Кіріспе

Филиппин революционері, ұлттық батыр, сонымен қатар Танданг Сора атымен танымал.

Мелхора Акино (6 қаңтар 1812 – 19 ақпан 1919) – филиппин революционері. Филиппин революциясы кезінде жасының үлкендігіне байланысты "Танданг Сора" ("танданг" сөзі "қарт" деген мағынаны білдіреді) деп аталды. Ол өз үлесі үшін "Революцияның ұлы анасы" және "Балинтауак анасы" деп белгілі болды.

Ерте өмір және неке

"Революцияның анасы" деп аталатын Танданг Сора 1812 жылдың 6 қаңтарында Калуканның Банлат ауылында (қазіргі Кесон қаласының Танданг Сора бараңгайы) дүниеге келді. Жан мен Валентина Акиноның қызы Танданг Сора ешқашан мектепке бармаған. Кейіннен ол ауыл басшысы Фульгенсио Рамосқа үйленді және алты баланың анасы болды. Оның әйелі ретінде ол Мелхора Акино де Рамос ("Рамос") деп танылды. Күйеуі ең кіші баласы 7 жасқа келгенде қайтыс болды, содан кейін ол балаларының жалғыз анасы ретінде қалды. Танданг Сора өмірін мейрамдарды, крещение рәсімдерін және тойларды ұйымдастыруда белсенді болған "hermana mayor" ретінде жалғастырды. Ол балаларына білім беру үшін тырысты, ал үйі ауру және жараланған революционерлерге пана болды. Ол оларды тамақтандырып, көмектесті. Оны "Филиппин революциясының анасы" және Танданг Сора (Танданг сөзі тагалог тіліндегі "matandâ" сөзінен шыққан, ол "қарт" дегенді білдіреді) деп білді. Ол және оның ұлы Хуан Рамос Балинтавак шайқасының басталуында болды және "cedulas" парақтарының жыртылуына куә болды. Испандықтар оның қызметі мен Катипунеролардың қайда екенін білгеннен кейін, 1896 жылдың 29 тамызында "guardia civil" оны тұтқындады. Ол Пасонг Путик, Новаличес бараңгайының басшысының үйінде ұсталып, кейін Манила қаласындағы Билибид түрмесіне ауыстырылды. Түрмеде оны тексеру жүргізілді, бірақ ол ешқандай ақпаратты беруден бас тартты. Содан кейін генерал-губернатор Рамон Бланко оны 1898 жылдың 2 қыркүйегінде Гуамға, Мариана аралдарына жер аударып жіберді. 1898 жылы АҚШ Филиппинге басып алғаннан кейін, Танданг Сора, басқа жер аударылғандар сияқты, 1903 жылы Филиппинге оралды. Кейін ол Филиппин Тәуелсіз Шіркеуінің белсенді мүшесі болды.

Өлім

1919 жылы 19 ақпанда 107 жасында Банлаттағы қызы Сатурнинаның үйінде дүние салды. Оның мәйіті 1970 жылы Кесон қаласындағы Химлайянг Филиппино мемориалдық паркіне, ал 2012 жылы Танданг Сора ұлттық қасиетті орнына көшірілді.

Мұра

Алғыс ретінде Кесон қаласындағы бір барраңгай мен жолға Танданг Сораның есімі берілді. Оның суреті 1967 жылдан 1994 жылға дейін Филиппиннің бес центаво монетасына басылды. Ол филиппин песосының банкнотасында бейнеленген алғашқы филиппиндік әйел болды, атап айтқанда, 1951–1966 жылдарғы ағылшын сериясынан шыққан 100 песолық банкнотада. Сан-Франциско қаласындағы Танданг Сора көшесі оның құрметіне аталды. 2012 жылы, оның 200 жылдық туған күнін тойлау кезінде, Кесон қаласының жергілікті әкімдігі Танданг Сораның мәйітін Himlayang Pilipino мемориалдық паркінен Танданг Сора ұлттық қасиетті орнына көшіруге шешім қабылдады. Сондай-ақ, 2012 жылды «Танданг Сора жылы» деп жариялады. Филиппин жағалау күзетінің кемесі оның құрметіне аталды – BRP Melchora Aquino.