Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Зимбабве Ұлттық Армиясының капелланы Александр Дуглас Смит (Алек Смит; 25 мамыр 1949 - 19 қаңтар 2006) - Зимбабве Ұлттық Армиясының капелланы және Родезияның премьер-министрі Иан Смиттің ұлы.
Zimbabwe National Army chaplain
Alexander Douglas Smith (known as Alec Smith; 25 May 1949 – 19 January 2006) was a Zimbabwe National Army chaplain and son of Rhodesian Prime Minister Ian Smith.
Ерте өмір және білім
Смит 1950 жылдары 8,500-ге жуық халқы бар шағын тау-кен және ауыл шаруашылығы қалашығы Селуке (қазіргі Шуругви) отбасылық фермада өсті. Оның әкесі Иан Смит 1948 жылдың соңында Джанет Уаттқа үйленді, ол соғыстан оралғаннан кейін Мысырдағы әуеайлақтан ұшып бара жатқанда оның Ураган апатынан пайда болған бет-әлпеті бұзылып кетті. Уатт Оңтүстік Африканың мектеп мұғалімі болған, ол бұған дейін регби ойнап жүріп спорттық оқиғадан қайтыс болған Piet Duvenage-ге үйленген. Смит пен Уатт кездескен кезде ол өзін және екі кішкентай баласын қарапайым мұғалімдік жалақымен қамтамасыз ету үшін күресіп жүрген еді. Иан Смит Уатттың екі баласын, Роберт пен Джинді, бұрынғы некеден асырап алды және оларды Алекпен бірге өз балалары ретінде тәрбиеледі. Алектің анасымен қарым-қатынасы әкесінен гөрі әрқашан қиын болды. 1964 жылы сәуірде Смиттің әкесі Оңтүстік Родезияның премьер-министрі болды. Кейінірек жас Смит бұл жағдай оның отбасы өмірін қиындатқанын айтты. Ол Чаплин орта мектебінде оқыды, ал 1970 жылы Смит Оңтүстік Африкадағы Родс университетінде заң зерттей бастады. Алғаш рет жалғыз қалған ол өскен ортасынан алыстап, оқуын тастап, есірткі мен ішімдікке құлдырай бастады. Смит алғаш рет осы уақытта британдық паспортқа өтініш білдіріп, әкесінің саяси көзқарасымен келіспейтінін және өзін әлі де адал британдық деп санайтынын мәлімдеді. 1971 жылы бірінші курстың соңында университеттен шығарылды. Португалияның Мозамбиктегі демалысынан оралған Смитке Оңтүстік Африка билігі 200 грамм марихуана ұстағанын анықтады. Ол есірткі сатуда айыпты деп танылып, айыппұл төлеп, шартпен бас бостандығынан айырылды. Родезияға оралған Смит бірнеше рет жұмыс істеді. Ол Родезия қауіпсіздік күштерінде әскери борышта ерекшеліксіз қызмет атқарды. 1972 жылы Смит өзін қайтадан туған мәсіхші деп жариялап, Құдай өзін бұрынғы азғындықтан азат еткенін және нәсілдік кемсітудің әділетсіздігін түсінуге көмектескенін айтты. Ол өзін "Әдепті қайта қарулану" тобымен біріктірді, көпшілік билікті насихаттайтын қоғамдық кездесулер өткізді және бірқатар қара ұлттық көшбасшылармен достық қарым-қатынас жасады.
Smith grew up on the family farm in Selukwe (now Shurugwi), a small mining and farming town with a population in the 1950s of around 8,500 (8,000 Black and 500 White). His father Ian Smith had married Janet Watt in late 1948, after returning from war service with a facial disfigurement resulting from crashing his Hurricane whilst taking off from an airfield in Egypt. Watt was a South African school teacher who had previously been married to Piet Duvenage, a South African who had died as the result of a sporting accident while playing rugby. At the time Watt met Smith, she was struggling to support herself and two young children on a modest teacher's salary. Ian Smith adopted Watt's two children, Robert and Jean, from her earlier marriage and brought them up, as his own, with Alec. Alec's relations with his mother were always more difficult than those he had with his father. In April 1964, one month shy of his fifteenth birthday, Smith's father became Prime Minister of Southern Rhodesia. The younger Smith later suggested that this had caused his family life to suffer. He attended Chaplin High School, and in 1970, Smith began studying law at Rhodes University in South Africa. On his own for the first time, he became increasingly alienated from his background and neglected his studies, falling into drug and alcohol abuse. Smith first came to public attention at this time by applying for a British passport while declaring that he did not agree with his father's political views and still considered himself a loyal British subject. He was expelled from the university at the end of his first year in 1971. Whilst returning from a subsequent holiday in Portuguese ruled Mozambique, Smith was found to be in possession of 200 grams of cannabis by the South African authorities. He was convicted of drug trafficking, fined and given a suspended prison sentence. Returning to Rhodesia, Smith held a number of odd jobs. He also served without distinction as a conscript in the Rhodesian Security Forces. In 1972, Smith declared himself a born again Christian, stating that God had freed him from his past debauchery and helped him see the injustice of racial discrimination. He aligned himself with the Moral Rearmament group, held public meetings promoting majority rule, and befriended a number of Black nationalist leaders.
