Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ли Синь (; 420 жылы қайтыс болды), Shiye (士業), лақап аты Tongzhui (椎), он алты патшалық кезеңінде Қытайдың Батыс Лян әулетінің герцогы болды. Ол 417 жылы әкесі Ли Гаоның (Принц Вуджао) орнын басып, Солтүстік Лянның қарсыласы принц Цзюку Мэньцзюньге қарсы агрессивті науқандар жүргізуге тырысты, бірақ 420 жылы Цзюку Мэньцзюньдің тұзағына түсіп, шайқаста қаза тапты, бұл оның мемлекетіне жойылу әкелді (екелі Ли Цзюнь ұстануға тырысқанмен, көп ұзамай жеңілді).
Li Xin (; died 420), courtesy name Shiye (士業), nickname Tongzhui (桐椎), was a duke of the Chinese Western Liang dynasty during the Sixteen Kingdoms period. He succeeded his father Li Gao (Prince Wuzhao) in 417 and aggressively tried to pursue campaigns against rival Northern Liang's prince Juqu Mengxun, but fell into a trap set by Juqu Mengxun in 420 and was killed in battle, bringing destruction to his state (although his brother Li Xun tried to hold out but was defeated soon as well).
Ли Гао тұсында
Ли Синь қай жылы дүниеге келгені, анасы Инь ханшайымы оның әкесі Ли Гаоның әйелі немесе кәнизагы болғаны белгісіз. Ол Ли Гаоның екінші ұлы болды, сондықтан Ли Гао Солтүстік Ляннан тәуелсіздік жариялап, 400 жылы Батыс Лянға негіз салғаннан кейін, ол емес, оның аға ағасы Ли Тан (李) мұрагер болды. Оның алғашқы тарихи аталуы 404 жылы Ли Тан қайтыс болған кезде болды, Ли Гао оны Ли Танның орнына мұрагер етіп тағайындады. 410 жылы Ли Син солтүстік Лян князі Джуку Мэньцзюньмен шайқасты, ол Батыс Лянға шабуыл жасады, бірақ Джуку Мэньцзюньмен жеңілді, ал оның генералы Чжу Юаньху (朱元虎) тұтқындалды, Ли Гао Цжу үшін төлем төлеу үшін алтын мен күмісті пайдалануға мәжбүр болды. 411 жылы ол бұл жақсылықты қайтарып берді, өйткені Джукю Менгшун Батыс Лянға тағы бір шабуыл жасады, бірақ азық-түлік қоры біткеннен кейін кері шегінуге мәжбүр болды, Ли Син Солтүстік Лян әскеріне шабуыл жасап, Джукю Менгшунды жеңіп, Джукю Менгшунның генерал-майтабын тұтқынға алды. 417 жылы Ли Гао ауырып, Ли Синді өзінің туғаннан туған ағасы Сонг Яоға () сеніп, Ли Син енді оның ұлы екенін айтқаннан кейін қайтыс болды. Ли Син оның орнын басып, ханзада болды, ал Емерек ханзада жесір болды.
It is not known when Li Xin was born, or whether his mother Lady Yin was his father Li Gao's wife or concubine. He was Li Gao's second son, and so after Li Gao declared independence from Northern Liang and founded Western Liang in 400, it was not he, but his older brother Li Tan (李譚), who was created heir apparent. The first historical reference to him was in 404, when Li Tan died, and Li Gao created him heir apparent to replace Li Tan. In 410, Li Xin fought a battle with the Northern Liang prince Juqu Mengxun when Juqu Mengxun attacked Western Liang, but was defeated by Juqu Mengxun, and his general Zhu Yuanhu (朱元虎) was captured, forcing Li Gao to use gold and silver to ransom Zhu. In 411, he returned the favor, as after Juqu Mengxun made another attack on Western Liang but was forced to withdraw after his food supplies ran out, Li Xin attacked the Northern Liang army and dealt Juqu Mengxun a defeat, capturing Juqu Mengxun's general Juqu Bainian (沮渠百年). In 417, Li Gao grew ill, and after entrusting Li Xin to his own half brother Song Yao (宋繇) telling him that Li Xin was now his son—died. Li Xin succeeded him as duke, and Lady Yin was honored as princess dowager.
