Кіріспе
Француз композиторы Клод Балбастр (8 желтоқсан 1724 - 9 мамыр 1799) - француз композиторы, органшы, клавесинист және фортепианист. Ол өз заманының ең танымал музыканттарының бірі болды.
Claude Balbastre (8 December 1724 – 9 May 1799) was a French composer, organist, harpsichordist and fortepianist. He was one of the most famous musicians of his time.
Өмір
Клод Балбастр 1724 жылы Дижон қаласында дүниеге келген. Оның нақты туған күніне күмән келтірсе де, шомылдыру рәсімінен өткені туралы жазба табылғандықтан, 8 желтоқсанның сол күні болғаны анық. Балбастренің әкесі Бенин Дижондағы шіркеудің органшысы еді. Оның үш ағасының аты да Клод болды. Ол көбінесе кіші інісі Клод Бенин Балбастрмен шатасады (1727 жылы 22 қаңтарда, 1737 жылы 22 наурызда). Ол алғашқы музыка сабақтарын әкесінен алған, содан кейін ол сол кездегі ең танымал француз музыканты Жан-Филипп Рамоның інісі Клод Рамоның шәкірті болды. Балбастр 1750 жылы Парижге қоныс аударды және Пьер Феврирден білім алды, оны ол Сен-Рох шіркеуінің органшысы етіп алмастырды. Жан-Филипп Рамо Бальбастр қалаға қоныс аударған кезде оған көмектесіп, қорғап отырды, сондықтан Бальбастр Париждің музыкалық ортасына және жоғары қоғамға тез және тиімді таныстырылды және жарқын мансап жасады: ол 1782 жылға дейін Концерт-спиритуалда ойнады, Нотр-Дам соборының және Шапель-Рояльдің органшысы болды, француз король сотының клавесинисті болды, онда ол королева Мария Антуанеттаға үйретті, және кейіннен Франция королі Людовик XVIII болған Прованс графы Людовик Станислав Ксавьедің органшысы болды. Балбастрдің атағы соншалық зор болды, Париждің архиепискобы Кристоф де Бомон оған кейбір қызмет кезінде Сен-Рохта ойнауды тыйым салуға тура келді, өйткені Балбастр ойнаған кезде шіркеулер әрқашан көп болатын. Сент-Рохтағы осындай қызметтердің бірі туралы есеп 1770 жылы жексенбіде 17 маусымда "әдемі" Балбастрдің Сент-Рохта орган ойнағанын тыңдау үшін кешкі астан ерте кеткенін айтып берген доктор Чарльз Берни. Балбастр "хорды сүйемелдеудің барлық стильдерінде өнер көрсетті. Магнификат әнделгенде, ол әр тармақтың арасында бірнеше минует, фуга, имитация және әр түрлі музыканы ойнайтын, тіпті аңшылық бөлшектер мен джигстерді де ойнайтын, мен байқағандай, қауымды таң қалдырмай немесе ренжітпей". Берни Балбастрды үйіне барып, соңғысының Раккерстің өте әдемі клавесині бар екенін айтты: "Черкеден кейін М. Балбастр мені үйіне шақырды, ол ішінен және сыртынан мен Парижде көрген ең жақсы көліктің немесе тіпті тырнақ қорапшасының сыртына бояған әдемі Раккер клавесині". Ол сондай-ақ өзінің "француз органистінің жаттығулары үшін қажет болуы мүмкін педальдері бар өте үлкен органына ие екенін, камера үшін тым үлкен және өрескел екенін, ал кілттері Сент-Роктегілер сияқты шулы екенін" айтты. Берни Балбастр өзінің композиторы Арман Луи Куперинмен жақсы қарым-қатынаста болғанын, оны Бернимен таныстырғанын айтып, "бір кәсіптің екі көрнекті адамын, сондай ашық және достық қарым-қатынаста болғанын көріп қуанышты болдым" деп мәлімдеді. 1763 жылы ол Жак Мартин Хоттетердің қызы Мари Женевье Хоттетерге үйленді. Француз революциясы кезінде Балбастрдың ақсүйектермен және патша сотымен байланысы оның өміріне қауіп төндірген болар еді, бірақ ол жаңа саяси жағдайға бейімделіп, революциялық әндер мен әндерді органда ойнады. Ол өзінің ресми лауазымынан және уақытша зейнетақысынан айырылды. 1799 жылы Парижде қайтыс болды.