Кіріспе

Тора оқудың жылдық еврей циклі Шлах, Шелх, Шлах, Шлах Леха немесе Шлах Л'ха (шшланх немесе шшланх לְךָ, "жөнелту", "сүйеу" немесе "өз-өзіңе жіберу" деген мағынаны білдіреді) - Тора оқудың жылдық еврей циклында 37-ші апталық Тора бөлігі (פָּרָשָׁה, параша) және Сандар кітабындағы төртіншісі. Оның атауы пашаның алғашқы ерекше сөзінен алынған, ол Сандар 13:2-де жазылған. Шелах (שְׁלַח) - алтыншы, ал леха (לְךָ) - парашшадағы жетінші сөз. Парашада уәде етілген жерді барлауға жіберілген он екі барлаушының оқиғасы, құрбандықтар туралы өсиеттер, демалыс күнін бұзу туралы әңгіме және шетке арналған өсиет (צִיצִת, tzitzit) баяндалады. Параша Сандар 13:115:41 болып табылады. Бұл жазбаның құрамында Тора (Сефер Тора) түрмесіндегі 5820 еврей әріптері, 1540 еврей сөзі, 119 тармағы және 198 жол бар. Яһудилер оны әдетте маусым айында немесе шілде айының басында оқиды.

Оқулар

Дәстүрлі демалыс күндері Тора оқу кезінде параша жеті оқылымға немесе עליות, алиотқа бөлінеді.

Бірінші оқу Нұс 13:1 20

Бірінші оқылымда Құдай Мұсаға Исраилдің 12 руының әрқайсысынан бір-бір басшыны Қанахан жерін барлауға жіберуге бұйырды. Мұса оларды Паран даласынан жіберді. Жаугерлердің арасында Яһуда руынан Ефунне ұлы Халеп пен Ефрем руынан Нұн ұлы Ошия (Ошия) болды. Мұса Ошияның есімін Ешуаға өзгертті. Мұса елінің географиялық ерекшеліктерін, халықтың күш-қуатын және санын, егіншілік әлеуетін және елдегі іс жүзіндегі өнімділікті, азаматтық ұйымды (қалалары лагерьлер немесе бекіністер сияқты) және орман шаруашылығының жағдайын бағалауды сұрады. Сондай-ақ, ол оларға оң көзқарас танытып, жергілікті өнімнен үлгі алып келуді тапсырды.

Екінші оқу Нұралықтар 13:21 14:7

Олар екі рет барып, жерді Хебронға дейін барлап шықты. Олар Ешкол аңғарында жүзім бұтасының бір бұтағын кесіп алды. 40 күн өткен соң олар Мұса мен Һаронға және Қадешке жиналған бүкіл Исраил қауымына қайтып келіп, бұл жердің шынымен сүт пен балға толы екенін, ал онда тұратын халықтың күшті, қалаларының бекіністері қалың әрі үлкен екенін және олар сол жерде Анақтың ұрпақтарын көргенін айтты. Кейін Халеп халықты үндемей, өрлеп барып, елді иемденуге шақырды. Бірақ басқалары елді "өз тұрғындарын жалмап қояды" деп жамандап жүрді. Олар исраилдіктерден гөрі алпауыт әрі күшті екенін айтты. Бүкіл жамағат Мұса мен Һаронға қарсы шығып: "Біз осы елсіз далада өліп қалсақ жақсы болар еді! Мұса мен Һарон жерге етпеттерінен жығылып, Ешуа мен Халеп киімдерін жыртып тастады.