Билік
Ли Син өзінің ағасы Сонг Яоны премьер-министр етіп тағайындады, бірақ сол арада қатал жазаларды қолданды және сарай құрылысын қолдады, бұл екеуі де халықты ауыр сезіне бастады. Сонымен қатар, ол Солтүстік Лянға шабуыл жасауды жоспарлап, өз мемлекетін одан әрі ауыртпалықтарға ұшыратты. Кейінірек 417 жылы Джукю Менгсон Цзян-ье (張, қазіргі Жан-ье, Гансу) губернаторы Джукю Гуанцзон (廣宗) Ли Цзиньге беріліп жатыр деп алдап, Ли Цзиньді алдауға тырысты. Ли Син, Джук Гуанцзонгтың өтініші бойынша, Цжаньеде Джук Гуанцзонгты босатуға күш жинады, ал Джук Менгсон Ли Синге тұзақ құрып, күтті. Алайда, Чжаньеге бара жатқанда Ли Син тұзақ бар екенін түсінеді, сондықтан кері шегінеді. Мэньчжун оған шабуыл жасағысы келді, бірақ ол Мэньчжунды жеңді. 418 жылы Джукю Менксун Батыс Лянға қайтадан шабуыл жасады, Ли Син онымен шайқасқа дайындалды. Оның ресми қызметкері Чжан Тишун (張體順) оны бұған қарсы көндірді, бірақ ол оның орнына өзінің астанасы Цзюкуанда қалды (酒泉, қазіргі Цзюкуанда, Гансуда), ал Цзюку Мэньцзун қаланы қоршауға алуға дайын болмағандықтан, кері қайтты. Сол жылы ол Жинге хабаршыларын жіберіп, оған вассал болуды ұсынғандықтан, Жин оны Цзюкуан герцогы етіп тағайындады. 419 жылы Ли Синнің жазалары мен құрылыс жобалары өз халқына тым көп жүктеме түсірген кезде, оның лауазымды адамдары Чжан Сянь (張顯) және Фан Чен (稱) оған мейірімді және үнемді болуға кеңес берді, әйтпесе ол Джукю Менгшунды жеңе алмайтынын атап өтті. Ли Син олардың кеңестеріне құлақ аспады. 420 жылы Чжуку Мэньцзюнь Ли Синге тағы бір тұзақ құрды. Ол Батыс Цинь қаласының Хаомен (, қазіргі Хайдун префектурасы, Цинхай) қаласына шабуыл жасады, бірақ Хаоменге жеткеннен кейін дереу кері шегіп, өз әскерін Чжуаньянға (川, Жангьеге жақын) жасырды. Ли Син, Джуку Мэншунның қорғанысы төмен деп қате ойлап, Сонг Яо мен Чжан Тишунның кеңестеріне қарсы Жаң-Йеге шабуыл жасауға шешім қабылдады. Ханшайым жесір Инь де оған қарсы сөйлеп, Солтүстік Лянгты жаулап алуға күші жетпейтінін және жеңіліс оның мемлекетін жоятынын ескертті. Ол оларға назар аудармай, бірақ олар болжағандай, Чжаньеге жақындаған кезде, Джуку Мэнксун оны ұстап алып, жеңді. Содан кейін генералдар оған Жиукуанға тез оралуға кеңес берді, бірақ Ли Син, анасына мойынсұнбағанын және оны тек жеңістен кейін ғана көре алатынын айтып, Джуку Менгшунмен тағы да соғысты, одан да үлкен жеңіліске ұшырады және ол шайқаста қаза тапты. Жүку Мэньцзун тез арада Цзюкуанды басып алды, ал 421 жылы Батыс Лянгтың қалған аумағын басып алды.
Li Xin made his uncle Song Yao the prime minister, but meanwhile carried out cruel punishments and favored palace construction projects, both of which made the people feel burdened. He also made plans to attack Northern Liang, further burdening his state. Later in 417, Juqu Mengxun tried to trick Li Xin by having his governor of Zhangye Commandery (張掖, roughly modern Zhangye, Gansu), Juqu Guangzong (沮渠廣宗) pretend to surrender to Li Xin. Li Xin, as requested by Juqu Guangzong, mobilized forces to try to relieve Juqu Guangzong at Zhangye, and Juqu Mengxun waited to ready to ambush Li Xin. However, on the way to Zhangye, Li Xin realized that there was a trap, and he withdrew. Juqu Mengxun tried to attack him, but he defeated Juqu Mengxun. In 418, Juqu Mengxun attacked Western Liang again, and Li Xin was preparing to meet him in battle. His official Zhang Tishun (張體順) persuaded him against it, however, and instead he stayed in his capital Jiuquan (酒泉, in modern Jiuquan, Gansu), and Juqu Mengxun, not willing to siege the city, withdrew. Later that year, because he had previously sent messengers to Jin, offering to be a vassal, Jin created him the Duke of Jiuquan. In 419, with Li Xin's punishments and construction projects overburdening his people, his officials Zhang Xian (張顯) and Fan Cheng (氾稱) advised him to be more lenient and more thrifty, pointing out that he would otherwise not be able to defeat Juqu Mengxun. Li Xin ignored their advice. In 420, Juqu Mengxun set another trap for Li Xin. He pretended to attack Western Qin's city Haomen (浩亹, in modern Haidong Prefecture, Qinghai), but once reaching Haomen, immediately withdrew and hid his army at Chuanyan (川巖, near Zhangye). Li Xin, believing wrongly that Juqu Mengxun's defenses were down, decided to attack Zhangye, against the advice of Song Yao and Zhang Tishun. Princess Dowager Yin also spoke against it, pointing out that he had insufficient strength to conquer Northern Liang and warning him that a defeat would destroy his state. He ignored them, but as they had predicted, as he approached Zhangye, Juqu Mengxun intercepted him and defeated him. His generals then advised him to quickly withdraw to Jiuquan, but Li Xin, stating that he had disobeyed his mother and would only be able to see her again after a victory, engaged Juqu Mengxun again, suffering an even greater defeat, and he was killed in battle. Juqu Mengxun quickly captured Jiuquan, and by 421 would take over the rest of Western Liang territory.