Шетелдегі өмір
1976 жылы Родезия Буш соғысы күшейіп, көптеген ақ сарбаздар белсенді қызметке шақырылды. Смит шақырылды, бірақ қызмет етуден бас тартып, шетелге Лондонға көшірілді. Оның жарты ағасы Роберт, Родезия саясатынан да алыстаған, 1970 жылдан бері Ұлыбританияда тұратын. Смит ағасы ұлының шешімін қабылдайтын сияқты болды, екеуі хаттар мен телефон арқылы үнемі байланыста болды. Лондонда өмір сүрген кезінде Смит Норвегиядан келген алмасу студенті Элизабет Кнудсенмен танысты. 1979 жылы маусымда Ослода үйленді, бірақ ата-анасы шақырылған болса да, Норвегия үкіметі оларға тойға қатысуға рұқсат бермеді. Кейіннен Иан Смит халықаралық қоғамдастықтың Родезияны танудан бас тартуына қатты ашуланғанын айтып, Норвегиядағы оқиғаны "соңғы сабан" деп сипаттады.
By 1976, the Rhodesian Bush War was escalating and many White soldiers were recalled to active duty. Smith was called up, but declined to serve and relocated overseas to London. His half brother Robert, similarly alienated from Rhodesian politics, had been living in the United Kingdom since 1970. The elder Smith seemed to accept his son's decision and the two remained in regular contact via letter and telephone. Whilst living in London, Smith met Elisabeth Knudsen, an exchange student from Norway. The couple eventually married in Oslo, in June 1979, but his parents, despite being invited, were denied entry to attend the ceremony by the Norwegian government. Ian Smith later related considerable bitterness over the refusal of the international community to recognise Rhodesia, and described the Norway incident as 'the final straw'.
Зимбабведегі өмір
Смит ақыры 1979 жылдың желтоқсаны мен 1980 жылдың наурызы аралығында Зимбабвеге оралды. Ол кейбір ақ зимбабвеліктер үшін опасыздық болып саналды, ал бірнеше қара зимбабвеліктер оны отбасынан бас тартты. Алайда, ол Елизавета екеуі әкесінің қасында болып, қарапайым отбасылық өмірге кірісті. 1980 жылдар мен 1990 жылдардың басында Смит бірнеше жұмыс істеді, соның ішінде 1991 жылдан 1996 жылға дейін кәсіби футбол командасының басқарушы директоры болды. Ол діни қызметкер болмағанмен, жаңа Зимбабве Ұлттық армиясының резервтік пасторы болды. Алек пен Элизабет Смиттің үш баласы болды - екі қызы мен бір ұлы. Смит кейіннен әкесімен серіктес болды. Осы қызметінде ол әкесі естеліктерін редакциялауға көмектесті және отбасының ауыл шаруашылығы мүдделерін, соның ішінде Шұругвидегі игіліктерді басқаруды өз мойнына алды. 1984 жылы ол Родезиядағы көпшілік билігі үшін күрес туралы жартылай автобиографиялық есеп жазды. Бұл кітапты Алекке арнап кәсіби жазушы Ребекка де Сентонж жазған деп мәлімделген.
Smith finally returned to Zimbabwe between December 1979 and March 1980. He remained ostracised by some White Zimbabweans who considered him a traitor, and more than a few Black Zimbabweans who refused to accept him due to his family. However, he and Elisabeth settled into an otherwise mundane family life, reconciling with his father. During the 1980s and early 1990s, Smith held a number of jobs including, from 1991 to 1996, managing director of a professional football team, the Black Aces. Although not an ordained priest, he became a reserve chaplain in the new Zimbabwe National Army. Alec and Elisabeth Smith had three children – two daughters and one son. Smith later became his father's business partner. In this capacity, he assisted in the editing of his father's memoirs and assumed the management of the family's agricultural interests, including the estate at Shurugwi. In 1984, he wrote a semi autobiographical account of the struggle for majority rule in Rhodesia titled Now I Call Him Brother. It was claimed that the book was ghost written for Alec by the professional writer Rebecca de Saintonge.