Кіріспе

Жеміс-жидек пен өсімдіктер түрлері Syzygium jambos - Оңтүстік-Шығыс Азияда өсетін және басқа жерлерде кең тараған, сәндік және жеміс ағашы ретінде енгізілген қызыл алманың түрі.

Сипаттама

Syzygium jambos - бұл үлкен бұта немесе кіші және орта көлемді ағаш, әдетте биік, төмен тармақтануға бейім. Оның жапырақтары мен бұтақтары сопақша, ал қабығы қара қоңыр болса да, өте тегіс, рельефі немесе текстурасы аз. Жапырақтары ланцет тәрізді, кең, ұзын, тік, негізінен тақташалары жоқ, өскен кезде қызыл түсті, бірақ толықтай өскенде қараңғы, жылтыр жасыл түсті. Гүлдері ұсақ, ақ немесе жасыл түсті, ұзын, санды саңылаулары диаметрі 1,5 м. және "помароза".

Жалпы атаулар

Syzygium jambos-тың бірнеше жалпы атауы бар, бұл оның бау немесе жеміс ағашы ретінде немесе басқыншы ретінде кездесетін көптеген аймақтарды көрсетеді. Атаулары: ಪನ್ನೇраಳೆ , Гүлжамун , махура нелли , Малабар сливасы , Панинер Чампакка , Тау алмасы (шампу), чом пу немесе чом фу . "Плюм роза", "су алмасы", "pera de agua", "Бұлт алмасы", "Мұрт алмасы", "Малай алмасы", "жамбросада", "PauTêe" (Penang Hokkien тайваньдық романдық жүйемен жазылады), "pomarrosa" немесе ағылшынша "роза алмасы" сияқты терминдер. Бұл атаулардың бірнешеуі басқа да Syzygium түрлеріне қолданылады. Әрқашан макопамен шатасып, жақын туысқан жеміс (Syzygium samarangense), Syzygium jambos кеңінен өсірілмейді және тек ауылдық жерлерде кездеседі. Мальдивтерде ол Дхивехи тілінде Джамбу деп аталады, ал оның туысы жемісі Джамбурол деп аталады, су алмасы немесе балауыз алмасы. Асам тілінде ол "Боги Джамук" деп те аталады. Бразилияда жемісті "жамбо" деп атайды.

Түрлері

Дүние жүзінде S. jambos-тың көптеген түрлері бар, соның ішінде сипаттамасыз жабайы ағаштар да бар. Таиландта өсірілетін ең көп тараған сорттың жемісі ашық жасыл түсті. Малайзия тұқымдастарының терісі әдетте қызыл болады. Көптеген аймақтарда жемістің түсі сарғыш, көбінесе сәл қызарған. Терісі жұқа және балауыз тәрізді, қуыс өзегінде аз мөлшерде елеусіз түк бар. Еті шикі және сулы, дәмінің ерекшелігі бар, бұл кейбір қиялға толы сипаттамаларға әкеледі: "наши мен қоңырау балдырының араласқан түрі, өте жұмсақ роза иісі және сәл ащы дәм".

Таралуы және мекендейтін ортасы

Антарктидадан басқа барлық құрлықтарға кеңінен тараған, сондай-ақ бірнеше аймақтарда қалыптасып, инвазивті болып отыр. Бірнеше экожүйелерге, соның ішінде Гавай аралдарына, Реюньонға, Питкэрнге, Галапагос аралдарына, Австралияның кейбір жерлеріне және Американың жылы аймақтарына қауіп төндіргеніне қатысты алаңдаушылық білдірілді. Алайда, Гавайиде, ол әкелінген тотқа тозу Puccinia psidii арқылы жойылып кетті.

Қолданылуы

С витамині мол, жемісті шикі жеуге немесе әр түрлі жергілікті рецептер бойынша пісіруге болады. Оңтүстік-Шығыс Азия елдерінде қызыл алма жемісін көбінесе дәмді қантпен береді. Ағаш тығыз, сондықтан ол ағаш көмірінің көзі ретінде қолданылады. Ағаштың таниндері мол, олар микробтарға қарсы әсер етеді. Ағаштың кейбір бөліктері жергілікті дәстүрлі медицинада қолданылады.