Кіріспе

Жылан түрлері Жалпы атаулары: қырқалы жылан, Виллардтың жыланшасы, Виллардтың жыланшасы Crotalus willardi - АҚШ-тың оңтүстік-батысында және Мексикада кездесетін улы құрттар түрі. Бұл жылан негізінен "аспан аралы" аймағында кездеседі. IUCN бұл жыланның сақталу жағдайы ең төменгі қауіп деп есептейді.

Этимология

Виллард атауы оның ашқаны, "профессор" Фрэнк Коттл Виллардтың құрметіне берілген.

Таксономия

1905 жылы сипатталған Crotalus willardi - Құрама Штаттарда табылған ең жаңа құбылғыш жылан түрі. Қазіргі уақытта бес түркіні таниды, оның ішінде атаулы түркіні, Crotalus willardi willardi, мұнда сипатталған. C. w. willardi әдетте Аризона қырқасының мұрынды құртқышы деп аталады және Аризонаның мемлекеттік жыртқыш болып табылады.

Сипаттама

Crotalus willardi - бұл кішкентай құйрықты жылан, оның барлық тұқымдарының ұзындығы 30-60 см. Түс үлгілері әдетте қара қоңыр түстес, ақшыл немесе ақ түсті көлденең жолақтармен, бірақ әр түрдің түр-түрі бойынша сәл өзгереді. Оның жаңа түр ретінде соңғы рет аталуы ерекше ерекшелік, өйткені оның мұрнының ұшында қалқандарды жоғары қарай бұрып, қалыптасқан, мұрнының контурына сәйкес келетін анық кесінді жотасы бар.

Тіршілік ету ортасы

C. willardi сирек кездеседі мекендерінен тыс биіктікте. Бұл түрді көбінесе оңтүстік-батыстағы орманды тау жоталарында кездестіруге болады. Әр бір түрдің таралу аймағы белгілі бір тау жоталарымен шектеледі, сондықтан адамдармен кездесу сирек кездеседі.

Қорғау мәртебесі

C. willardi түрі IUCN қауіп төндіретін түрлердің қызыл тізімінде (v3.1, 2001) ең аз алаңдаушылыққа жатқызылады. Бес түрдің төртеуі қауіпсіз болса да, Нью-Мексиконың қырқалы мұрынды жылан (C. w. obscurus) жойылып бара жатқан түр болып табылады және АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметімен қауіп төндірген түр ретінде саналады. Қалған популяциялар Нью-Мексико, Аризона және Мексиканың солтүстік бөлігінде шашырап жатыр. Тұрғын үйлерді жою санының төмендеуіне себепші, бірақ маңызды мекендерді белгілеу (қайта қалпына келтіру шаралары) ұсынылды.

Әдеп-тәрбие және тамақтану

Олар, негізінен, аң аулаушы болып табылады. С. виллардидің тамақтануына кішігірім сүтқоректілер, кеміргіштер, құстар және үлкен жүзқаяқтылар жатады. Жас балапандар негізінен ірі жүзқұйрықтармен (Scolopendra spp.) қоректенеді. Ересектер сүтқоректілер мен құстармен қоректенеді.

Көбею

Басқа құйрықты жыландар сияқты, C. willardi де жұмыртқа салады, яғни ол жұмыртқа салмайды. Өмір сүруші жануарлардан айырмашылығы, жас тұқымдар ана жыланның ішінде жұмыртқаның ішінде, туғанға дейін өседі. Жыныстық қатынас жаздың аяғынан күздің басына дейін жүреді, ал жүктілік шамамен төрт-бес айға созылады. Аналық тұқымдар шілде айының соңында немесе тамыз айында 2-9 (орта есеппен 5 -ге дейін) ұлды туады. Екі жыныстың да дене ұзындығы (мұрыннан шамырауға дейін) шамамен 400 мм (16 дюйм) болатын көрінеді. Тұтқындағы жыландар жыл сайын көбейсе де, жабайы жыландар екі-үш жылда бір көбейеді.

Уыт

C. willardi жалпы алғанда кішкентай болғандықтан, улы заттардың шығарылуы аз; сондықтан, көбінесе гемотоксикалық улы заттар басқа шаңғырауық жыландарға қарағанда өмірге қауіп төндірмейді. Құжатталғандай, қыран жыландардан өлім болған жоқ, бірақ сирек кездесетін тістеуден ауырсыну мен ыңғайсыздықтар болуы мүмкін.

Кіші түрлер

Ішкі түр Географиялық таралу аймағы w. amabilisAnderson, 1962Del Nido жотасындағы мұрынды құйрықты жыланМексиканың солтүстік-орталық Чиуауа қаласында. w. meridionalisKlauber, 1949Оңтүстік қырқадағы мұрынды құртжыланМексиканың оңтүстік Дуранго және оңтүстік-батыстағы Закатекас. w. obscurusHarris & Simmons, 1974New Mexico ridge nosed rattlesnakeАҚШ-тың оңтүстік-шығыс Аризона және оңтүстік-батыс Нью-Мексико, Мексиканың солтүстік-батысындағы Чиуауа және солтүстік-шығыс СонораC. w. silusKlauber, 1949Chihuahuan қырқасы мұрынды құбылмалы жыланБатыс Чиуауа және шығыс СонораC. Уилларди Мик, 1905Аризона жотасы мұрынды жыланАризонаның оңтүстік-шығысы және солтүстік Сонора