Кіріспе

Әзірбайжанның мемлекеттік елтаңбасы

Әзірбайжанның мемлекеттік елтаңбасы дәстүрлі және заманауи символдарды үйлестіреді. Елтаңбаның орталық бөлігі – бейнеленген от. От – Әзірбайжанның шексіз мұнай және табиғи газ қорына сілтеме, осының арқасында ел "мәңгілік от елі" деп аталады. Елтаңбаның екі жағында бидай сабағы мен емен бұтағы бейнеленген. Бидай Әзірбайжанда молшылықтың символы болып табылады, сонымен қатар бидай наны – негізгі тағам. Емен ағашы – уақыт өте келе күш пен жастықтың символы.

Тарих

Әзірбайжан Демократиялық Республикасының үкіметі 1920 жылғы 30 қаңтарда Әзірбайжанның ұлттық елтаңбасына конкурс жариялады және сол жылдың мамыр айында елтаңбаның үлгісін ұсыну туралы шешім қабылдады. Бірақ, 1920 жылғы 28 сәуірде Әзірбайжан Демократиялық Республикасының құлауына байланысты елтаңба бекітілмеді. Нахичеван Автономиялық Республикасының Жоғарғы Меджлисі ұлттық елтаңба мәселесін талқылап, 1990 жылғы 17 қарашада Әзірбайжан КСР Жоғарғы Кеңесіне Әзірбайжанның ұлттық елтаңбасы бойынша жаңа конкурс жариялау туралы петиция жолдады. Конкурс 1991 жылғы 5 ақпанда Әзірбайжан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің шешімімен жарияланды. 1991-1992 жылдардағы конкурста елтаңбаның ондаған жобасы ұсынылды, сондай-ақ 1919-1920 жылдар аралығында жасалған жобалардың біреуін мақұлдау ұсынылды. Әзірбайжан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің 1993 жылғы 19 қаңтарда бекітілген Конституциялық заңымен, 1919-1920 жылдар аралығында белгілі бір өзгерістермен жасалған жобалардың бірі Әзірбайжанның ұлттық елтаңбасы ретінде бекітілді.

Мағынасы

Елтаңбада қолданылған түстер ұлттық тудан алынған. Жасыл түс – ислам дінін, қызыл түс – Әзірбайжанның дамуын және демократиясын, ал көк түс – Әзірбайжан халқының түркі тілдес екенін көрсетеді. Сегіз қырлы жұлдыз (октаграмма) түркі халықтарының сегіз тармағын символдайды, ал жұлдыздың әр қырының арасында кішкентай сары шеңберлер орналасқан. Ұлттық елтаңба Әзірбайжанның тәуелсіздігін білдіреді. Ол – шығыс қалқаны және емен бұтақтарынан жасалған, оған тірелген бидайықтардан тұратын жартылай шеңбердің бейнесі. Қалқанның ішінде ұлттық тудың түстері фонында сегіз қырлы жұлдыздың ортасында, Әзірбайжанның қабылданған ұраны – "От еліне" сілтеме жасайтын, араб әрпімен жазылған "Алла" сөзі от түрінде бейнеленген.