Екінші дүниежүзілік соғысындағы «Джилспи» эсминеці

Кіріспе

Бенсон класының эсминшісі.

USS Gillespie (DD 609) – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен Бенсон класының эсминшісі. Ол майор Арчибальд Х. Гиллеспидің құрметіне аталған.

Құрылыс және іске қосу

Гиллеспи 1942 жылдың 1 қарашасында Калифорния штатының Сан-Франциско қаласындағы «Бейтлехем Стил» корпорациясымен суға түсірілді. Оның қанаттас әйелі контр-адмирал Гюго В. Остерхаустың жұбайы Гюго В. Остерхаус болды және 1942 жылдың 18 қыркүйегінде комиссияға берілді.

1942 және 1943 жылдар

Шакенден кейін, эсминец Сан-Францискодан 1942 жылдың 28 желтоқсанында тұманға оранып жатқан Алеут аралдарына қарай жол тартты және 1943 жылдың 9 қаңтарында Ұлы Ситкин аралындағы Құм шығанағына жетті. Шашыраңқы Алеут аралдарында эскорт, суастына қарсы күрес (ASW) және патрульдік міндеттерді орындағаннан кейін, ол 18 ақпанда алғашқы шайқасына қатысты. «Индианаполис» және «Ричмонд» эсминецтерімен бірге ол Ату аралындағы жапондық бекіністерін бомбалады, бірақ жау жауап бермеді. Эсминец Хольц шығанағы мен Чичагоф портындағы жапондық нысандарға 400-ден астам 127 мм снарядтар атып, сол күні кешке «Индианаполис» және «Коглан» эсминецтерімен бірге Атудың оңтүстік-батысында кемелерге қарсы патрульді бастады. 22:25-те «Когланның» қарауылшылары көкжиекте түтін байқады, ал «Гиллеспи» эсминеці жауап берді. Түтін шығарып тұрған кеме – 3100 тонналық «Акагане Мару» жүк кемесі еді, ол әскерлер, оқ-дәрілер мен жабдықтармен Атуға бағытталған, бірақ оның портына жетпеуі керек еді. Ол «Индианаполис» эсминецінің сұрағына жапон тіліндегі Морзе кодымен жауап берді; американдық әскери кемелері 23:16-да атысты бастады және бірнеше рет сәтті оқ атты. 3 минут ішінде жүк кемесінің алғы бөлігі өртеніп кетті; «Индианаполис» эсминецінің залпы кемені бастан-аяқ өртеп жіберді. Бұзылған торпедалар қираған кемені батыра алмады, бірақ ол ақыры 20 ақпан күні сағат 01:26-да 53°05′N 171°22′E координаталарында суға батып кетті.

Соңғы патрульдеуден кейін «Гиллеспи» эсминеці 4 наурызда Сан-Францискоға жөндеуге келді, содан кейін Сан-Диего, Калифорния және Панама каналы арқылы Нью-Йоркке қарай жол тартты, онда 1943 жылдың 11 сәуірінде тоқтады. 1943 жылдың көктемі, жазы және күзінде эсминец Касабланкаға, Француз Мароккосына және кері Атлант мұхитын кесіп өтетін төрт рет сапар жасады, Солтүстік Африка театрына әскерлер мен жүк кемелерін жеткізді.

1944 жыл

1944 жылғы 2 қаңтарда ол Норфолктан (Вирджиния штаты) Тынық мұхитына қарай жолға шықты. 20 күннен кейін Фунафути атолына жетіп, содан кейін әскер тасымалдау кемелерін Жаңа Гвинеядағы Милн-Бейге дейін сүйемелдеді, 7 ақпанда ол онда тоқтады. 7-ші флот құрамындағы эсминец ақпан айының соңында Саидорды нығайтуға көмектесті және Жаңа Гвинеядағы Кейп-Судесттен Кейп-Глостерге (Жаңа Британия), сондай-ақ Адмиралтейство аралдарындағы Лос-Негросқа LST кемелерін сүйемелдеді. 6 наурызда LST кемелері Лос-Негросқа, Хейн-Бейге түсті, ал Гиллеспи солтүстік-шығыс жағалаудан бес-он бес шақырым қашықтықта патрульдеді. Манус аралындағы Сиэдлер портындағы әскери күштер үшін байланыс кемесі ретінде қызмет етіп, 14 наурызда Питилу аралының шығыс ұшын бомбалады және 16-сы күні Манус шабуылын қолдау үшін Манустағы нысаналар мен қару орналымдарын бомбалауды жалғастырды. 24-25 наурызда Гиллеспи Питилу, Манус және Рэмбутьо аралдарындағы нысаналарды бомбалады, ал 26 наурызда Жаңа Гвинеядағы Оро-Бейге қайтып келді. 27 мамырға дейін оқу-жаттығулар мен патрульдеумен айналысты, содан кейін Биак аралына алғашқы десант үшін оттық қолдау көрсетті. 1944 жылғы 31 мамырдан 2 маусымға дейін ол Биак маңындағы ұрыс директоры және ескерту посты ретінде қызмет етті, сондай-ақ аралды бомбалады. Гиллеспи бірнеше рет әуе шабуылына ұшырады, бірақ зақымдар мен жарақаттардан құтылды. Жаңа Гвинея суларындағы міндеттері жалғасты; 5-6 шілдеде ол 6-шы армияның Намбер-Дрон аймағына шабуылын жеделдету үшін Ноемфур аралының батыс жағалауындағы нысаналарды бомбалады, ал 20 шілдеде оның 5 дюймдік зеңбіректері алғашқы десанттан кейін Ноемфурдың шығыс жағалауындағы Инсомекен мүйісі мен Арими аралына шабуыл жасады. 1944 жылғы жазда эсминец Жаңа Гвинея мен Соломон аралдарында патрульдеу мен оқу-жаттығуларын жалғастырды және Палау аралдарындағы Пелелиуға амфибиялық шабуыл кезінде 15 қыркүйектен 14 қазанға дейін күзету жұмыстарына қатысты. Гиллеспи 1944 жылғы 14 қазанда Вашингтон штатының Бремертон қаласында жөндеуге кірді, 5 қарашада тоқтады. Ол Перл-Харборда оқу-жаттығуларын өткізді және 8 ақпанда Улитиге жетті, содан кейін Логистикалық қолдау күштерінің құрамында Иво Джиманы басып алу кезінде 5-ші флоттың жабдықтау кемелері мен бөлімшелерін сүйемелдеді.

