Кіріспе

Кремль жұлдыздары - бесбұрышты люминесцентті рубин жұлдыздар, 1930 жылдары Мәскеу Кремлінің бес мұнарасына орнатылған, олар Ресей империясын бейнелейтін алтын бүркіттердің орнына орнатылған. 1937 жылы бұл жұлдыздар Октябрь революциясының 20 жылдығына орай, жаңа жұлдыздармен алмастырылды. Водовзводная мұнарасына тағы бір жұлдыз орнатылды. Символдар бұрынғы КСРО-ның мемлекетінің және билік етуші идеологиясының бір бөлігіне айналады, оның бейнесі күрделі ресми гербті толықтырады. Қызыл жұлдызды Федор Федоровский дайындаған.

Екі басты императорлық бүркіт (1800-ші жылдар 1935)

Екі бас бүркіт бұрынғы Императорлық және қазіргі Ресейдің мемлекеттік рәміздері болды, ал 17 ғасырдың басынан бастап олар Кремльдің төрт мұнарасының шатырларының үстінде болды. Шамамен ғасырға бір рет, мемлекеттік эмблеманың кескінін өзгерткенде, мұнаралардағы алтын бүркіттер өзгертілді. Ең көне мұнара - 1870 жылы Троица мұнарасының бүркіті, ол 1912 жылы бұзылып, оның орнына Спасская мұнарасы салынды.

Революциядан кейінгі кезең

1917 жылғы революциялардан кейін, 7 мамыр 1918 жылы Мәскеу Кеңес Одағының орталығы болған кезде, "жара және балғамен Марстың жұлдызы" символы Лев Троцкий бастаған Әскери істер жөніндегі халық комиссариатының бұйрығымен бекітілді. Большевиктердің үгіт-насихат парақшаларында: "Қызыл жұлдыз - барлық кедейлер, шаруалар мен жұмысшылар үшін бақыттың жұлдызы" деп түсіндірілді. Бастапқыда ол әскери атрибут болды; Троцкийдің бұйрығына сәйкес, оны киген үшін азаматтық адамдарға сотпен қорқытқан. Уақыт өте келе жұлдыз КСРО-ның туының және геральдикасының маңызды элементі болды. Бес бұрышты қызыл жұлдыз мемлекеттік және билік етуші идеологияның символына айналды, ол ресми елтаңбаны толықтырады. 1910 жылдардың соңында символдық мағына пайда болды: бес сәуле - бұл жақын арада коммунизм туының астында бірігетын бес құрлық. 1931 жылы 31 желтоқсанда КСРО Орталық Атқару Комитетінің хатшылығының отырысында бүркіттерді алып тастау және оларды қызыл жұлдыздармен ауыстыру үшін 95 000 рубль бөлу туралы шешім қабылданды. Бөрілерді алып тастау 1935 жылдың тамызында басталды. Бұл жұмысты мемлекеттік қорғаныс басқармасының бастығы Петр Ткалун басқарды. Ескі құрылысқа байланысты Троица мұнарасының бүркіті жоғарыдан бөлшектеліп, бөлік-бөлікте төмен түсірілді. Кейбір тарихшылар Кремльдің жертөлелерінде құйрықтары ауысқан бүркіттерді сақтау туралы пікір айтады, бірақ дәлелдер оларды балқытып, орнына басқаларын жібергенін растайды.

"Жеммед" ("Жебелек") жылдыз (1935-1937)

1935 жылы 7 қарашада КСРО Халық комитетінің Кеңесі Кремль қабырғасының Спасская, Никольская, Боровицкая және Троица мұнараларында орналасқан төрт қос бүркітті және Тарихи музей ғимаратындағы екі бүркітті алып тастау туралы шешім қабылдады. Кремльдің алғашқы жұлдызы 1935 жылы 25 қазанда Спасская мұнарасының басына орнатылды. Келесі аптада тағы үш жұлдыз Троицкая, Никольская және Боровицкая мұнараларына орнатылды. Бұл жұлдыздар Революцияға дейінгі кезеңде орнатылған, Ресей империясының гербінің бір бөлігі болған екі басты мыс бүркіттің орнын ауыстырды. Жұлдыздардың денелері дат баспайтын болаттан жасалған және мыспен қапталған. Кремль жұлдыздары екі жағында да Уралдағы асыл тастардан жасалған балға мен қырамен безендірілген. Кремль жұлдыздарының орнатылуы дизайнердің үмітіне сай келмеді, өйткені жартылай асыл тастардың беттері жылтырлығын жоғалтып, қайта өңдеуді қажет етті. Бірінші жұлдыз қазір Мәскеудегі Солтүстік өзен терминалында тұр.

