда жүзеге асырылған.
South Ayrshire's administrative centre is located in its largest town, Ayr. The headquarters for its associated political body, South Ayrshire Council, is housed at the towns County Buildings located in Wellington Square. Ayr is the former county town of the historic Ayrshire county, with the political activity of the Ayrshire County Council being based at County Buildings.
Тарих
Оңтүстік Айршир 1996 жылы «Жергілікті өкімет және т.б. (Шотландия)» 1994 жылғы заңына сәйкес құрылды. Бұл заң Шотландияның бұрынғы жергілікті басқару құрылымын – жоғары деңгейдегі өңірлер мен төмен деңгейдегі аудандарды – барлық жергілікті мемлекеттік қызметтерді ұсынатын бірыңғай кеңестермен алмастырды. Оңтүстік Айршир таратылған Кайл және Каррик ауданымен бірдей аумақты қамтыды, сонымен қатар аймақтағы таратылған Стратклайд аймақтық кеңесінің функцияларын да өз мойнына алды. Аймақтың атауы оның тарихи Айршир графтығындағы орналасуын көрсетеді, ол 1975 жылы Кайл және Каррик ауданы мен Стратклайд аймағы құрылғанда жергілікті басқару мақсатында таратылған болатын. 2021 жылы Оңтүстік Айршир 2022 жылғы Платиналық мерейтойға орай қала мәртебесіне ие болуға үміткерлік білдірді. Ұсыныстың негізі аймақтың бай тарихы мен монархиямен байланысы болды, және оны Ayrshire College және Scottish Enterprise сияқты ұйымдар мен кәсіпорындар қолдады. Алайда, үміткерлік сәтсіз аяқталды, Ұлыбританиядағы, теңіз артындағы аумақтардағы және тәуелді территориялардағы сегіз басқа елді мекенге қала мәртебесі берілді, соның ішінде шотландтық Данфермлайн қаласы да бар.
South Ayrshire was created in 1996 under the Local Government etc. (Scotland) Act 1994, which replaced Scotland's previous local government structure of upper tier regions and lower tier districts with unitary council areas providing all local government services. South Ayrshire covered the same area as the abolished Kyle and Carrick district, and also took over the functions of the abolished Strathclyde Regional Council within the area. The area's name references its location within the historic county of Ayrshire, which had been abolished for local government purposes in 1975 when Kyle and Carrick district and Strathclyde region had been created. In 2021, South Ayrshire submitted a bid for city status as part of the 2022 Platinum Jubilee Celebrations. The bid was based on the area's rich history and links to royalty, and received backing from organisations and businesses including Ayrshire College and Scottish Enterprise. The bid was ultimately unsuccessful, with eight other settlements across the UK, overseas territories and crown dependencies being awarded city status, including Scottish town Dunfermline.
Экономика
Оңтүстік Айрширдің экономикасы, көптеген басқа аймақтар сияқты, 2009–2012 жылдардағы жаһандық қаржы дағдарысынан ауыр зардап шекті. Оған қарамастан, соңғы 20 жылда Оңтүстік Айрширдің жалпы ұлттық табысы тұрақты түрде өсіп, 2015 жылы 2,4 миллиард фунт стерлингке жетті. Оңтүстік Айрширдің жалпы ұлттық табысы Шотландияның жалпы ұлттық табысының 1,9% құрайды, бұл соңғы 20 жылдағы көрсеткіштермен сәйкес келеді. Оңтүстік Айршир және Шотландиядағы ең ірі жұмыспен қамту саласы – мемлекеттік басқару, білім беру және денсаулық сақтау секторы. Шотландиямен салыстырғанда, осы секторда Оңтүстік Айршир тұрғындарының үлесі Шотландиядан жоғары, ал банктік, қаржы және сақтандыру секторында жұмыс істейтіндердің үлесі Шотландиядан төмен. Жағалау аймағы болғанына қарамастан, Оңтүстік Айрширдегі ең аз жұмыспен қамтылғандар ауыл шаруашылығы және балық аулау секторында жұмыс істейді. Аймақтық экономикалық өсу үшін кеңес және оның көршілері – Шығыс Айршир және Солтүстік Айршир, Шотландия және Ұлыбритания үкіметтерінің, сондай-ақ жеке және мемлекеттік сектор ұйымдарының қолдауымен Айршир аймақтық экономикалық серіктестігі ретінде бірлесіп жұмыс істейді.