On 2 January 1944, she departed Norfolk, Virginia for the Pacific, reaching Funafuti atoll 20 days later, and escorting troop ships thence to Milne Bay, New Guinea, where she put in 7 February. As part of the 7th Fleet the destroyer supported the consolidation of Saidor in late February and escorted LSTs from Cape Sudest, New Guinea, to Cape Gloucester, New Britain, and Los Negros in the Admiralty Islands. On 6 March, the LSTs made landings in Hayne Bay, Los Negros, while Gillespie patrolled from five to fifteen miles off the northeast coast. While acting as a call fire ship for Army forces in Seeadler Harbor, Manus Island, she bombarded the eastern tip of Pityilu Island on 14 March and until the 16th continued to support the Manus assault by bombarding installations and gun emplacements on Manus. On 24–25 March, Gillespie bombarded targets on Pityilu, Manus, and Rambutyo Islands, returning to Oro Bay, New Guinea, 26 March. Training exercises and patrolling occupied her until 27 May, when she lent fire support for the initial landings on Biak Island. From 31 May to 2 June 1944, she served as a fighter director and warning picket off Biak, and bombarded that island. Gillespie came under repeated air attacks, but escaped damage or casualties. Duties in New Guinean waters continued; 5–6 July she bombarded positions on the west coast of Noemfoor Island to speed the advance of the 6th Army toward the Namber Drone area, and 20 July her 5 inchers attacked Insomeken Point and Arimi Island on the east coast of Noemfoor following the initial landings. Through the summer of 1944, the destroyer continued patrolling and training exercises off New Guinea and the Solomon Islands, and was on hand from 15 September to 14 October for screening activities during the amphibious assault on Peleliu in the Palau Islands. Gillespie sailed 14 October 1944 for overhaul at Bremerton, Washington, mooring there 5 November, and after refresher training, sailed from San Diego 3 January 1945. She conducted training exercises at Pearl Harbor and closed Ulithi 8 February, and subsequently as part of the Logistic Support Forces she escorted supply ships and units of the 5th Fleet during the seizure of Iwo Jima.

1945 ж., Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталды және тағдыры

1945 жылдың 13 наурызынан 28 мамырына дейін Гиллеспи Окинава және Нансей Шото тобының іргелес аралдарын қонуға және басып алуға қатысты. 8 сәуірде эсминецке екі жапондық камикадзе шабуыл жасады, олардың біріншісі оны соққыға ұшыратуға тырысты. Таң атқанда, сағат 06:00-ге дейін, жаудың истребителі төмен құлап, Гиллеспидің 5 дюймдік батареясы 9800 метр қашықтықта атыс ашты. Ұшақ 2500 метрге жақындағанда, оның автоматты қарулары отты күшейтті, ал эсминец батареяларын ашық қалдыру үшін солға қатаң бұрылды. Түтін шығарып ұшқан ұшақ кемені құлатқысы келгендей кеменің үстінен төмен ұшып өтті, бірақ содан кейін теңізге құлады. Бірнеше минуттан соң тағы бір ұшақ келді және тез арада атылып түсірілді. Эсминец 31 мамырда Улитиге кірді, ал 1 шілдеден 15 тамызға дейін жапондық үй аралдарын бомбалау кезінде басқа соғыс кемелерін сүйемелдеді. 16 тамыздан 2 қыркүйекке дейін ол эскорттық және патрульдік міндеттерін жалғастырды және 10 қыркүйекте Токио шығанағына тоқтады. 12 қазанда тағы да жолға шығып, Манила және Перл-Харбор арқылы 23 қарашада Сан-Диегоға келді, ал 11 желтоқсанда Массачусетс штатының Бостонына жетті. Ол жерде күрделі жөндеуден өткен соң, 1946 жылдың 14 қаңтарында Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласына жетіп, сол портта 1946 жылдың 17 сәуірінде қызметтен босатылды. Резервте ол Техас тобына, АҚШ Атлантика резервтік флотына, Оранж, Техас штатына бекітілді. 1971 жылдың 1 шілдесінде әскери кемелер тізілімінен алынып тасталды және 1973 жылы нысана ретінде батырылды.

Марапаттар

Гиллеспи Екінші дүниежүзілік соғыста тоғыз шайқас жұлдызына ие болды.