Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Канаданың Торонто қаласындағы ғылыми-зерттеу институты. Канаданың Теориялық астрофизика институты (CITA) – Табиғи ғылымдар және инженерлік зерттеулер кеңесі қаржыландыратын, Канаданың Онтарио штатындағы Торонто университетінде орналасқан ұлттық ғылыми-зерттеу институты. CITA-ның миссиясы – "Канаданың теориялық астрофизика қауымдастығының арасындағы өзара іс-қимылды дамыту және астрофизика саласындағы теориялық зерттеулер үшін халықаралық деңгейдегі үздік орталыққа айналу". CITA 1984 жылы құрылған. CITA-ның Канаданың жоғары деңгейдегі зерттеулер институтымен (CIFAR) тығыз әкімшілік және академиялық байланыстары бар; CITA-ның бірнеше оқытушылары CIFAR мүшелері болып табылады.
Research institute in Toronto, Canada
The Canadian Institute for Theoretical Astrophysics (CITA) is a national research institute funded by the Natural Sciences and Engineering Research Council, located at the University of Toronto in Toronto, Ontario, Canada. CITA's mission is "to foster interaction within the Canadian theoretical Astrophysics community and to serve as an international center of excellence for theoretical studies in astrophysics." CITA was incorporated in 1984. CITA has close administrative and academic relations with the Canadian Institute for Advanced Research (CIFAR); several CITA faculty also serve as members of CIFAR.
Тарих
Теориялық астрофизика институтын құру идеясы 1980-жылдардың басында Канада Астрономиялық қоғамында талқыланды. Бірнеше комитеттер Канадалық астрофизиктер кеңесі басқаратын университет негізіндегі институт моделін жақтады. Бұл институтты қабылдау үшін елдің барлық университеттерінен ұсыныстар сұралды, ол бұл кезде Канаданың Теориялық Астрофизика Институты / Канаддық Теориялық Астрофизика Институты (CITA / ICAT) деп аталды. Торонто университеті осы бәсекелі жарысты жеңіп алды, ал CITA (Торонто университеті) 1984 жылдың маусым айында Аспирантура мектебінің құрамындағы институт ретінде құрылды. Штатты бір ғана профессор (Питер Г. Мартин) – институт директорының міндетін атқарушы, Квинс университетінен келген қонақ профессор (Ричард Хенриксен) және уақытша әкімшілік көмекшісі құрады. Бүгінде институтта 9 профессор-оқытушы, олардың екеуі – Канада ғылыми тағылымдарының иегерлері, екі әкімшілік қызметкер, жүйелер менеджері және техникалық есептеу мамандары жұмыс істейді. Сонымен қатар, профессор Ричард Хенриксен CITA, Inc. (Торонто университетінің институтынан тәуелсіз жекелеген ұйым) құруға қатысты. Бұл институт Канаданың астрофизика/релятивистік профессорлары сайлаған кеңес басқаратын, ұлттық институт және қайырымдылық қоры ретінде елде теориялық астрофизика саласындағы зерттеулерді дамытуға бағытталған. CITA кеңесі CITA Inc мүшелерінен сайланады. Қазіргі таңда CITA, Inc-тің 55 мүшесі бар.
The concept of a nationally supported institute for theoretical astrophysics dates back to discussions within the Canadian Astronomical Society in the early 1980s. A series of committees advocated a model of a university‑based institute governed by a council of Canadian astrophysicists. Proposals were solicited from universities across the country to host this institute, which by now had been named the Canadian Institute for Theoretical Astrophysics/Institut Canadien d'astrophysique theorique (CITA/ICAT). The University of Toronto won the resulting spirited competition, and CITA (University of Toronto) was established as an institute within the School of Graduate Studies in June 1984, with staff consisting of a single professor (Peter G. Martin) as the acting director and a visiting professor from Queen's University (Richard Henriksen) and a temporary administrative assistant. Today there are 9 faculty members two of which are Canada Research Chairs, two administrative staff, a Systems Manager and technical computing staff. At the same time, Professor Richard Henriksen worked on establishing CITA, Inc. (a separate entity from CITA the institute at the University of Toronto) as an incorporated national institute and charity governed by an elected Council of Canadian astrophysics/relativity professors to promote research in theoretical astrophysics across the country. CITA Council is selected from CITA Inc members. There are presently 55 members of CITA, Inc.
CITA-ның ғылыми-зерттеу қызметі Торонто университеті, NSERC, Онтарио және Федералды үкіметтердің көптеген гранттарымен, сондай-ақ Симонс қоры және CIFAR сияқты жеке демеушілермен қолдалады.
CITA's research activities are supported by the University of Toronto, NSERC, multiple grants by the Ontario and Federal governments, as well as private sponsors including the Simons Foundation and CIFAR.
Зерттеу
CITA космологияда (әсіресе ғаламдық микротолқындық фонды зерттеу және интенсивтілік картасын құру), ғаламның алғашқы кезеңдері мен ғаламдық инфляция, нейтрон жұлдыздары (оның ішінде сцинтиллометрия және магнетарлар), жылдам радио импульстары, белсенді галактикалар, жұлдыз және планеталардың қалыптасуы, сондай-ақ гравитациялық толқындар саласында белсенді ғылыми-зерттеу бағдарламаларын жүргізеді.
CITA has active research programs in cosmology (particularly in studies of the cosmic microwave background and intensity mapping), early universe studies and cosmic inflation, neutron stars (especially scintillometry and magnetars), fast radio burst, active galaxies, star formation, planet formation and gravitational waves.