Үшінші оқылым Сандар 14:8 25

Үшінші оқылымда Ешуа мен Халеп исраилдіктерді Құдайға қарсы бас көтермеуге және қорқып қалмауға шақырады. Сонда халық оларды таспен атқылап өлтіреміз деп қорқытқанда, киелі шатырда Құдайдың Өзі пайда болды. Сонда Құдай Мұсаға: "Бұл халық Мені қаншама уақыт қорлап, менсінбей жүретін болады?" - деп наразылық білдірді. Бірақ Мұса (ғ.с.) Құдайға: "Егіптіктер бұл хабарды естігенде не ойлар екен, Исраил халқын Уәде етілген жерге алып кіруге құдіреті жетпеген Құдайды қалай ойлар екен?" - деп сұрады. Мұса Құдайдан: "Қарауға баяу, мейірімділігі мол, әділетсіздік пен теріс қылықтарды кешіретін" деп, өз-өзіне берген сипаттамасын келтіріп, кешірім сұрады. Сонда Құдай оларды кешірді, бірақ Құдайдың белгілерін көргендердің ешқайсысы да Уәде етілген жерді көре алмайды, тек Халеп пен Ешуа ғана сонда болады деп ант берді.

Төртінші оқылым: * Сандар 14: 26 * 15: 7

Төртінші оқылымда Құдай Халеп пен Ешуадан басқа жасы жиырмаға толған ер адамдардың барлығы да шөл далада өлмек деп ант берді. Құдай исраилдіктердің балалары уәде етілген жерге 40 жыл бойы - жерді барлап келген тыңшылардың санына сәйкес - айдалада жүріп, қазіргі ұрпақтың сенімсіздігі үшін азап шеккеннен кейін кіретінін айтты. Қалеп пен Ешуадан басқа барлаушылар індеттен қайтыс болды. Келесі күні таңертең исраилдіктер Уәде етілген жерге жолға шықты. Бірақ олар алға қарай аттанып, амалектіктер мен қанахандықтар оларды Хорма маңында қырып-жойды. Құдай Мұсаға исраилдіктерге Уәде етілген жерге кірген соң, Құдайға құрбандық шалатын адамның онымен бірге май мен шарап араластырылған ұн әкелуі керектігін айтты.

Бесінші оқылым: Сандар 15: 8-16

Бесінші оқылымда Құдай Мұсаға исраилдіктерге: "Егер сендер Құдайға арнап құрбандыққа шалынатын бұқаны ұсынсаңдар, онда сол құрбандыққа май мен шарап қосылған ұн да әкеліңдер!" - деп бұйырды. Ал егер жат жұрттық адам құрбандық ұсынғысы келсе, оған да осы заң қолданылған.

Алтыншы оқу Нұралықтар 15:1726

Алтыншы оқылымда исраилдіктер сол елден нан жегенде, Құдайға сый ретінде нанның бір бөлігін (חַלָּה, халла) бөлектеп қоюлары керек еді. Егер халық білместен қандай да бір өсиетті орындамаса, онда олар құрбандыққа шалынатын бір бұқаны, тиісті астық және шарап тартуын және күнәнің құнын өтейтін құрбандыққа бір текені шалуға тиіс еді.

Жетіінші оқу Сандар 15:2741

Жетінші оқылымда, егер адам абайсызда күнә жасаса, күнәнің құнын өтейтін құрбандық ретінде бір жасар ешкі шалып, діни қызметкер оның күнәсін кешіру үшін күнәнің арамдығынан тазарту рәсімін жасайтын. Ал өсиетті әдейі бұзған әркім өз халқынан аластатылуға тиіс еді. Бірде исраилдіктер демалыс күні отын жинап жүрген бір кісіні тауып алып, Мұсаның, Һаронның және бүкіл жамағаттың алдына алып келді. Құдай Мұсаға: "Бүкіл қауым оны қоныстан тыс жерде таспен атқылап өлтіріңдер!" - деп бұйырған еді. Құдай Мұсаға исраилдіктерге киімдерінің әр бұрышына жиек (צִיצִת, tzitzit) салуды бұйырды. Олар бұған дейін Жазбалардың шетіне қарап, оларды есте сақтап, орындауға тиіс еді.