Руби жұлдызы (1937 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

1937 жылы 2 қарашада бұл жұлдыздар Октябрь революциясының 20 жылдығына орай, жаңа жұлдыздармен алмастырылды. Водовзводная мұнарасына тағы бір жұлдыз орнатылды. Спас мұнарасының ескі жұлдызы Солтүстік өзен станциясының мұнарасына көшірілді. Жаңа жұлдыздар айдың соңында жағылды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жарық 1940-1945 жылдары өшірілді. Сонымен қатар Кремль қабырғалары, кейбір ғимараттар мен шіркеулердің алтын күмбездері маскаланып, қайта боялды. Жұлдыздарды тіпті қорғаныш қаптамалармен жауып тастады, бірақ Иосиф Сталиннің бұйрығымен олар ашылып, 1941 жылғы әскери парад кезінде іске қосылды. Қорғаудың барлығына қарамастан, жұлдыздардың шынысы нацистердің қорғасын әскерлерін бомбалау кезінде зақымдалды. Жұлдыздар 1945 жылы 10 мамырда Жеңіс күніне дейін ашылды. 1946 жылдың басында қалпына келтірілген жұлдыздар қайтадан жандырылды. Үш он жылдан кейін, 1974 жылдың мамыр айынан қараша айына дейін Қызыл алаңды және Кремльдің тарихи және сәулет ескерткіштерін қалпына келтіру мен қайта құрудың кешенді жоспары жүзеге асырылды, оған жұлдыздардың алғашқы күрделі жөндеуі кірді. Жұмысшылар шыны мен шамдарды ауыстырумен қатар, жұлдыздардың кейбір механизмдерін де жөндеп қойды.

