Кіріспе

Хосе Ризаль - 1998 жылы түсірілген филиппиндік тарихи драмалық фильм. Марлилу Диаз Абая режиссерлік етті. Фильм испан отарлау кезінде тұтқындалған филиппиндік патриот Хосе Ризальдің шынайы оқиғасына негізделген және Ризальдің өлім жазасына кесілген соңғы күніне дейін әңгімелейді. Шығарылған кезде бұл филиппин киносы тарихындағы ең қымбат фильм болды. Бұл фильм 1998 жылы Метро Манила кинофестивалінің ресми қатысушысы болды, он жеті сыйлықпен номинациялардың көпшілігін жеңіп, оны MMFF сыйлығының ең көп жеңімпазы болған алғашқы фильмге айналдырды.

Сюжет

Хосе Ризал өзінің диссидент қызметіне байланысты Сантьяго фортында қамауда отыр. Осы арада Балинтавактағы шағын егістік жерде Андрес Бонифасио және оның құпия ұйымы Катипунан испандықтардың құлдықтан азат болу белгісі ретінде олардың кедулаларын жыртып, испандықтар жасаған төрешілікке қарсы көтерілісті бастайды. Артиллерияның бірінші лейтенанты Луис Тавиль де Андраде Ризальға барады. Тавиль де Андраде Ризальдің жағдайын мұқият зерттеуге уақыт жұмсамайды. Аз уақыт ішінде Ризал мен Тавиль бір-бірінің көңілінен шығып, Ризалдың камерасында әдеттегідей кездесіп, дос болады. Тавиль Ризалмен бірге Раштыуаны бірге ішіп, ән шырқаған камерада тойлайды. Генерал-губернатор Рамон Бланко да Ризаль ісіне жанашырлық танытады, бірақ кейіннен оны жемқор испандық шенеуніктер және Маниланың архиепискобы жасырын түрде құлатып, оның орнына Камило де Полавьеханы тағайындайды. Ризальдің балалық шағынан бастап, білім алуына дейін, дәрігерлік қызметіне дейін өмірінің бейнелері көрсетіледі. Көп ұзамай ол Noli Me Tángere және El Filibusterismo атты екі романын жаза бастайды, олар кейін жарияланады. Сонымен қатар, екі романдағы негізгі көріністер де көрсетіледі. Рождестводан кейін Ризалды колониялық апелляциялық сотқа жіберіп, оған қарсы сот талқылауына жібереді. Көп ұзамай судьялар оны 30-шы күні таңертең Лунетада атылу жазасына кесуге шешім қабылдады. Өлім жазасына кесілудің алдындағы түнде Ризал өзінің екінші кітабы "El Filibusterismo" кітабындағы "Симон" (бұрынғы Крисостомо Ибарра) романының кульминациясын өзгертуге азғырып, оның alter ego-ы, "Симонды" (бұрынғы Крисостомо Ибарра) көріп, галлюцинация көреді. Өлім жазасына кесілетін күні туыстары оның "Мильтийс апоиос" атты соңғы өлеңін қамтыған шағын спиртлі пешті (көбінесе суреттелгендей газды шам емес) алады. Ату орнына келіп, күннің шығысымен қарсы тұрып, Ризал биліктен өзін атылу отрядына қарсы қоюды сұрайды, бірақ бұл өтінішті қабылдамайды. Ол тыныш және асықпастан, оның орнына басын сақтап қалуды сұрайды және капитан келіседі. Ату жасағы оның арқасына нысананы тигізген сәтте, ол соңғы сөздерін айтады: Consummatum est ("Осылай болды"). Ризалды өлтіргеннен кейінгі оқиғаларда Катипунанның мүшелері қарулы көтерілісін бастайды, испандықтарды толығымен тосып, олардың ат, оқ-дәрілері мен мылтықтарын тартып алады. Содан кейін ұйым бір шіркеуді басып алады, ал мүшелері кек алу үшін монахтарды өлтіреді. Сол түні Бонифацио мен оның жоғары тұрған генералдары штаб-пәтерінде жиналып, испандардан бір апта ішінде он қаланы басып алуға бағытталған жаңа шабуылды жоспарлайды. Бонифасио сөзін жалғастыра бергенде, камера Ризальдің суретін оның штаб-пәтерінде көрсетеді, содан кейін Манила шығанағының жағалауында тұрған Ризальдің шапанын көрсетеді, содан кейін оның өлімінен кейін болған оқиғалардың мәтінімен аяқталады.

Иезуиттер

Чики Ксеркс Бургос - Хосе Виллаклара әкесінің рөлінде, С. Дж. Шелби Пэйн - Эстанислао Марш әкесінің рөлінде, С. Дж. Минко Фабрегас - Франсиско де Паула Санчес әкесінің рөлінде, С. Дж.

Өмірбаян

1994 жылы президент Фидель В. Рамостың рұқсатымен Филиппиннің кино дамуының бас директоры Сирио Х. Сантьяго бастаған Хосе Ризаль өміріне негізделген Голливудтық көркем фильм түсіру бойынша күш-жігер жұмсалды. Жобаға ойдағыдай қаралған актерлерге Ризал рөлін Энди Гарсия, Жозефина Браккен рөлін Уинона Райдер және Леонор Ривера рөлін Шарон Кунета, режиссер ретінде Джонатан Демме кірді, бірақ жоба жүзеге аспады.

Шығару

Сериал DVD және VCD форматында GMA Records Home Video компаниясы шығарды және Viva Video компаниясы таратты.