The economy of South Ayrshire, like many other areas, was badly affected during the worldwide financial crisis from 2009–2012. Despite this, total Gross Value Added for South Ayrshire has seen a steady increase over the last 20 years, reaching a peak in 2015 of £2.4 billion. South Ayrshire's GVA represents 1.9% of the total Scottish Gross Value Added income which is consistent with the previous 20 years. The largest employment industry in South Ayrshire and Scotland is the public administration, education and health sector. Compared with Scotland, proportionally there are more South Ayrshire residents employed in this sector than Scotland, while there are proportionally fewer employed in banking, finance and insurance sector than Scotland. Despite being a costal area, the smallest employment in South Ayrshire is in the agriculture and fishing sector. The council and its neighbours of East Ayrshire and North Ayrshire work together on economic growth as the Ayrshire Regional Economic Partnership, with support from the Scottish and UK governments and other private and public sector organisations.
Білім
Оңтүстік Айрширде білім беру сегіз орта мектеп, қырық бір бастауыш мектеп, екі арнайы қажеттіліктері бар мектеп және бес дербес Ерте жастағы орталық арқылы ұсынылады (бірақ кейбір бастауыш мектептерде Ерте жастағы орталықтар қоса берілген). Ерте жастағы білім беруге қатысты, Оңтүстік Айршир кеңесімен бірлесіп жұмыс істейтін бірнеше жекеменшік мекемелер бар, олар кеңес тарапынан толық басқарылмайды және басқарылмайды. 7855 бастауыш сынып оқушысы бар. Келесі сайлау 2027 жылы болады. Кеңестің азаматтық басшысы проректор атағын иеленеді. Бұл көбінесе рәсімдік рөл, кеңес отырыстарын жүргізу және аймақтың бірінші азаматы ретінде қызмет ету. Сайланған кеңесші болғанымен, проректор саяси бейтарап болуы тиіс. Саяси басшылықты кеңес басшысы қамтамасыз етеді.
Educational provision in South Ayrshire is offered via eight secondary schools, forty one primary schools, two special needs schools and five stand alone Early Years Centres (although some primary schools have Early Years Centres attached). In terms of early years provision, there are also a number of private establishments which are operated in conjunction with South Ayrshire Council, rather than managed and operated entirely by the council. 7,855 primary school aged pupils The next election is due in 2027. The council's civic head takes the title of provost. This is a largely ceremonial role, chairing council meetings and acting as the area's first citizen. Although an elected councillor, the provost is expected to be politically impartial. Political leadership is provided by the leader of the council.
Кең саяси бағыттар
2014 жылы Шотландияның тәуелсіздігі жөніндегі референдумда Оңтүстік Айршир тәуелсіздікті 57,9% «Жоқ» және 42,1% «Иә» дауысымен орташа көрсеткіштен жоғары үлеспен қабылдамады. 86,1% сайлаушы қатысумен 34 402 «Иә» және 47 247 «Жоқ» дауысы берілді. Ел бойынша референдумда сайлаушылардың 55,3% «Жоқ» деп, ал 44,7% «Иә» деп дауыс берді, нәтижесінде Шотландия Ұлыбританияның құрамында қалды. 2016 жылы Ұлыбританияның Еуропалық Одақ мүшелігі жөніндегі референдумда Оңтүстік Айрширдегі сайлаушылардың көпшілігі Ұлыбританияның Еуропалық Одақта (ЕО) қалуын қолдады. Оңтүстік Айрширдегі сайлаушылардың 59% Ұлыбританияның ЕО мүшелігін сақтау үшін, ал 41% Еуропалық Одақтан шығу үшін дауыс берді. 69,8% сайлаушы қатысумен 36 265 дауыс «қалу» үшін, ал 25 241 дауыс «кету» үшін берілді. Шотландиялық сайлаушылардың 62% «қалу» үшін, ал 38% «кету» үшін дауыс берді, ал жалпы Ұлыбритания бойынша сайлаушылардың 51,8% «кету» үшін, ал 48,2% «қалу» үшін дауыс берді.
At the 2014 Scottish independence referendum South Ayrshire rejected independence by an above average margin of 57.9% "No" to 42.1% "Yes". With a turnout of 86.1%, there were 34,402 "Yes" votes and 47,247 "No" votes. Nationally 55.3% of voters voted "No" in the referendum compared to 44.7%, who voted "Yes" – resulting in Scotland remaining a devolved part of the United Kingdom. At the 2016 United Kingdom European Union membership referendum a majority of voters in South Ayrshire voted for the United Kingdom to remain a member of the European Union (EU), with 59% of voters in South Ayrshire voting for the United Kingdom to remain a member of the EU and 41% voting for the United Kingdom to leave the European Union. With a turnout of 69.8%, 36,265 votes were cast for remain and 25,241 were cast for leave. 62% of Scottish voters voted remain whilst 38% voted leave, whilst nationally 51.8% of voters in the United Kingdom as a whole voting to leave and 48.2% voting to remain.