Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Астрономияның Regius кафедрасы - Глазго университеті Regius профессорасы. 1760 жылы Практикалық астрономия (және университеттегі бақылаушы кеңсесі) деген атпен құрылған, 1893 жылы атағы өзгертілді.
The Regius Chair of Astronomy is a Regius Professorship in the University of Glasgow. Founded in 1760 with the title Practical Astronomy (and with the office of Observer in the University) the title was changed in 1893.
Тарих
Бұл орынды алғаш рет шотландтық атақты астроном Александр Уилсон иеленді. Ол бүкіл ғаламның өзінің ортасы бойынша айналып жүргені туралы теорияны ұсынды (кейіннен бұл галактикалар үшін емес, ғалам үшін де дұрыс деп табылды) және Күннің көрінетін дискінің шетінен жақын орналасқан Күн дақтарының күн бетінен төмен күйзелгенін анықтады. Бұл құбылыс әлі күнге дейін Уилсон эффекті деп аталады. Профессор осы уақытта сабақ беруді талап етпеді. Уилсон 1782 жылы университеттің, бірақ Корольдіктің мақұлдауымен екінші ұлы Патрикты өзінің көмекшісі және болашақ мұрагері ретінде жұмысқа алды. 1784 жылы патшалық билік жеңілдеді, Патрик президент болып тағайындалды. Уильям Мейклехам 1799 жылы кафедраға тағайындалды, бірақ 1803 жылы табиғи философия профессоры болу үшін орнынан кетті. Оның орнын бұрын Балдернок министрі болған Джон Купер басқарды, оны 1836 жылы Джон Никол алмастырды. Никол 1841 жылы Глазго астрономиялық институтын Хорслетхилл қаласында обсерватория салуға бастамашы болды, кейін Николдың нашар есеп беруіне байланысты қиындықтарға тап болды. Обсерваторияны 1845 жылы университет өз қолына алды. Никол студенттерге де, көпшілікке де әсерлі лекциялар беруімен танымал болды, сонымен қатар профессор Уильям Мейклехам (астрономия кафедрасының оның алдыңғы адамы) ауырып қалған кезде және оның студенттері жас лорд Келвинді қамтығанда екі жыл бойы табиғи философия бойынша дәріс берді. 1859 жылы Никол қайтыс болды және оның орнын Роберт Грант басқарды, ол 1883 жылы 1870 жылдызға арналған 6415 жұлдыздың каталогын жариялады. Грант 1892 жылы қайтыс болды және оның орнын 1885 жылы Шотландияға Абердинширдегі Дюнехт обсерваториясының директоры ретінде көшіп келген Бонннан шыққан неміс ғалымы Людвиг Бекер басқарды. Бекер студенттер арасында танымал болды және сол кезде Британиядағы астрономия сабақтарына ең жақсы қатысқан деп саналды. Ол 1935 жылы зейнеткерлікке шықты. 1937 жылы Уильям Смарт кафедраға тағайындалды, бұған дейін ол Кембридж университетінің Джон Коуч Адамс астрономы болды. Ол жиырмадан астам кітап жазды және 1949 жылдан 1951 жылға дейін Корольдік астрономиялық қоғамның президенті болды. Ол 1959 жылы зейнеткерлікке шығып, оның орнын Лондон университетінің обсерваториясының бұрынғы директорының көмекшісі Питер Свит басқарды. Суит астрономия кафедрасының кеңейтуіне және университеттің Гарскуб алаңында жаңа обсерваторияның құрылысына бақылау жасады. 1982 жылы Суит зейнетке шыққаннан кейін астрономия кафедрасы Табиғи философия кафедрасына біріктірілді, ал Джон Кэмпбелл Браунды жаңа астрофизика кафедрасына тағайындады, ал Regius кафедрасы бос қалды. 1995 жылы Браун Шотландияның Корольдік астрономы болып тағайындалды, ал 1996 жылы қайта жаңғыртылған Regius астрономия кафедрасына тағайындалды. 2010 жылы университет кафедраның 250 жылдығын атап өтті. Ол апта бойы қоғамдық дәрістермен, Хантер мұражайындағы Александр Уилсонның тұңғыш иегері туралы көрмемен және 2010 жылғы Ұлттық астрономиялық кездесуді өткізумен өтті.
The first holder of the chair was famed Scottish astronomer Alexander Wilson, who put forward the theory that the entire universe rotated around its centre (which was later found to be true for galaxies but not the universe), and discovered that sunspots viewed near the edge of the Sun's visible disk appear depressed below the solar surface, a phenomenon still referred to as the Wilson effect. The Professor was not at this time required to teach. Wilson employed his second son, Patrick, as his assistant and intended successor in 1782, with the approval of the university but not of the Crown. The Crown relented in 1784 and Patrick was appointed to the chair. William Meikleham was then appointed to the chair in 1799, but resigned it in 1803 to become Professor of Natural Philosophy. He was succeeded by John Couper, previously Minister of Baldernock, who was succeeded in 1836 by John Nichol. Nichol led the Astronomical Institute of Glasgow in its initiative to erect an observatory on Horslethill in 1841, which later fell into difficulties due to Nichol's poor accounting. The observatory was taken over by the university in 1845. Nichol was noted for delivering inspiring lectures both to students and the general public, and also lectured for two years on Natural Philosophy when the Professor, William Meikleham, (his predecessor in the Astronomy Chair) was unwell, and when his students included the young Lord Kelvin. Nichol died in 1859 and was succeeded by Robert Grant, who in 1883 published a Catalogue of 6,415 Stars for the Epoch 1870. Grant died in 1892 and was succeeded by Ludwig Becker, a German scientist originally from Bonn, who had moved to Scotland in 1885 as director of the observatory at Dunecht in Aberdeenshire. Becker was popular with students and was thought at the time to have the best attended astronomy classes in Britain. He retired in 1935. In 1937, William Smart was appointed to the chair, having previously been John Couch Adams Astronomer at the University of Cambridge. He wrote over twenty books and was President of the Royal Astronomical Society from 1949 to 1951. He retired in 1959 and was succeeded by Peter Sweet, formerly Assistant Director of the University of London Observatory. Sweet oversaw expansion of the Astronomy Department and construction of a new observatory on the university's Garscube site. Upon Sweet's retirement in 1982, the Department of Astronomy was merged into the Department of Natural Philosophy, and John Campbell Brown was appointed to a new Chair of Astrophysics while the Regius Chair remained vacant. Brown was appointed Astronomer Royal for Scotland in 1995, and in 1996 was appointed to the revived Regius Chair of Astronomy. In 2010, the university marked the chair's 250th anniversary with a week of public lectures, an exhibition on inaugural holder Alexander Wilson in the Hunterian Museum., and by hosting the 2010 National Astronomy Meeting.