Жұлдыздардың ерекшеліктері

Қазіргі жұлдызды орнату кезінде темір және түсті металлургия, инженерлік, электр және шыны өнеркәсібі, ғылыми-зерттеу және жобалау институттарының 20 кәсіпорнынан келген мамандар жаңа жұлдыздарды жасауға қатысты. Халық суретшісі Федор Федоровский жұлдыздардың пішіні мен үлгісін қайта анықтады, шынының рубин түсті болуын ұсынды. Оның ұсынысы бойынша, өлшемдер өзгертілді, сондықтан жұлдыздар жерден қарағанда бірдей болып көрінді. Әр бес жұлдыздың өлшемі мен пішіні әрбір тиісті мұнараның биіктігі мен сәулет ерекшеліктеріне байланысты анықталды. Водовзводная мұнарасына орнатылған жұлдыздың сәулелерінің соңғы нүктелері арасындағы қашықтық Боровицкая мұнарасы , Троицкая мұнарасы , Никольская және Спасская мұнаралары тең. Кремль жұлдыздарының әрқайсысының арқау конструкциясы тот баспайтын болаттан жасалған және кеңістіктік бесбұрышты жұлдызды білдіреді, оның нүктелері тетраэдрлі пирамида пішініне ие. Құрылыстың беріктігі мен қаттылығы 200 кг / м2 шамасындағы дауылдың ең жоғары қысымына төтеп беру үшін жасалған. Әрбір жұлдыздың салмағы едәуір болғанына қарамастан (шамамен 1 тонна), олар жел бағытын өзгерткенде айналады. Өзінің пішініне байланысты әр жұлдыз әрқашан желге қарсы бетпен орналасады. Кремль жұлдыздары аспанға қараған кезде көрінетін етіп, ішкі жағынан қыздырғыш шамдармен жарықтандырылады. Жұлдыздар ішіндегі жарықтың біркелкі таралуын призмалық шыны пластиналардан тұратын рефракторлар қамтамасыз етеді. Бұл шамдардың қуаты (Водовзводная және Боровицкая мұнараларының жұлдыздарында 3,7 кВт, қалған үшінде 5 кВт) жұлдыздарды күндіз де, түнде де жақсы көруді қамтамасыз етеді. Лампалардың жарық беру тиімділігі 22 lm/W. 5 кВт-тық шамдар ұзындығы, олардың реторталарының диаметрі әр шам көп жылу өндіреді, сондықтан әр жұлдызды салқындату керек. Осы мақсатта әр мұнарада жұлдызға бағытталған екі желдеткіш орнатылған. Ал, оның аяғы Мәскеудің маңындағы "Электросталь" зауытында жасалған. Жаңа жобаға сәйкес жұлдыз жоғары сапалы тот баспайтын болаттан жасалған үш өлшемді қаңқаға негізделген болуы керек еді, сәулелер көп қырлы пирамиданы білдірді (Никольская жұлдызының 12 жақтысы, басқалары 8 жақты), ал пирамидалардың негіздері жұлдыздың ортасында біріктірілген. Бұл кадр дауыл желінің қысымына төтеп беру үшін жасалған, ол түтіктің түбінде орналасқан, онда жұлдыздың айналуы үшін подшипниктер орналасқан. Жұлдыздардың сыртқы контурасы мен үлгілері де алтынмен қапталған мыстан жасалды. Алтын қаптаманың қалыңдығы 40 микронды құрады, мыс бөліктерге жалпы 11 кг алтын жұмсалды. Жұлдыздарды шынымен қаптағанда, сарапшылар түнде жұлдыздар жарқырап, күндіз олардың рубин қызыл түстерін сақтауы керек екенін ескерулері керек болды, сондықтан шамдардағы электрлі сүт көзге көрінбей қалады. Сонымен қатар, сарапшылар күн сәулесінің жарығы сырттан түскен қызыл шынының қараға жақын көрінуі туралы ойлануға мәжбүр болды. Кремль жұлдыздарына қызмет көрсететін техника мұнаралардың ішінде орналасқан. Арнайы көтергіш құрылғылар жұлдыздарды ішінен және сыртынан мезгіл-мезгіл тазартып, шаң мен саңды алып тастауға мүмкіндік береді. Бұл машиналар күйіп кеткен шамдарды 30-35 минут ішінде ауыстыра алады. Арнайы бақылау бөлмесіндегі мамандар машиналардың жұмысын бақылайды. Рубинді шыны жасау шыны өнеркәсібі үшін үлкен қиындыққа айналды. Ол белгілі бір өлшемдерге сәйкес келуі және әртүрлі тығыздыққа ие болуы және белгілі бір толқын ұзындығындағы тек қызыл сәулелерді ғана беруі керек еді. Бұл шыны ауа райы, температураның кенеттен өзгеруі сияқты сыртқы факторларға төзімді болуы керек, сондай-ақ күн сәулесінің әсерінен құлап қалмауы керек. Бұл жұмыс Константиновский шыны зауытының тапсырысы бойынша жүргізілді. Курочкин екі қабатты жұлдызды жасау идеясын ойлап тапты. Ішкі бет 2 мм қалыңдықтағы сүт шыныдан жасалған, рубин мен сүт шыны арасындағы ауа аралығы 12 мм. Бұл жұлдыздың ішіндегі жарық көздерін, сондай-ақ күндіз ақ рубиндік шынысыз, диффузиялық ету үшін қажет болды. Жұлдыздың бетін жарықпен біркелкі жарықтандыруға профессор Сергей Мейзель және техникалық ғылымдар кандидаттары Н. В. Горбачев пен Е. С. Ратнер басшылығымен Бүкілодақтық электротехникалық институтының жарық зертханасының мамандары тобы қол жеткізді. Әсіресе, Мәскеу электр шам зауытында бас инженер Р. А. Неландер жұлдыздар үшін бірегей қыздырғыш шамдарды жасады, оның қуаты Водозводная және Никольская мұнараларының жұлдыздары үшін 3,7 кВт, ал С�...

Басқа дисплейлер

Темір перде дәуірінде кейбір Шығыс блок елдері саяси ұстанымын білдіретін белгі ретінде осындай жұлдыздарды қоғамдық нысандарға орналастырды. 1954 жылдан 1990 жылға дейін Болгарияның Коммунистік партиясының Софиядағы Орталық үйінде қызыл жұлдыз (совет жұлдызының көшірмесі) болды. Бүгінде жұлдызды Софиядағы Социалистік өнер мұражайында көруге болады. 1947 жылдан бастап Будапешт парламенті күмбезді бағындырған қызыл жұлдызды көрсетті, ол 1990 жылы шпильдің бастапқы жоғарғы бөлігінің көшірмесімен ауыстырылды. 2011 жылға дейін муниципалды заң шығарушы органның орыны болған Шанхайдағы Қытай-Кеңес достық ғимаратында да осындай жұлдыз орнатылған.