Сандар кітабының 13 - тарауы

Сандар 13:22 және 28-де "Анақтың ұрпақтары" (יְלִדֵי הָעֲנָק, yelidei ha anak), Сандар 13:33-де "Анақтың ұрпақтары" (בְּנֵי עֲנָק, benei anak) және 5 - жазба 1: 28, 2: 1011, 2: 21 және 9: 2-де "Анақ" (עֲנָקִים) аталады. Джон А. Уилсонның айтуынша, Анакимдер Ый анақ географиялық аймағымен байланысты болуы мүмкін. Бұл аймақ Орта патшалық египетінде (біздің заманымызға дейінгі 19-18 ғасыр) есімдерімен жазылған қыш ыдыстармен аталып, содан кейін қарғыс ретінде сындырылған. Еврей жазбаларындағы Сандар 13:27 және 14:8 және Мысырдан шығу 3:8 және 17, 13:5, 33:3, Леуіліктер 20:24, 5 - жазба 6:3, 11:9, 26:9 және 15, 27:3, 31:20 тармақтарда Исраил жері "сүт пен бал ағып жатқан" ел ретінде сипатталған. Сол сияқты, Орта Египет (б.з.д. екінші мыңжылдықтың басында) Синухе Палестина туралы әңгіме Израиль жерін немесе мысырлық әңгімеде Яа жерін сипаттады: "Бұл Яа деп аталатын жақсы жер еді. Онда інжір мен жүзім бар еді. Онда судан гөрі шарап көп болды. Оның балы мол, майы мол еді. Оның ағаштарында әр түрлі жемістер бар еді. Ол жерде арпа мен егін, малдың әр түрлі түрі мол болды".

Сандар кітабының 13 - тарауы

Ешуа 14:7-12 -де Қалептің 85 жасында санау 13-14 -де барлаушылар туралы оқиғасын еске түсіреді.

Сандар кітабының 14 - тарауы

Бенджамин Сомер Мысырдан шығу 34:67 және Сандар 14:1820 оқып, Құдай ата-аналарға мейірімділік белгісі ретінде балаларды ата-аналарының күнәлары үшін жазалайтынын үйретті: Күнә жасаған ата-аналар өкініп, Құдай олардың жазасын ұрпақтарына қалдырады. Сомер басқа да Киелі кітап жазушылары Киелі кітаптың ішкі түсіндіруіне кірісіп, осы ұғымды 5 - жазба 7:910, Жүніс 4:2 және Забур 103:810-да қабылдамады деп дәлелдеді. Сомер мысалы, Забур 103: 810-да Мысырдан шығу 34:67-ден келтірілген, ол қазірдің өзінде беделді және қасиетті мәтін болды, бірақ моральдық жағынан қиындық тудыратын бөлігін қайта қарады: Мысырдан шығу 34: 7 Құдайдың ұрпақтан ұрпаққа күнәға жазалайтынын үйреткен, Забур 103:910 Құдай мәңгілікке таласпайды деп мәлімдеді. Сомер Заңның 7:910 және Жүніс 4:2-де Мысырдан шығу 34:67 қайта қаралған кезде келтірілген деп дәлелдеді. Сомер Заңның 7:910, Жүніс 4:2 және Забур 103:810 тармақтарының Мысырдан шығу 34:67 тармағын қалай оқыуға болатынын айтып бермейтінін, яғни Мысырдан шығу 34:67 тармағы қандай да бір мағынада басқа нәрсені білдіреді деп дәлелдемейтінін айтты. Олар Мысырдан шығу 34:6 - 7-ді қайталайды, бірақ оның кейбір бөліктерімен келіспейді.

Сандар кітабының 15 - тарауы

Псевдофилон санақ 15: 37-40-тағы зитзит кию туралы өсиетті және Санақ 16: 1-3-тегі Қорахтың бүлігіне қатысты оқиғаны оқыған. Псевдофилонның айтуынша, Құдай Мұсаға шашақ жамылғысын бұйырған еді, ал Қорах пен оның 200 адамы оған қарсы шығып, оларға неліктен осындай ауыр заң берілгенін сұраған.